Ngày 19/5, Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam (VNBA) phối hợp cùng Tradepass tổ chức Diễn đàn Đổi mới Tài chính Thế giới 2026 (WFIS 2026). Sự kiện hướng tới mục tiêu thúc đẩy quá trình chuyển đổi số trong ngành tài chính và tăng cường hợp tác để xây dựng hệ sinh thái Fintech tại Việt Nam theo hướng bền vững, hiệu quả.

Tại phiên khai mạc, TS. Đào Minh Tú, Phó Chủ tịch kiêm Tổng Thư ký Hiệp hội Ngân hàng Việt Nam, nhận định Việt Nam đang nổi lên là một trong những thị trường tài chính số phát triển nhanh nhất khu vực.

Dẫn số liệu từ Ngân hàng Nhà nước, ông cho biết hiện có hơn 95% tổ chức tín dụng triển khai chiến lược chuyển đổi số và gần 80% giao dịch tài chính được thực hiện qua các kênh số. Những con số này minh chứng cho việc ngành ngân hàng đang bước sang giai đoạn mới, chuyển từ mô hình số hóa dịch vụ sang ngân hàng thông minh, vận hành dựa trên dữ liệu và kết nối số toàn diện.

Trong giai đoạn này, các xu hướng như trí tuệ nhân tạo (AI), ngân hàng mở, điện toán đám mây và quản trị dữ liệu thông minh đã trở thành ưu tiên chiến lược. Theo ông Đào Minh Tú, công nghệ đang thay đổi căn bản cách thức các tổ chức tài chính vận hành và tạo ra giá trị. Nếu trước đây các đơn vị chủ yếu hoạt động theo mô hình truyền thống thì hiện nay đã dần chuyển sang hệ sinh thái số thông minh, nơi dữ liệu là tài sản chiến lược và trải nghiệm khách hàng giữ vai trò trung tâm.

Tuy nhiên, song hành cùng tốc độ phát triển là áp lực ngày càng lớn về quản trị rủi ro. Các báo cáo chuyên sâu từ Visa và Diễn đàn Kinh tế Thế giới công bố năm 2026 đều chỉ ra rằng các cuộc tấn công ứng dụng AI đang gia tăng nhanh về quy mô lẫn mức độ tinh vi.

AI là “chìa khóa” cho ngân hàng số Việt Nam bứt phá

Đặc biệt, có tới 65% tổ chức lớn coi lỗ hổng từ bên thứ ba và chuỗi cung ứng là thách thức hàng đầu đối với an ninh mạng. Những công nghệ như deepfake hay GenAI đang bị tội phạm lợi dụng để giả mạo danh tính, khiến hệ thống ngân hàng trở nên mong manh hơn.

Trước thực trạng đó, các chuyên gia tại diễn đàn đã đề xuất nhiều giải pháp bảo mật thế hệ mới. Ông Saket Kumar Jha, Giám đốc Doanh thu HyperVerge, khuyến nghị các tổ chức nên xác minh khách hàng xuyên suốt vòng đời giao dịch thay vì chỉ thực hiện tại thời điểm đăng ký.

Ở góc độ hạ tầng, đại diện Yubico và SHBFinance nhấn mạnh việc ứng dụng tiêu chuẩn xác thực FIDO cùng các công nghệ như OCR hay NFC để khai thác dữ liệu từ căn cước công dân gắn chip, giúp nâng cao khả năng phát hiện gian lận theo thời gian thực.

Dưới góc độ quản lý, ông Lê Anh Dũng, Phó Vụ trưởng Vụ Thanh toán thuộc Ngân hàng Nhà nước, khẳng định quan điểm xuyên suốt là đổi mới phải đi cùng niềm tin. Việt Nam đang tích cực xây dựng hành lang pháp lý, phát triển hạ tầng dữ liệu quốc gia và kết nối thanh toán xuyên biên giới để hội nhập sâu hơn vào mạng lưới tài chính khu vực.

Ông Dũng nhấn mạnh rằng cùng với việc đầu tư công nghệ, nhiệm vụ nâng cao nhận thức cộng đồng và bảo vệ người dùng trên môi trường số là yếu tố then chốt để đảm bảo sự phát triển bền vững.

Thanh Hoa