Hạn chế ô nhiễm chất thải rắn
Phát triển kinh tế công nghiệp đang phát thải ra môi trường khối lượng chất thải rắn khổng lồ và ngày càng gia tăng. Lượng rác thải này đã và đang tác động lớn đến môi trường sống.
Tại các tỉnh miền Bắc, chất thải rắn (CTR) phát sinh nhiều nhất từ các làng nghề. Đặc biệt, ô nhiễm môi trường nghiêm trọng đang diễn ra tại các làng nghề tái chế kim loại, đúc đồng với nguồn chất thải rắn như: bavia, bụi kim loại, phôi, rỉ sắt… Còn ở các tỉnh phía Nam nguy cơ ô nhiễm môi trường lại thuộc về các khu chế xuất - khu công nghiệp (KCX-KCN).
Rất cần phát triển rộng rãi mô hình sản xuất sạch hơn
Lượng chất thải ngày càng gia tăng
Theo báo cáo của Viện Nghiên cứu Chiến lược và Chính sách Công nghiệp (Bộ Công Thương), năm 2009, các KCN ở Việt Nam thải ra 8.000 tấn chất thải rắn/ngày, tương đương 3 triệu tấn/năm. Dự báo, năm 2015, tổng lượng phát chất thải rắn từ các KCN sẽ khoảng 6 - 7,5 triệu tấn/năm. Lượng rác thải kể trên sẽ tăng lên mức 13,5 triệu tấn vào năm 2020. Như vậy, lượng chất thải rắn công nghiệp ngày càng gia tăng, tập trung nhiều tại các vùng sản xuất công nghiệp trọng điểm phía Bắc và phía Nam.
Đáng chú ý, lượng chất thải hiện nay không được thu gom, xử lý triệt để mà bị chất đống hoặc thải vào các kênh rạch, gây ô nhiễm trầm trọng nguồn nước, đất và không khí.
Đại diện KCX-KCN Tp.HCM cho biết, nếu như năm 2010 lượng chất thải rắn công nghiệp tại Tp.HCM ở mức gần 10.000 tấn/ngày, trong đó chất thải rắn công nghiệp nguy hại chiếm ½, thì nay, con số trên đã đội lên rất lớn.
Ngoài yêu cầu xử lý nước thải, khí thải, ban quản lý khu KCX-KCN Tp.HCM còn bắt buộc DN xử lý chất thải rắn bằng cách phân loại và có hợp đồng chuyển giao cho đơn vị có chức năng thu gom, xử lý đúng quy định…
Ý thức cộng đồng là quan trọng nhất
Đối với các làng nghề, ô nhiễm môi trường do chất thải rắn là không đáng kể nếu so với ô nhiễm môi trường khí và môi trường nước do nước thải và khí thải làng nghề. Tuy nhiên, CTR làng nghề như tái chế nhựa cũng gây ô nhiễm môi trường nghiêm trọng nếu không có giải pháp quản lý phù hợp.
Lượng CTR sinh hoạt phát sinh trung bình 0,4 kg/người/ngày; mỗi hộ gia đình trung bình mỗi ngày phát sinh khoảng 2kg/ngày/hộ. Trong thành phần CTR sinh hoạt, đối với các loại chất thải có thể bán được, các hộ gia đình đã thu gom, tách riêng để bán cho những người thu mua đồng nát, lượng CTR sinh hoạt loại hữu cơ như thức ăn thừa... được các gia đình sử dụng cho chăn nuôi; các loại chất thải hữu cơ khác như rơm, rạ có thể trộn thêm với bùn đào hố ủ tại vườn, hoặc ngoài đồng ruộng để sản xuất phân hữu cơ trực tiếp bón ruộng.
Đáng chú ý nhất là các loại CTR phát sinh từ quá trình sản xuất, gồm các nguyên liệu, nhiên liệu... phục vụ sản xuất. Trong thành phần CTR được phân loại để tái sử dụng, tái chế hoặc mang xử lý. Đối với chất thải nguy hại, cần phải được thu gom và xử lý riêng. Tuy vậy cách xử lý hiện taị vẫn là đổ lẫn vào rác thải sinh hoạt.
Nhìn chung hiện nay, hầu hết các làng nghề đều chưa có bãi chôn lấp xử lý rác hợp vệ sinh. Rác thải còn đổ bừa bãi hoặc đổ vào các địa điểm quy định, nhưng không hợp vệ sinh gây ô nhiễm môi trường. Vì vậy, cần thiết phải xây dựng các bãi chôn lấp hợp vệ sinh để xử lý rác thải.
Việc phát triển thường không tránh khỏi tình trạng ô nhiễm môi trường. Vấn đề quan trọng nhất vẫn là ý thức của cộng đồng DN thông qua hệ thống tuyên truyền. Ngoài ra, rất cần phát triển rộng rãi mô hình sản xuất sạch, DN xã hội, đổi mới sinh thái… nhằm đảm bảo sản xuất xanh - sạch.
Bên cạnh đó, Nhà nước cần giúp DN phát triển và bảo vệ tốt môi trường bằng cách tăng cường hệ thống quan trắc, thu gom, xử lý rác thải. Song song đó, DN cần phải chủ động bảo vệ môi trường không gây tổn hại cho chính uy tín của DN và cộng đồng…
Lê Minh
Cà phê 'neo' giá cao sát năm mới, thị trường nín thở chờ nhịp bứt phá 2026
Đầu tư công tăng tốc, nhóm cổ phiếu hạ tầng hưởng lợi ra sao trong năm 2026?
Ngành dầu khí 2026: Thượng nguồn trở lại đường đua tăng trưởng
Không ngại khó, thanh niên nông thôn tự tin làm giàu từ cây trồng bản địa
Trồng nấm dưới mái pin mặt trời: Mô hình “2 trong 1” mở hướng nông nghiệp xanh
Việt Nam sắp có trung tâm đổi mới sáng tạo về nông nghiệp thông minh tại Lạng Sơn
Bài toán thực chiến từ doanh nghiệp Nhật tìm lời giải của startup Việt
Cùng chuyên mục
Nông nghiệp bền vững làm “đầu tàu” xây dựng nông thôn mới ở Sơn La
Sơn La đang chuyển mình mạnh mẽ từ phương thức canh tác truyền thống sang nền nông nghiệp bền vững. Trong đó, các HTX ứng dụng công nghệ cao, sản xuất xanh, tuần hoàn không chỉ đóng vai trò là "bà đỡ" cho nông dân mà còn là động lực cốt lõi để hoàn thành các tiêu chí khó trong xây dựng Nông thôn mới.
Cách tiếp cận mới trong xây dựng nông thôn mới tỉnh An Giang
Trong tiến trình xây dựng nông thôn mới, An Giang đang cho thấy một cách tiếp cận nhất quán và bền vững khi lấy kinh tế hợp tác làm trụ cột tổ chức sản xuất, HTX và tổ hợp tác làm “bệ đỡ” để nông dân chuyển từ sản xuất nhỏ lẻ sang làm ăn bài bản theo chuỗi giá trị.
'Vị ngọt' nông thôn mới trên những đồi chè
Xã Vô Tranh (Thái Nguyên) đang chuyển mình mạnh mẽ trong hành trình xây dựng nông thôn mới (NTM) nâng cao nhờ phát huy tối đa tiềm năng thế mạnh của cây chè. Trong đó, mô hình HTX đã dẫn dắt kinh tế nông thôn, nâng cao giá trị cây chè truyền thống, từ đó tạo nên diện mạo mới hiện đại và bền vững cho địa phương.
Thay đổi tư duy để phát triển kinh tế nông thôn ở Thái Nguyên
Xây dựng nông thôn mới không chỉ là làm đường, xây nhà văn hóa, mà cốt lõi là tổ chức lại sản xuất và nâng cao thu nhập cho người dân. Tại Thái Nguyên, sự trỗi dậy của các HTX kiểu mới đang cho thấy, chỉ khi thay đổi tư duy sản xuất sang tư duy kinh tế, nông thôn mới mới có thể phát triển bền vững.
Nông thôn mới Vĩnh Long nhìn từ quyết tâm 'muốn đi xa phải đi cùng nhau'
Xây dựng nông thôn mới ở Vĩnh Long không chỉ là câu chuyện của hạ tầng hay danh hiệu, mà là quá trình chuyển đổi toàn diện về tổ chức sản xuất, phát triển sinh kế và chất lượng sống của người dân nông thôn.
Từ công nghiệp không khói đến những ‘ngòi nổ’ trong nông thôn mới Lào Cai
Quá trình xây dựng nông thôn mới ở Lào Cai những năm gần đây cho thấy một bức tranh chuyển động mạnh mẽ, trong đó kinh tế hợp tác với nòng cốt là các HTX, tổ hợp tác đang từng bước khẳng định vai trò trung tâm trong tổ chức sản xuất, tạo sinh kế, bảo tồn văn hóa và thúc đẩy phát triển bền vững.
Tin ảnh
Hà Nội: Làng quất Tứ Liên chạy nước rút vào vụ Tết
Những ngày này, làng quất Tứ Liên bước vào quãng thời gian bận rộn nhất trong năm. Trên khắp các khu vườn, người trồng quất tất bật uốn cành, chỉnh thế, giữ dáng cho từng cây, chạy đua với thời gian để kịp đưa ra thị trường vào dịp Tết.
Đừng bỏ lỡ
Ba ba gai Cát Thịnh “mỏ vàng” mới từ kinh tế ao nuôi
Dưới những ao nuôi được kè bờ chắc chắn ở thôn Văn Hưng, xã Cát Thịnh, tỉnh Lào Cai, những con ba ba gai thương phẩm đang được HTX Chăn nuôi ba ba gai Cát Thịnh chăm sóc cẩn trọng. Mỗi con có giá từ 3 đến 5 triệu đồng, chưa kể hàng vạn con giống...
