Theo Báo cáo tài chính kiểm toán năm 2025 vừa công bố, Tisco ghi nhận doanh thu đạt 11.991 tỷ đồng, tăng 13,1% so với năm 2024. Đáng chú ý, công ty đã có lãi trở lại với lợi nhuận sau thuế đạt 1,11 tỷ đồng, cải thiện tích cực so với khoản lỗ của năm trước đó (năm 2024 kiểm toán ghi nhận lỗ 8,4 tỷ đồng).

Tuy nhiên, điểm tối trong bức tranh tài chính lại nằm ở cơ cấu nợ. Tính đến cuối năm 2025, tổng tài sản của Tisco đạt 10.587 tỷ đồng, nhưng nợ phải trả lên tới 9.092 tỷ đồng. Đặc biệt, nợ ngắn hạn (6.285,7 tỷ đồng) đã vượt quá tài sản ngắn hạn (2.807 tỷ đồng) tới 3.478,76 tỷ đồng. Tình trạng mất cân đối vốn lưu động này thậm chí còn trầm trọng hơn mức chênh lệch 3.455 tỷ đồng của năm 2024.

Kiểm toán báo cáo tài chính (BCTC) hợp nhất năm 2025 của Tisco, Công ty TNHH Hãng Kiểm toán AASC đã nêu một số vấn đề ngoại trừ. Yếu tố trọng yếu nhất là Dự án mở rộng sản xuất giai đoạn 2 (TISCO 2) – khởi công từ 2007 và đình trệ từ năm 2013 đến nay do nhiều vướng mắc.

Sự bế tắc của dự án không chỉ làm phát sinh các khoản nợ gốc và lãi vay ngân hàng quá hạn, mà còn khiến kiểm toán viên không thể đánh giá hết ảnh hưởng của dự án tới các khoản mục tài chính như chi phí dở dang, công nợ, hay chi phí lãi vay được vốn hóa.

AASC thẳng thắn nhận định: "Những dấu hiệu này cho thấy sự tồn tại của các yếu tố không chắc chắn trọng yếu có thể dẫn đến nghi ngờ về khả năng hoạt động liên tục của Công ty".

Về phía Tisco cho biết, ngày 17/4/2025, doanh nghiệp này và đối tác MCC đã ký thỏa thuận chấm dứt, thanh lý hợp đồng. Tisco cho biết đang tập trung cao độ nhân lực để phối hợp với các bên liên quan nhằm giải quyết dứt điểm các vướng mắc của dự án thập kỷ này.

Không chỉ đau đầu vì TISCO 2, Tisco còn đang vướng vào một lùm xùm pháp lý liên quan đến thuế. Ngày 20/6/2025, Chi cục Thuế khu vực VII đã ra quyết định xử phạt 225,52 tỷ đồng đối với hành vi kê khai sai phí bảo vệ môi trường tại Mỏ sắt Tiến Bộ (giai đoạn 2017-2024).

Đến nay, Tisco mới chỉ tạm nộp hơn 1 tỷ đồng và đang khởi kiện quyết định xử phạt này ra Tòa án nhân dân Khu vực I - Thái Nguyên. Do vụ việc đang chờ phán quyết, công ty chưa ghi nhận đầy đủ nghĩa vụ phải nộp này vào BCTC cuối năm 2025, dẫn đến việc AASC tiếp tục đưa ra ý kiến ngoại trừ vì thiếu bằng chứng kiểm toán.

Vinam và những ngoại trừ kiểm toán đáng lo trong báo cáo giữa niên độ

Đầu tư Công nghiệp Xuất nhập khẩu Đông Dương: Tái cấu trúc nợ và lỗ thêm gần 58 tỷ đồng sau kiểm toán

Ngoài ra, từ BCTC 2024, AASC cũng từng ngoại trừ việc Tisco tự hoàn nhập 51,04 tỷ đồng tiền cấp quyền khai thác khoáng sản vào thu nhập khác khi chưa hoàn tất thủ tục cấp đổi giấy phép với cơ quan nhà nước tại mỏ than Bắc Làng Cẩm, mỏ than Nam Làng Cẩm và Dự án khai thác hầm lò Cánh Chìm - mỏ than Phấn Mễ.

Liên quan đến vấn đề này, Tisco cho hay, Công ty đã được Bộ Tài nguyên và Môi trường (nay là Bộ Nông nghiệp và Môi trường) phê duyệt cấp quyền khai thác tại một số khu vực mỏ của Mỏ than Phấn Mễ đến tháng 5/2022. Căn cứ vào sản lượng khai thác thực tế đến 31/12/2024, Công ty đã quyết toán thuế, đồng thời hoàn nhập phần chênh lệch đã hạch toán vào chi phí từ các năm trước vào thu nhập 2024.

Hiện tại, Công ty đang làm việc với Bộ Nông nghiệp và Môi trường để sớm được cấp đổi giấy phép khai thác khu vực Nam Làng Cầm và phê duyệt tiền cấp quyền khai thác đối với trữ lượng còn lại của khu vực này.

Đặc biệt, kiểm toán viên cũng nhấn mạnh nợ ngắn hạn của TIS vượt tài sản ngắn hạn (hơn 3.455 tỷ đồng), dự án TISCO 2 đình trệ ảnh hưởng đến tài chính và hoạt động, cùng với một số khoản nợ vay quá hạn. Các yếu tố này đặt ra nghi ngờ về khả năng hoạt động liên tục của Công ty.

Trên thị trường chứng khoán, hệ lụy từ việc BCTC bị kiểm toán ngoại trừ từ 3 năm liên tiếp trở lên đã khiến cổ phiếu TIS bị đưa vào diện cảnh báo. Đóng cửa phiên giao dịch sáng 17/03, thị giá TIS đang dừng ở mức 4.900 đồng/cổ phiếu.

Thanh Hoa