Khởi nghiệp ở khu vực miền núi không chỉ bắt đầu bằng một ý tưởng hay mô hình sản xuất mới. Để tạo ra thu nhập ổn định, người dân còn cần biết tổ chức kinh doanh, nắm bắt nhu cầu tiêu dùng và tìm được đầu ra cho sản phẩm. Đây cũng là hướng Gia Lai đang chú trọng thông qua các hoạt động hỗ trợ thanh niên, HTX và đồng bào dân tộc thiểu số.

Một trong những hoạt động mới nhất là cuộc thi “Thanh niên Gia Lai khởi nghiệp sáng tạo” lần thứ II năm 2026. Tỉnh đoàn Gia Lai vừa công bố 11 dự án, ý tưởng được lựa chọn vào vòng chung kết, dự kiến diễn ra trong tháng 11/2026.

Cuộc thi tiếp nhận 30 hồ sơ của các cá nhân, nhóm tác giả, chia thành hai bảng: ý tưởng khởi nghiệp và sản phẩm thực tế/doanh nghiệp khởi nghiệp. Đáng chú ý, bảng thứ hai mở rộng đối tượng đến các HTX, tổ hợp tác thanh niên đã thành lập và hoạt động dưới 3 năm.

Việc dành cơ hội cho cả những ý tưởng mới lẫn mô hình đã có sản phẩm cho thấy định hướng khuyến khích thanh niên đi xa hơn khâu hình thành ý tưởng. Các dự án được kỳ vọng phát triển theo chuỗi giá trị, gắn với OCOP, ứng dụng khoa học công nghệ và nông nghiệp xanh.

Cùng với lực lượng thanh niên, các HTX cũng được xác định là một mắt xích quan trọng trong phát triển kinh tế vùng đồng bào dân tộc thiểu số. Mới đây, Liên minh HTX tỉnh Gia Lai đã tổ chức lớp bồi dưỡng về thúc đẩy khởi sự, khởi nghiệp và thu hút đầu tư vùng đồng bào dân tộc thiểu số, miền núi tại phường Pleiku. Gần 70 học viên đại diện các HTX khu vực phía Tây tỉnh tham gia.

Điểm đáng chú ý của chương trình là chuyển trọng tâm từ hướng dẫn sản xuất sang tiếp cận thị trường. Các HTX, chủ thể OCOP được giảng viên Trường Đại học Quy Nhơn hướng dẫn nhận diện xu hướng tiêu dùng, xác định nhu cầu khách hàng và tổ chức sản xuất phù hợp.

Những vấn đề trực tiếp quyết định khả năng tiêu thụ sản phẩm như chất lượng, an toàn thực phẩm, truy xuất nguồn gốc, bao bì, nhãn mác và thương hiệu cũng được đưa vào nội dung bồi dưỡng. Các học viên được định hướng khai thác lợi thế vùng nguyên liệu, bản sắc địa phương và câu chuyện sản phẩm để tạo sự khác biệt, đồng thời tăng cường kết nối với doanh nghiệp, nhà phân phối.

Đây là hướng tiếp cận cần thiết đối với các HTX miền núi ở Gia Lai, nơi nhiều sản phẩm có lợi thế về nguyên liệu và bản sắc nhưng còn hạn chế về năng lực tổ chức kinh doanh, xây dựng thương hiệu và mở rộng thị trường.

Ở cấp độ phong trào nông dân, Hội Nông dân tỉnh Gia Lai cũng thúc đẩy sáng kiến và tinh thần khởi nghiệp trong sản xuất. Hội vừa tổ chức tổng kết, trao giải cuộc thi “Sáng tạo nhà nông”, “Nông dân khởi nghiệp sáng tạo” năm 2026. Riêng hội thi “Sáng tạo nhà nông” nhận được 33 giải pháp của các tác giả tại nhiều xã, phường, trong đó 15 giải pháp được lựa chọn trao giải.

Đáng chú ý, trong tháng 10 vừa qua, UBND tỉnh Gia Lai ban hành kế hoạch tập huấn kiến thức khởi sự kinh doanh, khởi nghiệp và thu hút đầu tư tại vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Kế hoạch thuộc Chương trình mục tiêu quốc gia giai đoạn 2026-2035, trong đó giai đoạn I triển khai từ năm 2026 đến năm 2030.

Trọng tâm của kế hoạch là nâng cao năng lực kinh doanh cho các lực lượng tham gia phát triển kinh tế cơ sở. Đối tượng tập huấn gồm cán bộ làm công tác dân tộc, người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, thôn, các HTX và tổ hợp tác. Nội dung tập huấn bao gồm lập phương án sản xuất, kinh doanh, quản trị tài chính, marketing, chuyển đổi số, thương mại điện tử, xây dựng thương hiệu và kết nối thị trường. Qua đó, người dân, đồng bào dân tộc thiểu số và HTX ở Gia Lai có thêm năng lực sản xuất theo nhu cầu thị trường, nâng giá trị sản phẩm OCOP và đặc trưng bản địa, tạo việc làm, tăng thu nhập.

                                                                                 Thanh Loan