Việc điều chỉnh lương cơ sở lên 2,53 triệu đồng mang lại tác động tích cực trực tiếp đến các tầng lớp thụ hưởng chính sách an sinh. Đáng chú ý nhất là mức trợ cấp thai sản dành cho lao động nữ sinh con hoặc người nhận nuôi con nuôi dưới 6 tháng tuổi sẽ được nâng lên đáng kể, do khoản này được tính bằng hai lần mức lương cơ sở tại thời điểm phát sinh.

Bên cạnh đó, mức trợ cấp mai táng dành cho thân nhân người đang hưởng lương hưu cũng ghi nhận sự tăng trưởng tương ứng khi được xác định bằng mười lần mức tham chiếu. Ngoài ra, các khoản chi trả khác liên quan đến dưỡng sức sau sinh hay trợ cấp tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp cũng được điều chỉnh đồng bộ, giúp người lao động có thêm nguồn lực tài chính vững chắc để đối phó với các rủi ro trong cuộc sống.

Dù tỷ lệ đóng BHYT vẫn giữ nguyên ở mức 4,5% lương cơ sở, song việc nâng mức sàn lương sẽ khiến số tiền thực đóng của các nhóm đối tượng có sự thay đổi nhất định.

Trước hết, đối với nhóm tham gia theo hộ gia đình, mức đóng sẽ được tính toán theo nguyên tắc giảm dần, trong đó người thứ nhất đóng 113.850 đồng mỗi tháng và các thành viên tiếp theo sẽ hưởng mức ưu đãi lần lượt bằng 70%, 60%, 50% và 40% của người thứ nhất.

Tiếp đến là nhóm học sinh và sinh viên, những đối tượng vốn nhận được sự quan tâm đặc biệt từ ngân sách Nhà nước. Với mức hỗ trợ tối thiểu 50%, số tiền thực đóng hàng tháng của các em sẽ giữ ở mức 56.925 đồng, một con số phù hợp để đảm bảo mọi học sinh đều có thể tiếp cận dịch vụ y tế.

Riêng với những người hoạt động không chuyên trách cấp xã, mức đóng hàng tháng cũng được ấn định là 113.850 đồng, với cơ chế chia sẻ trách nhiệm khi người sử dụng lao động đóng 2/3 và người lao động đóng 1/3.

Một trong những điểm mới quan trọng nhất trong lộ trình này chính là việc xác lập lại hạn mức đóng BHXH bắt buộc. Theo quy định của Luật Bảo hiểm xã hội 2024, mức tiền lương làm căn cứ đóng cao nhất được giới hạn bằng 20 lần mức tham chiếu. Do đó, khi lương cơ sở tăng lên 2,53 triệu đồng, mức trần đóng BHXH sẽ được đẩy lên ngưỡng 50,6 triệu đồng mỗi tháng.

Quy định này không chỉ áp dụng cho nhóm cán bộ, công chức mà còn bao phủ cả các chủ hộ kinh doanh, người quản lý doanh nghiệp và lao động làm việc tại nước ngoài. Việc nâng mức trần này đồng nghĩa với việc mức hưởng lương hưu và các chế độ bảo hiểm dài hạn của nhóm có thu nhập cao sẽ được cải thiện đáng kể trong tương lai, góp phần hiện thực hóa mục tiêu bao phủ an sinh toàn dân.

Sự thay đổi về mức lương cơ sở không đơn thuần là một đợt điều chỉnh kỹ thuật mà là bước đi chiến lược trong lộ trình cải cách tiền lương và bảo hiểm.

Tính đến hết năm 2025, Việt Nam đặt mục tiêu đạt tỷ lệ bao phủ BHXH 45% lực lượng lao động và BHYT đạt 95% dân số. Việc cân đối giữa mức đóng và mức hưởng dựa trên mức lương cơ sở mới sẽ tạo ra động lực mạnh mẽ để người dân chủ động tham gia BHXH.

Thanh Hoa