Trong bối cảnh các loại cây truyền thống như cà phê, hồ tiêu gặp nhiều khó khăn về tiêu thụ, thời tiết, mô hình trồng rau theo tiêu chuẩn VietGAP, hữu cơ, an toàn sinh thái đang ngày càng được nông dân Đắk Song tin tưởng lựa chọn. Tuy nhiên, huyện vẫn cần một "cú hích" về mặt thương hiệu, thị trường, để giúp người dân giải hết "bài toán" tiêu thụ. 

Sản xuất sạch hơn

Phát triển mô hình mới, nhiều người dân Đắk Song đã chủ động tiếp cận quy trình sản xuất khoa học, an toàn sinh thái, mạnh dạn đầu tư trang thiết bị, thành tựu khoa học - kỹ thuật vào các khâu canh tác để nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm.

Nhờ vậy, Đắk Song đã trở thành địa phương có tiếng trong và ngoài tỉnh về sản xuất rau xanh, bước đầu hình thành vùng nguyên liệu. Thương lái từ khắp nơi đã đổ về Đắk Song và hình thành một thị trường mua bán hàng hóa rau xanh khá sôi động.

Điển hình, liên tục trong gần 3 năm qua, gia đình anh Nguyễn Văn Lợi, thôn Thuận Tân, xã Thuận Hạnh đã tổ chức thuê 12 ha đất trong thôn để đầu tư sản xuất rau sạch. Không chỉ chú trọng khâu cải tạo đất, anh Lợi còn đầu tư hệ thống nước tưới tự động trên toàn bộ diện tích 12 ha, chi phí khoảng 12 - 13 triệu đồng/ha.

Hệ thống này giúp anh Lợi tiết kiệm được nguồn nước tưới và tỷ lệ phân bổ nước cho rau đồng đều hơn so với cách tưới thông thường. Đặc biệt, công nghệ hiện đại giúp giảm thiểu thất thoát phân bón, hạn chế tác động tiêu cực tới môi trường sinh thái, ứng phó hiện tượng thời tiết cực đoan. Hiện tại, anh Lợi đang xuống giống các loại rau chủ lực như bắp sú, khoai lang, xà lách, rau cải...

Với giá cả thị trường ổn định, nếu áp dụng khoa học kỹ thuật và chú trọng thâm canh thì rau mang lại hiệu quả kinh tế khá cao. Đơn cử như khi trồng bắp sú, người dân có thể thu về lợi nhuận khoảng 80 triệu đồng/ha chỉ trong khoảng thời gian 2 tháng. Phần lớn các loại rau đều ngắn ngày nên trung bình 1 ha đất có thể trồng được 2 - 3 vụ/năm. Nếu giá cả ổn định, 1 ha rau có thể mang về cho nông dân lợi nhuận khoảng 200 triệu đồng/năm.

“Không chỉ về kinh tế, đổi thay lớn nhất trên các vùng trồng rau ở Đắk Song hiện tại là ý thức về bảo vệ môi trường sinh thái của người dân, tình trạng lạm dụng phân bón, thuốc trừ sâu bị loại bỏ, các hộ ưu tiên sử dụng các hợp chất vi sinh, hữu cơ, thân thiện môi trường, áp dụng phòng trừ dịch hại an toàn”, anh Lợi nhấn mạnh.

Chú trọng liên kết

Cùng với Thuận Hạnh, xã biên giới Thuận Hà cũng là địa phương điển hình trong phát triển mô hình trồng rau an toàn sinh học. Toàn xã hiện có hơn 200 ha sản xuất rau quanh năm.

Nông dân Thuận Hà chủ yếu trồng các loại cây như bắp sú, cà chua… Đáng chú ý, người trồng rau trên địa bàn đã bước đầu hình thành, phát huy vai trò của các tổ hợp tác, nhóm sản xuất rau nhằm trao đổi kinh nghiệm, giúp nhau cùng sản xuất.

Số liệu thống kê cho thấy, trên địa bàn huyện Đắk Song hiện có 1 HTX và 2 tổ hợp tác chuyên sản xuất rau theo hướng hàng hóa, gắn với an toàn sinh thái, tập trung tại xã Thuận Hà và Thuận Hạnh.

Điển hình, cách đây 5 năm, được sự hỗ trợ của các cấp, các ngành, tại xã Thuận Hà đã xây dựng được Tổ hợp tác sản xuất rau an toàn VietGAP Đồng Tiến, thu hút hàng chục thành viên, hộ liên kết. Tổ hợp tác hiện đã bước đầu hình thành liên kết hợp tác sản xuất, cung cấp sản phẩm rau cho hệ thống siêu thị, cửa hàng rau an toàn trong và ngoài tỉnh.

Bên cạnh sự ra đời của các HTX, tổ hợp tác, thời gian qua, huyện Đắk Song đã quan tâm, thường xuyên tổ chức cho các hộ dân đi tham quan, tập huấn, học hỏi kinh nghiệm sản xuất của ở tỉnh Lâm Đồng và hỗ trợ người dân xúc tiến liên kết, sản xuất rau theo chuỗi giá trị.

Theo đại diện Phòng NN&TNT huyện Đắk Song, dù đạt được nhiều tín hiệu khả quan nhưng ngành nông nghiệp và người trồng rau Đắk Song vẫn chưa yên tâm với đầu ra của sản phẩm này. Nguyên nhân đến từ khối lượng mỗi vụ thu hoạch rất lớn và khó bảo quản nên dễ bị thương lái ép giá.

Do đó, trong thời gian tới, ngành nông nghiệp huyện sẽ chú trọng hình thành mối liên kết với các HTX, tổ hợp tác, doanh nghiệp, cơ sở tiêu thụ để xây dựng các chuỗi sản xuất. Đồng thời, hỗ trợ nông dân phát triển theo hướng an toàn sinh thái, hạn chế ô nhiễm môi trường, từ đó thích ứng với biến đổi khí hậu.

Hưng Nguyên