Nghị định 133/2026 chính thức có hiệu lực từ ngày hôm nay, với quy định phạt từ 20 - 30 triệu đồng đối với hành vi thu tiền điện của người thuê nhà cao hơn mức quy định. Chính sách mới được kỳ vọng tăng tính minh bạch trên thị trường nhà trọ, đặc biệt tại các đô thị lớn như Hà Nội, nơi tập trung đông sinh viên, công nhân và lao động nhập cư.

Tuy nhiên, ngay khi quy định bắt đầu áp dụng, nhiều chủ nhà trọ tại Hà Nội đã bày tỏ lo ngại về bài toán chi phí vận hành. Không ít người cho rằng giá điện thu từ người thuê lâu nay không chỉ bao gồm điện sử dụng trong phòng mà còn “gánh” thêm nhiều khoản chi phí chung của cả khu nhà.

Khảo sát tại các phường như Nam Từ Liêm, Cầu Giấy, Hoàng Mai hay Đông Anh cho thấy, giá điện tại nhiều khu trọ vẫn phổ biến quanh mức 4.000 - 5.000 đồng/kWh. Trong khi đó, giá bán lẻ điện sinh hoạt theo quy định hiện thấp hơn đáng kể.

Bà Nguyễn Thị Hà - chủ nhà trọ tại khu vực Mỹ Đình cho biết, mức giá điện đang áp dụng thực tế đã bao gồm điện hành lang, máy bơm nước, camera an ninh, wifi và chi phí sửa chữa hệ thống điện. Nếu phải thu đúng theo giá điện nhà nước, phần chi phí vận hành còn lại chủ nhà sẽ phải tự bỏ tiền bù thêm mỗi tháng.

Theo nhiều chủ trọ, áp lực lớn còn đến từ cơ chế tính điện bậc thang. Không ít dãy trọ hiện chưa kê khai định mức điện theo số người ở thực tế nên tổng lượng điện tiêu thụ thường bị đẩy lên các bậc giá cao, khiến hóa đơn điện toàn khu tăng mạnh trong mùa hè.

Tại Hà Nội, nhu cầu sử dụng điện làm mát trong các tháng nắng nóng thường tăng đột biến. Với những khu trọ đông người, hóa đơn điện có thể tăng mạnh chỉ trong thời gian ngắn, tạo áp lực đáng kể lên chi phí vận hành.

Ngoài nguy cơ bị xử phạt hành chính, quy định mới còn yêu cầu chủ trọ hoàn trả toàn bộ số tiền thu vượt kèm lãi suất phát sinh. Điều này khiến nhiều chủ nhà lo ngại rủi ro tài chính nếu xảy ra tranh chấp với người thuê.

Trong bối cảnh đó, không ít chủ trọ tại Hà Nội đang tính phương án điều chỉnh giá thuê phòng hoặc tách riêng các khoản phí dịch vụ. Một số người cho biết sẽ giảm giá điện về đúng quy định nhưng đồng thời tăng tiền thuê nhà để cân đối dòng tiền vận hành.

Xu hướng này xuất hiện rõ tại các khu vực tập trung đông lao động và sinh viên thuê trọ. Một số chủ nhà dự kiến tăng tiền phòng vài trăm nghìn đồng mỗi tháng hoặc bổ sung thêm phụ phí cho các dịch vụ như vệ sinh, internet và điện khu vực chung.

Điều này khiến nhiều người thuê lo ngại tổng chi phí sinh hoạt sẽ không giảm như kỳ vọng. Với lao động phổ thông và sinh viên, tiền thuê nhà cùng điện nước hiện vẫn là khoản chi lớn trong thu nhập hằng tháng.

Anh Nguyễn Văn Cường - công nhân đang thuê trọ tại phường Bắc Từ Liêm  cho biết, tiền điện mùa hè thường tăng mạnh do sử dụng quạt và điều hòa nhiều hơn. Việc áp dụng đúng giá điện giúp giảm bớt áp lực chi tiêu, nhưng nếu chủ nhà tăng giá phòng thì khoản tiết kiệm này có thể không còn nhiều ý nghĩa.

Ở góc độ thị trường, các chuyên gia cho rằng quy định mới phản ánh xu hướng siết minh bạch trong hoạt động cho thuê nhà trọ. Tuy nhiên, thực tế vận hành tại các khu trọ nhỏ lẻ hiện khá phức tạp vì chi phí điện sinh hoạt và chi phí vận hành chung thường chưa được tách biệt rõ ràng.

Một số ý kiến cho rằng cùng với biện pháp xử phạt, cơ quan quản lý cần có hướng dẫn cụ thể hơn về cơ chế phân bổ chi phí tại nhà trọ. Việc kê khai định mức điện theo số lượng người thuê cũng được xem là giải pháp cần thiết nhằm giảm áp lực giá điện bậc thang cho chủ nhà.

Ngoài ra, minh bạch hóa các khoản phí dịch vụ có thể giúp hạn chế tranh cãi giữa chủ trọ và người thuê. Thay vì cộng dồn chi phí vào giá điện như trước, các khoản vận hành như điện hành lang, wifi hay bảo trì có thể được công khai riêng trong hợp đồng thuê.

Giới phân tích cho rằng thị trường nhà trọ Hà Nội sẽ bước vào giai đoạn cạnh tranh cao hơn về chất lượng dịch vụ và tính minh bạch chi phí. Những khu trọ có quản lý bài bản, giá thuê rõ ràng và chi phí công khai có thể tạo lợi thế trong việc giữ chân người thuê lâu dài.

Dù vậy, trong ngắn hạn, việc thích ứng với quy định mới nhiều khả năng sẽ tạo ra những biến động nhất định về giá thuê và cấu trúc chi phí tại thị trường nhà trọ Thủ đô, đặc biệt trong giai đoạn cao điểm nắng nóng và nhu cầu thuê phòng tăng mạnh.

Khải Duy