Doanh nghiệp Việt mang công nghệ chế biến sang thị trường quốc tế

Tại Triển lãm Quốc tế Thực phẩm và Đồ uống Foodex Japan 2026 -  sự kiện thương mại uy tín hàng đầu châu Á, thu hút sự tham gia của các doanh nghiệp, nhà nhập khẩu và hệ thống phân phối lớn toàn cầu diễn ra tuần qua, các doanh nghiệp Việt Nam đã chuẩn bị hai khu gian hàng trọng điểm với tổng diện tích gần 350 m2.

Đáng chú ý, theo Thương vụ Việt Nam tại Nhật Bản, lần tham gia này, bên cạnh các mặt hàng truyền thống, các doanh nghiệp Việt Nam còn mang tới nhiều sản phẩm chế biến mới phù hợp với xu hướng tiêu dùng hiện đại như nấm chế biến ăn liền, rong nho biển, socola trái cây, cà phê trái cây cùng nhiều sản phẩm thực phẩm bổ dưỡng, sáng tạo khác. Không những vậy, doanh nghiệp Việt Nam cũng bắt đầu giới thiệu các giải pháp công nghệ phục vụ ngành chế biến thực phẩm.

SASAKI Smart Technology là một trong những thương hiệu của Việt Nam tham gia sự kiện. Tại đây, doanh nghiệp giới thiệu nhiều sản phẩm nông sản của Việt Nam như hạt macca, cà phê, hoa cúc, bột sắn dây, tinh bột nghệ… được chế biến từ các giải pháp công nghệ cấp đông sâu, sấy lạnh kín khí kết hợp IoT, trí tuệ nhân tạo (AI) và tự động hóa.

Theo chia sẻ từ đại diện doanh nghiệp, gian hàng của họ đã thu hút sự quan tâm của nhiều doanh nghiệp chế biến, nhà nhập khẩu và đối tác công nghệ từ Nhật Bản, châu Á, châu Âu và Mỹ. Nhiều doanh nghiệp F&B toàn cầu đã đặt vấn đề hợp tác để ứng dụng công nghệ của doanh nghiệp Việt vào các lĩnh vực như chế biến nông sản, dược liệu quý; thủy hải sản cao cấp đáp ứng tiêu chuẩn ăn liền của thị trường Nhật và nguyên liệu thực phẩm cung ứng cho các chuỗi sản xuất thực phẩm công. 

Điều này cho thấy khả năng từng bước tham gia sâu hơn của doanh nghiệp Việt trong chuỗi giá trị toàn cầu, từ cung cấp nguyên liệu thô đến sản phẩm chế biến sâu và cả công nghệ chế biến hiện đại.

Xuất khẩu công nghệ – bước tiến mới trong chuỗi giá trị 

Không chỉ riêng SASAKI, nhiều doanh nghiệp đang theo đuổi xu hướng đưa công nghệ chế biến thực phẩm của Việt Nam ra thị trường quốc tế.

Trong cuộc trao đổi với VnBusiness, đại diện CTCP Hồng Lam – doanh nghiệp có hàng chục năm kinh nghiệm sản xuất và kinh doanh các sản phẩm ô mai truyền thống – cho biết chiến lược xuất khẩu của doanh nghiệp không chỉ dừng lại ở việc đưa những hộp ô mai Việt Nam ra thị trường quốc tế.

Theo đại diện doanh nghiệp, tầm nhìn dài hạn là từng bước đưa công nghệ chế biến hoa quả của Việt Nam ra nước ngoài. Thay vì chỉ bán thành phẩm, doanh nghiệp hướng tới việc sử dụng công nghệ và quy trình chế biến do doanh nghiệp phát triển để sản xuất các sản phẩm từ nông sản bản địa tại nhiều quốc gia. Cách tiếp cận này, theo doanh nghiệp, không chỉ giúp mở rộng thị trường mà còn tạo ra giá trị cao hơn trong chuỗi sản xuất thực phẩm, khi công nghệ chế biến được chuyển giao hoặc triển khai trực tiếp tại thị trường sở tại.

Trong chuỗi giá trị của nhiều ngành hàng xuất khẩu, đặc biệt là nông sản, Việt Nam vẫn chủ yếu tham gia vào các khâu đầu của chuỗi với vai trò cung cấp nguyên liệu hoặc thực phẩm sơ chế. Tuy nhiên, xu hướng phát triển của ngành thực phẩm toàn cầu đang tạo ra cơ hội mới. Nhu cầu về công nghệ chế biến ngày càng tăng khi các quốc gia tìm cách nâng cao chất lượng và kéo dài thời gian bảo quản thực phẩm.

Nhật Bản là một trong những thị trường tiêu biểu cho xu hướng này. Nếu các sản phẩm của doanh nghiệp Việt có thể đáp ứng được những yêu cầu khắt khe của thị trường Nhật Bản, cơ hội mở rộng sang các thị trường khác như châu Âu, Bắc Mỹ hay Đông Á sẽ rộng mở hơn.

Trong năm 2026, xuất khẩu của Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng khoảng 15 - 16% so với năm 2025, với kim ngạch dự kiến đạt khoảng 546 - 550 tỷ USD. Để đạt được mục tiêu này, bên cạnh việc mở rộng thị trường và tận dụng các hiệp định thương mại tự do, việc gia tăng giá trị cho hàng hóa xuất khẩu đang được xem là một trong những giải pháp chiến lược đã được Chính phủ, Bộ Công Thương và các hiệp hội ngành hàng xác định.

Trong bối cảnh đó, xu hướng doanh nghiệp Việt không chỉ xuất khẩu nông sản hay thực phẩm chế biến mà còn hướng tới xuất khẩu công nghệ chế biến được xem là một bước đi mới nhằm gia tăng giá trị, đóng góp cho mục tiêu tăng trưởng xuất khẩu.

Đỗ Kiều