Theo Thông báo số 765/TB-SPS-BNNMT ngày 1/10/2026 của Văn phòng SPS Việt Nam, 33 thông báo được các thành viên Tổ chức Thương mại thế giới (WTO) phát hành trong thời gian từ ngày 16-30/9, gồm 11 dự thảo đang lấy ý kiến và 22 quy định đã có hiệu lực.

Xét về số lượng, phần lớn thông báo liên quan đến thức ăn chăn nuôi, riêng Liên minh châu Âu có 10 thông báo. Tuy nhiên, với hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam, đáng chú ý hơn là những thay đổi liên quan đến thuốc bảo vệ thực vật, mức dư lượng và kiểm dịch. 

Thanh long, chuối vào danh sách điều chỉnh của Brazil

Một trong những thông báo đáng chú ý là dự thảo của Brazil về sửa đổi 25 chuyên luận liên quan đến hoạt chất thuốc bảo vệ thực vật, sản phẩm diệt sinh vật dùng trong vệ sinh và chất bảo quản gỗ. Những thay đổi bao gồm mức giới hạn tối đa dư lượng (MRL), thời gian cách ly, cây trồng, phương thức sử dụng và định nghĩa dư lượng.

Trong đó, thanh long được bổ sung vào chuyên luận pidiflumetofen với mức dư lượng tối đa 0,2 mg/kg và thời gian cách ly 7 ngày. Với chuối, mức dư lượng tebuconazole được điều chỉnh thành 5 mg/kg.

Một số nông sản khác cũng nằm trong danh sách. Mức fludioxonil đối với cây có múi được điều chỉnh lên 9 mg/kg, đu đủ 15 mg/kg. Dừa, cọ dầu và macaúba được bổ sung vào phạm vi sử dụng của clethodim và haloxyfop-P-methyl. 

Nhóm bầu bí gồm bí ngô, bí xanh, su su, mướp đắng và dưa chuột được rút thời gian cách ly của azoxystrobin xuống 1 ngày, đồng thời mức difenoconazole được điều chỉnh thành 0,15 mg/kg. Mía được bổ sung vào danh mục cây trồng sử dụng chlorpyrifos với mức 0,06 mg/kg và thời gian cách ly 60 ngày, cùng mức mesotrione 0,15 mg/kg. Đậu tương có mức fenpropimorph điều chỉnh thành 0,5 mg/kg và thiamethoxam thành 0,04 mg/kg. Lạc, đậu Hà Lan, đậu gà và đậu lăng được bổ sung vào phạm vi sử dụng của saflufenacil và triclopyr butotyl.

Việc bổ sung cây trồng cùng một mức dư lượng tối đa không đồng nghĩa với việc thị trường siết cửa đối với nông sản. Ngược lại, đây có thể là cơ sở để xác định ngưỡng dư lượng được chấp nhận đối với hoạt chất cụ thể. Tuy nhiên, vùng trồng và doanh nghiệp xuất khẩu phải rà soát quy trình sử dụng thuốc, thời gian cách ly và kiểm soát dư lượng để tránh lô hàng vượt ngưỡng.

Dự thảo của Brazil nhận góp ý đến ngày 24/11/2026. 

Với ngành chè, Canada đã ban hành mức giới hạn tối đa dư lượng đối với hoạt chất chlorantraniliprole. Mức áp dụng đối với chè lá khô là 80 ppm, dầu cọ 2 ppm, quả cọ dầu 0,8 ppm và quả bơ 0,3 ppm.

Khác với dự thảo của Brazil, quy định này không còn trong giai đoạn lấy ý kiến. Nội dung đã được cập nhật vào cơ sở dữ liệu mức dư lượng của Canada từ ngày 10/9/2026 và đang được áp dụng.

3 mốc doanh nghiệp xuất khẩu cần nhớ

Mốc gần nhất là 5/10/2026, khi bản sửa đổi Danh sách các loài động vật thủy sinh mẫn cảm của Canada chính thức có hiệu lực. Doanh nghiệp thủy sản xuất khẩu sang thị trường này cần đối chiếu danh mục loài để xác định yêu cầu kiểm dịch đối với từng lô hàng. 

Tiếp đó là 24/11, hạn góp ý đối với dự thảo của Brazil và 29/11, hạn góp ý dự thảo sửa đổi quy định thực phẩm của Malaysia. Dự thảo của Malaysia liên quan đến chất tạo ngọt, chiết xuất quả La Hán và một số sản phẩm từ nấm men, vì vậy các doanh nghiệp chế biến sử dụng những nguyên liệu này cho hàng xuất khẩu cần rà soát hồ sơ công bố. 

Đáng chú ý, doanh nghiệp Việt Nam muốn góp ý không nên chờ đến hạn cuối ghi trong thông báo WTO. Văn phòng SPS Việt Nam đề nghị cơ quan, hiệp hội và đơn vị gửi ý kiến bằng tiếng Việt và tiếng Anh trước thời hạn của từng thông báo ít nhất 3 ngày để tổng hợp gửi nước thành viên.

Như vậy, với dự thảo của Brazil, hạn thực tế để doanh nghiệp, hợp tác xã Việt Nam gửi ý kiến về Văn phòng SPS là trước ngày 21/11, thay vì chờ tới ngày 24/11. 

Ở một nhóm hàng khác, Liên minh châu Âu phát đi 10 thông báo, chủ yếu liên quan đến việc cấp phép hoặc cấp phép lại các phụ gia thức ăn chăn nuôi. Danh sách trải từ một số loại tinh dầu, dịch chiết thực vật, L-valine đến các chế phẩm vi sinh; một số thông báo khác điều chỉnh quy định về sepiolite và choline chloride. Doanh nghiệp có sản phẩm thức ăn chăn nuôi vào EU vì vậy cần cập nhật danh mục phụ gia được phép sử dụng. 

Trong khi đó, Hàn Quốc dự kiến cho phép nhập khẩu một số sản phẩm có nguồn gốc gia cầm làm thức ăn chăn nuôi từ các quốc gia đang bị hạn chế, với điều kiện đáp ứng yêu cầu xử lý nhiệt nhằm kiểm soát cúm gia cầm độc lực cao. Nhật Bản cũng dự kiến cho phép sử dụng axit guanidinoacetic với mức bổ sung tối đa 0,12% trong thức ăn cho lợn và các loại gà, trừ gà đẻ trứng. 

Riêng Hoa Kỳ, Cục Quản lý Thực phẩm và Dược phẩm thông báo đã tiếp nhận hồ sơ đề nghị cho phép sử dụng canxi sulfat trong năm nhóm thực phẩm gồm kẹo bọc, sữa bột, sản phẩm từ váng sữa, bột kem pha chế, lớp phủ trang trí cùng nhân bánh nướng. Đây mới là giai đoạn tiếp nhận hồ sơ chứ chưa phải quy định, và hiện chưa có tiêu chuẩn Codex tương ứng.

33 thông báo trong nửa tháng cho thấy tiêu chuẩn SPS tại các thị trường xuất khẩu tiếp tục thay đổi nhanh. Với doanh nghiệp và hợp tác xã, điều cần theo dõi không chỉ là thị trường nào tăng hay giảm ngưỡng dư lượng, mà còn là thời điểm quy định có hiệu lực, thời hạn góp ý và những thay đổi phải được đưa trở lại quy trình sản xuất ngay từ vùng nguyên liệu.

Nội dung chi tiết của các thông báo gốc được đăng tải trên cổng thông tin của Văn phòng SPS Việt Nam tại địa chỉ www.spsvietnam.gov.vn.

Thành An