Theo đánh giá của Ts. Trần Du Lịch – chuyên gia kinh tế, với chủ trương kiểm soát lạm phát, quản lý chặt chẽ dòng tín dụng vào các lĩnh vực nhạy cảm, khả năng các ngân hàng được giao chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng cao trong năm 2019 là thấp. Vì thế, các nhà băng sẽ rất thận trọng khi đưa ra mục tiêu cho năm tới.

2018: lợi nhuận tăng cao

Phải đến cuối tháng 1/2019 mới vào mùa công bố kết quả kinh doanh năm 2018. Nhưng lúc này có thể khẳng định: 2018 là năm nhiều ngân hàng thương mại Việt Nam đạt kỷ lục lợi nhuận trong lịch sử.

Tại hội nghị tổng kết năm 2018, triển khai kế hoạch năm 2019 mới đây, Sacombank công bố lợi nhuận trước thuế hợp nhất năm 2018 dự kiến đạt hơn 2.200 tỷ đồng, vượt 20% kế hoạch đại hội đồng cổ đông giao. Tổng tài sản ước đạt 407.000 tỷ đồng, tăng 11% so với năm 2017, chất lượng tài sản cải thiện với tỷ trọng tài sản có sinh lời tăng 5% so với năm trước.

Sacombank là nhà băng đầu tiên tiết lộ con số lợi nhuận trong năm 2018, mang lại "gam màu sáng" cho hoạt động ngành ngân hàng trong năm nay. Nhiều chuyên gia kỳ vọng, sắp tới sẽ xuất hiện thêm nhiều ngân hàng "nghìn tỷ", lợi nhuận có thể vượt xa con số mục tiêu tăng trưởng 15 – 20%.

Cũng có ý kiến cho rằng lợi nhuận ngành ngân hàng năm nay không đến từ việc tăng trưởng tín dụng cao, mà chủ yếu có đóng góp từ mảng bảo hiểm, thu hồi nợ xấu, tăng thu dịch vụ, lãi biên cải thiện, tỷ lệ chi phí trên thu nhập giảm xuống do tiết giảm chi phí hoạt động, thậm chí từ thoái vốn hoặc bán công ty con…

Điển hình, CTCP Chứng khoán Bảo Việt (BVSC) vừa đưa ra những dự báo lợi nhuận của Vietcombank năm 2018 đạt 12.636 tỷ đồng, trong đó có tính đến lợi nhuận từ thoái vốn khỏi Eximbank và MB (khoảng 1.079 tỷ đồng).

Thực tế, ngay trong quý III, Ngân hàng Nhà nước đã có chủ trương kiểm soát tín dụng theo hướng giảm dần và chi phí đầu vào tăng theo xu hướng lãi suất, vì vậy cũng ảnh hưởng đến kết quả kinh doanh của các ngân hàng. Hiện tại, tín dụng vẫn là mảng hoạt động truyền thống và chiếm ưu thế (khoảng 80-90%) trong tổng nguồn thu.

Vì vậy, các ngân hàng đang từng bước đẩy mạnh hoạt động dịch vụ và đưa mục tiêu giảm dần phụ thuộc vào tín dụng. Tuy nhiên, việc phải cạnh tranh khốc liệt trong hoạt động dịch vụ là điều không dễ thực hiện đối với các ngân hàng nhỏ.

Phân hóa rõ rệt

Theo các công ty chứng khoán, chủ trương siết chặt tín dụng vẫn còn tiếp diễn trong năm 2019, đặc biệt chỉ tiêu tăng trưởng tín dụng từ 20% trở lên cho các nhà băng sẽ rất hạn chế. Lãi suất vẫn gặp những áp lực nhất định, nhưng dư địa tăng trưởng của ngành ngân hàng vẫn còn.

Bên cạnh đó, một số ý kiến cho rằng kết quả kinh doanh của các ngân hàng sẽ khó đạt được như năm 2018. Đặc biệt, sự phân hóa sẽ rõ rệt dựa trên cơ sở chất lượng tài sản và NIM (tỷ lệ thu nhập lãi cận biên) của hệ thống.

Mới đây, BVSC đưa ra những dự báo về lợi nhuận năm 2019 của Vietcombank ước đạt 13.241 tỷ đồng, tăng 5% so với năm trước. Đây là con số dự báo chưa tính đến khoản lợi nhuận có thể thu được liên quan đến thoái vốn khỏi Vietcombank Cardiff và khoản trả trước của các doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ khác.

Với VietinBank, BVSC cho rằng tăng vốn trong năm 2019 là vấn đề cấp bách của nhà băng này. Trong trường hợp chưa có phương án tăng vốn cấp 1 trong năm 2019, ngân hàng sẽ phải phụ thuộc vào nguồn vốn cấp 2 (nguồn vốn có chi phí cao hơn) để tạo động lực tăng trưởng và cải thiện lợi nhuận cho ngân hàng.

Đối với ABC, BVSC đưa ra hai kịch bản về lợi nhuận trong năm 2019. Trường hợp tình hình thị trường không thuận lợi và ACB chưa tiến hành thanh lý các tài sản bảo đảm liên quan đến nhóm G6 (đa phần là cổ phiếu), lợi nhuận sau thuế dự báo đạt 5.293 tỷ đồng, tăng 11% so với năm trước.

Trong trường hợp ACB có thể thanh lý các tài sản bảo đảm và thu về khoảng 1.500 tỷ đồng theo như kế hoạch trong 2019, lợi nhuận ròng dự báo đạt 6.493 tỷ đồng, tăng 34% so với năm trước.

Techcombank được đánh giá tăng trưởng chậm trong năm 2019 do không còn các khoản thu bất thường từ phí trả trước bảo hiểm, thoái vốn một số khoản đầu tư, hiện thực hóa lợi nhuận trái phiếu.

BVSC dự báo lợi nhuận sau thuế năm 2019 của Techcombank đạt 9.022 tỷ đồng (tăng 9% so với năm trước). Tuy nhiên, lợi nhuận năm 2020 dự báo sẽ tăng trưởng tốt trở lại và đạt 10.548 tỷ đồng (tăng 17%).

Hoàng Hà