Liệu các ngân hàng có tiếp tục giảm lãi suất cho vay thêm 0,5%/năm như Chính phủ đưa ra để đẩy vốn vào nền kinh tế, nhất là tập trung vốn tín dụng cho các lĩnh vực ưu tiên, tạo điều kiện thuận lợi cho các doanh nghiệp nhỏ và vừa tiếp cận vốn tín dụng để phát triển sản xuất, kinh doanh?

Cho vay ổn định

Hiện nay, các ngân hàng đẩy mạnh cạnh tranh huy động vốn. Điển hình, Eximbank vừa tung ra chương trình “Gửi dài, tài lộc tăng” với lãi suất của các kỳ hạn 15 tháng và 18 tháng của chương trình cao hơn 0,4 – 0,5% so với kỳ hạn tương ứng của biểu lãi suất tiết kiệm thông thường là 7%/năm và 7,3%/năm; Sacombank cũng có chương trình “Gửi tiền – tặng tiền, tặng lãi suất” từ nay đến hết năm, theo đó, người gửi ít nhất 10 triệu đồng, kỳ hạn 36 tháng, lãi suất 7,4%/năm được tặng 0,2% lãi suất, đồng thời tặng thêm 0,2% trên số tiền gửi…

Trong khi đó, nhiều ngân hàng lại chủ động vay vốn ở thị trường 2 (vay mượn vốn lẫn nhau giữa các ngân hàng). Cụ thể, VPBank, TPBank và VIBank là những ngân hàng đang chủ động vay vốn trên thị trường 2 để tài trợ cho nhu cầu vốn ở thị trường 1 (ngân hàng cho các cư dân và tổ chức kinh tế vay). 

Theo Ủy ban Giám sát Tài chính Quốc gia, trung tuần tháng 10/2017, lãi suất liên ngân hàng có xu hướng giảm ở tất cả các kỳ hạn. Lãi suất trên thị trường 1 của các ngân hàng đang duy trì ở mức ổn định. 

Hiện tại, lãi suất huy động kỳ hạn một tháng bình quân trên thị trường 1 ở mức 4,85%/năm, còn lãi suất trên thị trường 2 khoảng 1,5%/năm. Trong khi đó, lãi suất huy động có xu hướng tăng nhẹ. 

Thống kê cho thấy, lãi suất bình quân tiền gửi kỳ hạn dưới 6 tháng trong tháng 9/2017 đã tăng 0,03%/năm, kỳ hạn 6 – 11 tháng tăng 0,02% so với tháng 8/2017. Đợt tăng lãi suất này không chỉ ở những ngân hàng quy mô nhỏ mà còn có sự tham gia của các “ông lớn”. 

Lãi suất huy động tăng nhưng lãi suất cho vay vẫn duy trì ổn định sau đợt giảm lãi suất điều hành của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) cho thấy nỗ lực rất lớn của các ngân hàng để đẩy vốn vào nền kinh tế.

Mới đây, tại phiên họp của Ủy ban Thường vụ Quốc hội thứ 15 vào ngày 12/10 báo cáo tình hình kinh tế – xã hội 9 tháng đầu năm, Bộ Kế hoạch và Đầu tư một lần nữa nhấn mạnh mục tiêu phấn đấu tăng trưởng tín dụng đối với nền kinh tế cả năm 2017 đạt khoảng 21% so với năm 2016 và sẽ phải phấn đấu hoàn thành mục tiêu này.

Để đạt mục tiêu tăng trưởng tín dụng 21%, trong 3 tháng cuối năm 2017, các tổ chức tín dụng sẽ phải cho vay thêm 550.000 tỷ đồng

Nên để thị trường điều tiết

Số liệu của Bộ Kế hoạch và Đầu tư cho thấy, trong 9 tháng đầu năm 2017, tăng trưởng tín dụng đạt 11%, tổng giá trị tín dụng của nền kinh tế đã vượt ngưỡng 6,1 triệu tỷ đồng. Để đạt mục tiêu tăng trưởng tín dụng 21%, trong 3 tháng cuối năm 2017, các tổ chức tín dụng sẽ phải cho vay thêm 550.000 tỷ đồng. Khi đó, tổng tín dụng toàn nền kinh tế là 6,66 triệu tỷ đồng. 

Để đạt được con số trên, ngành ngân hàng đang bước vào cuộc đua bơm vốn khổng lồ cho nền kinh tế, dự kiến trong 3 tháng còn lại của năm 2017, các tổ chức tín dụng sẽ phải cho vay hơn 5.000 tỷ đồng/ngày mới đạt mục tiêu tăng tín dụng 21%. Nhưng để nền kinh tế hấp thụ được lượng vốn lớn như vậy, các ngân hàng phải giảm mặt bằng lãi suất.

Theo các chuyên gia, thời gian qua, để giảm lãi suất cho vay, NHNN đã phải luôn bám sát thị trường, điều hành linh hoạt các chính sách, cân đối nguồn vốn cho nền kinh tế, thực hiện các gói hỗ trợ, cải tổ hệ thống, khả năng có được nhằm kéo giãn thời gian sử dụng vốn ngắn hạn cho vay trung – dài hạn vốn còn bỏ ngỏ… 

Song bất chấp khó khăn như vậy, các tổ chức tín dụng vẫn tiếp tục tiết giảm chi phí để tạo điều kiện giảm lãi suất cho vay, hỗ trợ doanh nghiệp theo chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ và NHNN.

Hiện tại, mặt bằng lãi suất cho vay đối với các lĩnh vực ưu tiên ở mức: ngắn hạn 6 – 6,5%/năm, trung và dài hạn 8 – 10,5%/năm; đối với sản xuất, kinh doanh thông thường, khoảng 6,8 – 9%/năm đối với ngắn hạn, 9,3 – 11%/năm đối với trung và dài hạn. 

Cùng với đó, các ngân hàng tiếp tục triển khai gói tín dụng ngắn hạn và trung – dài hạn đa dạng với lãi suất ưu đãi cho các ngành thiết yếu trong phát triển kinh tế và an sinh xã hội, áp dụng lãi suất cho vay ngắn hạn đối với khách hàng tốt khoảng 4 – 5%/năm. 

Theo các chuyên gia, từ nay đến cuối năm, có nhiều yếu tố hỗ trợ để giảm tiếp lãi suất như: áp lực tỷ giá giảm, lạm phát trong tầm kiểm soát… nhưng vẫn còn nhiều áp lực khiến lãi suất cho vay có thể tăng bất cứ lúc nào do thanh khoản cuối năm có nhiều diễn biến bất thường. 

Vì vậy, không nên có sự can thiệp nào về hành chính nhằm tạo sức ép giảm lãi suất mà để tự thị trường điều chỉnh, nếu không sẽ làm méo mó hoạt động của thị trường. 
 

Huyền Anh