HTX Tam Điệp được thành lập vào năm 2019, là tập hợp các hộ sản xuất có nhu cầu cùng nhau trao đổi, chia sẻ kinh nghiệm, khoa học - kỹ thuật và hướng tới xây dựng thương hiệu bưởi da xanh Tam Điệp, từ đó mở rộng thị trường tiêu thụ, nâng cao giá bán cho sản phẩm.

Sự thay thế hoàn hảo

Ông Phạm Duy Thế, Giám đốc HTX, cho biết Đông Sơn là xã thuần nông với những điều kiện tự nhiên khá thuận lợi để phát triển nông nghiệp. Tuy nhiên, các loại cây truyền thống của địa phương như bạch đàn, keo lai, cây ăn quả… do chưa được đầu tư đúng hướng nên hiệu quả mang lại không cao.

Năm 2017, nhiều hộ dân trên địa bàn bắt đầu chuyển đổi mô hình sản xuất sang trồng các loại cây có múi, trong đó chủ lực là cây bưởi da xanh. Ban đầu, vì quy trình canh tác chưa được hoàn thiện, hàm lượng kỹ thuật chưa cao, nên các hộ trồng bưởi gặp không ít khó khăn.

Tuy nhiên, kết quả thực tế cho thấy cây bưởi da xanh có rất nhiều tiềm năng để phát triển trên địa bàn xã. Chính vì vậy, năm 2019, các hộ trồng cây đã quyết định liên kết thành lập HTX bưởi da xanh Tam Điệp, hướng đến sản xuất hàng hóa, xây dựng chuỗi giá trị sản phẩm.

Với tôn chỉ đặt ra, các thành viên HTX đã chủ động tham gia các khóa tập huấn, nắm chắc kỹ thuật sản xuất VietGAP, hữu cơ, giúp năng suất, chất lượng quả bưởi của đơn vị ngày càng được nâng lên.

Đơn cử, theo quy trình sản xuất sạch, các hộ chỉ sử dụng các loại phân bón, thuốc bảo vệ thực vật hữu cơ, thân thiện môi trường. Quá trình sử dụng tuân thủ nguyên tắc đúng loại, đúng liều, đúng cách, đúng thời gian, hạn chế tối đa nguồn gây ô nhiễm đất, nước, không khí.

Các hộ thành viên HTX còn được hướng dẫn nuôi kiến vàng như một loài thiên địch trong vườn cây, giúp giảm đáng kể lượng sâu bệnh hại, giúp trái to đẹp, chất lượng trái ngon và mọng nước, người tiêu dùng ưa chuộng.

Nhờ nuôi kiến vàng, các hộ gần như không phải sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật, kể cả thuốc trừ cỏ, qua đó giảm thiểu chi phí sản xuất, gia tăng hiệu quả kinh tế và đặc biệt là bảo vệ môi trường sinh thái.

Xây dựng thương hiệu

Chị sau hơn 2 năm hoạt động, những đóng góp của HTX Tam Điệp đang giúp giá trị và thương hiệu cây bưởi da xanh trên địa bàn xã Đông Sơn tăng lên đáng kể.

Về giá trị, bình quân mỗi ha bưởi da xanh của HTX Tam Điệp hiện đạt trên 200 triệu đồng/năm, sau khi trừ chi phí. Nhờ được hỗ trợ bao tiêu, các sản phẩm của HTX cũng có giá thành ổn định (dao động từ 20 – 25 nghìn đồng/kg), tránh được tình trạng “được mùa mất giá”.

Hiện, toàn HTX đang có tổng số hơn 37 ha trồng bưởi da xanh, hầu hết các diện tích đều được triển khai theo quy trình VietGAP, hữu cơ, cho chất lượng quả đều, đẹp và an toàn.

Về thương hiệu, nếu như trước đây người tiêu dùng ở Ninh Bình chỉ biết đến bưởi da xanh từ các tỉnh miền Nam chuyển ra, thì nay đã được thưởng thức sản phẩm trồng ngay tại đồng đất Đông Sơn, với chất lượng không thua kém bất kỳ nơi nào.

Sản phẩm bưởi diễn Tam Điệp của HTX cũng đang được xuất bán đi nhiều tỉnh thành trên cả nước như Hà Nội, Thái Bình, Hòa Bình… Những sản phẩm tuyển chọn đã có mặt tại nhiều chuỗi cửa hàng, siêu thị có uy tín.

Giám đốc HTX Phạm Duy Thế cho hay trong thời gian tới, không chỉ dừng ở thu hoạch quả tươi, HTX sẽ xúc tiến hoạt động chế biến, nấu tinh dầu từ quả bưởi tỉa non, bưởi dọn vườn và lá bưởi để tận dụng tối đa cũng như tăng giá trị kinh tế từ cây bưởi da xanh.

HTX quyết tâm đưa thương hiệu bưởi da xanh Tam Điệp đến người tiêu dùng cả nước, hướng đến xuất khẩu, để từ đó nâng cao giá trị sản xuất, gia tăng thu nhập bền vững cho thành viên, nông dân liên kết.

Hưng Nguyên