Huyện Kiên Lương có 1 thị trấn và 7 xã, trong đó có 2 xã đảo, diện tích đất nông nghiệp 40.932/47.329 ha đất tự nhiên. Trước khi thực hiện Chương trình MTQG xây dựng NTM, huyện gặp rất nhiều khó khăn như thu nhập bình quân đầu thấp (hơn 31 triệu đồng), cơ sơ hạ tầng nông nghiệp, nông thôn yếu kém, nhất là giao thông nông thôn. Đối chiếu với bộ tiêu chí quốc gia về NTM, 100% số xã không đạt 4 tiêu chí quy hoạch, trường học, cơ sở vật chất văn hóa và môi trường.

Tuy nhiên, với sự nỗ lực của các cấp, các ngành, các địa phương, cộng với sự đồng tình, ủng hộ hết mình của cộng đồng doanh nghiệp và người dân nên đến nay, sau 10 năm thực hiện chương trình xây dựng NTM, bộ mặt nông thôn trên bàn huyện có nhiều thay đổi, đời sống vật chất, tinh thần của nhân dân ngày càng nâng cao, môi trường xanh, sạch, đẹp, an toàn. An ninh, trật tự được giữ vững, nhiều công trình đưa vào sử dụng mang lại hiệu quả, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế, xã hội ở địa phương...

Trong quá trình xây dựng NTM, ngoài việc tuyên truyền nâng cao nhận thức cho người dân, huyện đã tập trung đầu tư cơ sở hạ tầng, xem đây là khâu đột phá quan trọng. Trong đó, xác định tập trung phát triển hạ tầng giao thông nông thôn và thủy lợi, sớm phát triển Kiên Lương thành trung tâm công nghiệp, dịch vụ - du lịch và nuôi trồng thủy sản của tỉnh Kiên Giang.

Theo đó, huyện đã tiến hành đầu tư xây dựng 87 công trình, bao gồm 71 công trình đường giao thôn nông thôn với tổng chiều dài gần 128 km và 16 công trình cầu nông thôn, tổng vốn đầu tư hơn 222 tỷ đồng. Qua đó, góp phần giúp 5/7 xã đạt chuẩn xã NTM theo quy hoạch lộ giao thông nông thôn của tiêu chí xã NTM là Bình An, Dương Hòa, Hòn Nghệ, Sơn Hải và Hòa Điền.

Với tiêu chí thủy lợi được coi là đòn bẩy, thúc đẩy sản xuất nông nghiệp phát triển. Huyện đã tranh thủ vốn ngân sách Trung ương, vốn tỉnh tiến hành đầu tư 151 công trình, với gần 71 tỷ đồng. Do đầu tư hiệu quả, nên hệ thống thủy lợi cơ bản đáp ứng yêu cầu của nhân dân trong sản xuất, vận chuyển hàng hóa và nuôi trồng thủy sản. Đến nay có 7/7 xã đạt tiêu chí thủy lợi, tăng 7 xã so với năm 2011.

Bên cạnh đó, Ban chỉ đạo huyện xác định phát triển nông nghiệp là vấn đề cốt lõi nhằm nâng cao thu nhập, góp phần chuyển dịch cơ cầu kinh tế nông thôn, nâng cao đời sống. Từ khi triển khai xây dựng NTM đến nay, huyện đã tập trung chỉ đạo các giải pháp phát triển sản xuất nông lâm ngư nghiệp như triển khai các chương trình cơ giới hóa phục vụ sản xuất nông nghiệp, chương trình cánh đồng lớn, ứng dụng các tiến bộ khoa học kỹ thuật như chương trình canh tác lúa “1 phải 5 giảm”, “3 giảm 3 tăng”, chương trình IPM...

Không những vậy, huyện còn chú trọng củng cố, nâng chất các mô hình kinh tế hợp tác, HTX, tổ hợp tác (THT), tính đến nay trên địa bàn huyện có 20 HTX, 38 THT, với trên 2 ngàn hộ nông dân tham gia. Các HTX, THT thực hiện hiệu quả một số khâu dịch vụ cơ giới, phân bón, thuốc bảo vệ thực vật... gắn kết với các doanh nghiệp trong cung ứng vật tư, bao tiêu sản phẩm tạo thành chuỗi giá trị có lợi cho người sản xuất.

Từ đó, góp phần nâng cao thu nhập của nông dân, đời sống được cải thiện, mức sống ngày càng nâng lên. Tính đến nay, thu nhập bình quân đầu người khu vực nông thôn tăng từ 31,7 triệu đồng (năm 2011) lên 57,6 triệu đồng (năm 2018). Đến nay có 7/7 xã đạt tiêu chí về thu nhập.

Chương trình MTQG xây dựng NTM đã có sức lan tỏa sâu rộng, với sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị, được toàn xã hội quan tâm, hưởng ứng, tích cực tham gia và đạt được kết quả quan trọng. Tính đến nay, đã có 5/7 xã của huyện đạt chuẩn NTM, gồm Dương Hòa, Bình An, Hòn Nghệ, Hòa Điền, Sơn Hải, 2 xã còn lại là Bình Trị và Kiên Bình đã đạt 17 tiêu chí. Trong năm 2019, phấn đấu cả 7/7 xã đạt chuẩn NTM và xã Bình An đạt chuẩn xã NTM nâng cao.

Mặc dù huyện là đơn vị không nằm trong lộ trình thực hiện huyện đạt chuẩn NTM giai đoạn năm 2018-2020 của tỉnh, nhưng qua quá trình xây dựng NTM từ năm 2011 đến nay đã đạt được nhiều kết quả. Huyện đã đăng ký thực hiện huyện đạt chuẩn NTM mới vào năm 2020.

Giai đoạn 2021-2025, huyện Kiên Lương phấn đấu có 4/7 xã đạt chuẩn NTM nâng cao, có ít nhất 1-2 xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu, vườn mẫu. Huyện Kiên Lương xây dựng kế hoạch và thực hiện các tiêu chí đạt chuẩn huyện NTM nâng cao.

Giai đoạn tiếp theo, phấn đấu hoàn thành 3 xã còn lại đạt chuẩn NTM nâng cao và có 4/7 xã đạt chuẩn NTM kiểu mẫu và vườn mẫu, huyện Kiên Lương đạt chuẩn NTM nâng cao vào năm 2030.

Ngọc Giang