Nhằm thúc đẩy phát triển hợp tác, liên kết nông nghiệp, những năm qua, ngành nông nghiệp Hà Nội luôn khuyến khích và tích cực hỗ trợ các doanh nghiệp (DN), HTX và cơ sở sản xuất liên kết sản xuất theo chuỗi, đồng thời đề xuất thành phố có thêm chính sách hỗ trợ phù hợp với thực tế sản xuất, tiêu thụ sản phẩm nông nghiệp trên địa bàn Tp.Hà Nội.

Nhiều chương trình hành động

Theo ông Tạ Văn Tường - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Phát triển Nông thôn (NN&PTNT) Hà Nội, trong năm 2019, được sự quan tâm, chỉ đạo trực tiếp của Bộ NN&PTNT, Thành ủy, HĐND, UBND Tp.Hà Nội, sự phối hợp chặt chẽ của các bộ ngành Trung ương, tỉnh/thành phố, sự phối hợp, trao đổi kinh nghiệm, ký kết hợp tác giữa Sở NN&PTNT Hà Nội và Sở NN&PTNT các tỉnh/thành phố trong phát triển, hợp tác các lĩnh vực NN&PTNT, đến nay, đã có 21 tỉnh/thành phố quan tâm đầu tư, chỉ đạo nhiều giải pháp xây dựng, thực hiện chương trình, đề án về phát triển sản xuất nông nghiệp, nông thôn trọng tâm trong chương trình phối hợp phát triển chuỗi rau, thịt, nông sản an toàn cho Tp.Hà Nội.

“Đến nay, Hà Nội đã hình thành, duy trì và phát triển các vùng sản xuất với hơn 5.000 ha rau an toàn được quản lý; 76 xã chăn nuôi trọng điểm với 3.810 trang trại quy mô lớn ngoài khu dân cư, 25 vùng nuôi trồng thủy sản tập trung, 7 cơ sở giết mổ công nghiệp, 23 cơ sở giết mổ bán công nghiệp; 123 mô hình nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao được triển khai hoạt động có hiệu quả. Trên cơ sở đó, đã phát triển được 121 chuỗi liên kết an toàn thực phẩm từ sản xuất đến tiêu thụ sản phẩm thực phẩm nông, lâm, thủy sản. Trong đó, có 52 chuỗi sản phẩm có nguồn gốc động vật và 69 chuỗi sản phẩm có nguồn gốc thực vật; thí điểm cấp giấy xác nhận cho 11 cơ sở của 15 chuỗi rau, thịt với 19 điểm kinh doanh thực phẩm an toàn”, ông Tường cho biết.

Đến thời điểm này, các mô hình liên kết đã tạo ra chuyển biến tích cực, giúp các HTX, nông dân phát triển sản xuất bền vững và tạo ra những sản phẩm nông nghiệp có thương hiệu. Bước đầu các mô hình đã tạo nền tảng liên kết giữa HTX, DN với nông dân, bảo đảm đầu ra cho nông sản có thị trường tiêu thụ ổn định, thông qua các ràng buộc trách nhiệm giữa các nhóm tác nhân tham gia chuỗi.

Bà Lưu Thị Phượng - Trung tâm Khuyến nông Hà Nội, cho biết việc tạo ra các mặt hàng nông sản an toàn được quản lý theo chuỗi đã minh bạch được sản phẩm, qua đó gia tăng giá trị 15 - 20% so với sản phẩm khi chưa sản xuất theo chuỗi. Nhiều chuỗi đã thiết lập được hệ thống đại lý, nhà phân phối, cửa hàng tiện ích như chuỗi cửa hàng thực phẩm an toàn có truy xuất nguồn gốc của HTX Dịch vụ nông nghiệp tổng hợp An Phát; công ty BigGreen; rau ăn lá, củ quả sạch tại cửa hàng Ecofood, Bác Tôm, Nông sản Ngon, Hà Nội OrganicRoots, Greenlife, hệ thống siêu thị Big C, Co.opmart...

Tuy nhiên, việc xây dựng và phát triển liên kết chuỗi còn nhiều khó khăn, do chưa có sự “kết dính” giữa các tác nhân, chưa tìm được tiếng nói chung giữa DN và nông dân, sức cạnh tranh của sản phẩm chưa cao, chưa chiếm được lòng tin của người tiêu dùng... Bên cạnh đó, công tác dự báo thị trường chưa thực sự được quan tâm; giá nông sản không ổn định; việc liên kết sản xuất chưa theo quy luật thị trường, còn tình trạng sản xuất ồ ạt, chưa đúng quy hoạch dẫn đến “cung vượt cầu” hay “được mùa - mất giá”.

Gia tăng giá trị nông sản

Theo Phó Chủ tịch UBND Tp.Hà Nội Nguyễn Văn Sửu, năm 2020 là năm cuối thực hiện kế hoạch 5 năm Chương trình phối hợp phát triển chuỗi cung cấp rau, thịt an toàn cho Tp.Hà Nội giai đoạn 2015 - 2020. Với mục tiêu sản phẩm rau, thịt, nông sản đưa về tiêu thụ trên địa bàn Tp.Hà Nội được sản xuất, kinh doanh bảo đảm an toàn thực phẩm và truy xuất được nguồn gốc xuất xứ.

“Sở NN&PTNT Hà Nội cần phối hợp chặt chẽ với 21 tỉnh trong Ban Điều phối tập trung triển khai đẩy mạnh hợp tác trong công tác quản lý nhà nước trong phát triển chăn nuôi, quản lý, sản xuất giống chăn nuôi, thủy sản; chuyển giao các tiến bộ kỹ thuật về trồng trọt, xây dựng các mô hình sản xuất nông nghiệp ứng dụng công nghệ cao, xây dựng chuỗi liên kết sản xuất, cung ứng sản phẩm nông lâm thủy sản an toàn; tư vấn, phân tích, kiểm nghiệm và chứng nhận chất lượng sản phẩm nông nghiệp”, ông Sử cho biết.

Bên cạnh đó, phải có định hướng xây dựng vùng nguyên liệu bền vững, thu hút DN, HTX đầu tư vào lĩnh vực chế biến thực phẩm và nâng cấp công nghệ chế biến, hỗ trợ quản lý tiêu chuẩn, quy chuẩn chất lượng và an toàn thực phẩm, phát triển hệ thống phân phối nông sản, mở rộng thị trường xuất khẩu. Đẩy mạnh việc nghiên cứu, ứng dụng công nghệ cao, các thành tựu của cuộc cách mạng 4.0 vào sản xuất nông nghiệp. Tăng cường hướng dẫn doanh nghiệp, HTX sản xuất, đơn vị liên quan phát triển vùng sản xuất, chăn nuôi... đáp ứng tiêu chuẩn quy định (VietGAP; GlobalGAP; an toàn thực phẩm...).

Tiếp tục duy trì, xây dựng và phát triển hệ thống minh bạch thông tin điện tử sử dụng mã QR cho các sản phẩm nông sản an toàn của Hà Nội và các tỉnh đưa về tiêu thụ tại Hà Nội, đặc biệt là từ nay đến hết Tết Nguyên đán Canh Tý và cả những năm tiếp theo.

Phạm Duy