Ts. Trần Đình Thiên: Người "ngồi im" có khi lại thăng tiến
Chọn cỡ chữ
Ts. Trần Đình Thiên: Người "ngồi im" có khi lại thăng tiến
Hệ thống khuyến khích có vấn đề, tính khuyến khích vẫn cao theo kiểu "ông" nào sẵn sàng chịu khuyết điểm đột phá để làm có thể bị "ăn đòn", còn người ngồi im có khi lại thăng tiến.
Ts. Trần Đình Thiên, Viện trưởng Viện Kinh tế Việt Nam đã nêu ra thực tế này tại Hội thảo “Cơ hội đầu tư - kinh doanh 2018” ngày 5/1.
Chúng ta dùng từ “kỳ tích 2017” nhiều đến mức dường như chúng ta hơi say sưa vì thắng lợi
Đánh giá về hiệu ứng 2017 và 2018, ông Trần Đình Thiên cho rằng, chúng ta cần bàn nghiêm túc. Đối với Việt Nam, mọi sự phấn khởi dẫn đến mất bình tĩnh. Các số liệu, nhiều con số chúng ta biết như số liệu tăng trưởng năm qua cao nhất 8-9 năm trở lại, quý III có sự nhảy vọt. Số danh nghiệp năm ngoái cũng ở mức cao kỷ lục, ít nhất 8-10 năm trở lại đây.
Vì thế, chúng ta dùng từ “kỳ tích 2017” nhiều đến mức dường như chúng ta hơi say sưa vì thắng lợi.
"Có gì ghê gớm đâu, tất nhiên với nỗ lực, xuất phát điểm thấp như đầu năm, điều ai cũng sửng sốt là kỳ tích nhưng nhiều chuyện còn hấp dẫn hơn, tôi cho rằng ở khía cạnh kinh tế nên đánh giá bình tĩnh hơn", ông Thiên nói.
Ông Thiên cho rằng nói như vậy không có nghĩa là phủ nhận thành tích năm nay. Nhưng vấn đề đáng quan tâm là chất lượng. Đó là chất lượng của các con số và chất lượng của cơ cấu.
Trong đó, về chất lượng của tăng trưởng GDP cũng cần bàn lại, chất lượng tăng trưởng xuất khẩu cũng cần bàn lại vì nó có liên quan đến cơ cấu.
Tuy nhiên, cơ chế tăng trưởng, cơ cấu ngành, vùng còn chưa thay đổi được. Doanh nghiệp trong nước có nền tảng quan trọng bậc nhất nhưng còn yếu, đang cần cải cách. Kinh tế tư nhân tăng nhiều nhưng nhỏ bé, thiếu liên kết. Ngành tài chính ngân hàng, thị trường chứng khoán bùng lên nhưng nền tảng cấu trúc tài chính ngân hàng còn yếu.
"Chuyện đó là bình thường nhưng là thách thức lớn cho 2018 chứ không phải dễ dàng. Chúng ta họp quá nhiều, vẫn bàn đặc khu có hội đồng nhân dân không, hay chỉ cần đặc khu thôi, đất cát cho thuê bao nhiêu năm thì thích hợp, 99 năm hay chỉ 55 năm thôi.
Tôi cũng muốn nói, vẫn có vấn đề khi ông sẵn sàng chịu khuyết điểm đột phá để làm. Người ngồi im có khi lại thăng tiến", ông Thiên nói.
Bên cạnh đó, nguồn nhân lực, cấu trúc tương lai nền kinh tế chưa có gì cả.
Một số biểu đồ cho thấy gánh nặng chi phí cho doanh nghiệp, chi phí logistics cao, 18% của GDP, hơn 20% là theo số liệu khác, trong khi trung bình thế giới chỉ là 11% GDP.
Gánh nặng này không dễ tí nào. Bộ Công Thương, tác giả của 675 thủ tục mới chỉ đề xuất giảm, còn chưa giảm được. Tác động của việc cắt giảm thủ tục trong năm 2018 như thế nào chúng ta còn phải chờ xem.
Một con số điển hình hiện nay là theo thống kê của báo chí, năm 2010, có 70% doanh nghiệp đóng thuế thu nhập, còn tới năm 2015 là 30%.
"Dự báo có thể tích cực, con số rất cao nhưng căn cứ theo năm 2017 thì dự báo năm 2018 sẽ rất cao do FDI, đầu tư tư nhân tăng cao. Nhưng kinh nghiệm giải ngân chậm năm 2017 là bài học của Chính phủ", ông Thiên nói.
Nhà đầu tư nước ngoài đã bán ròng khoảng 122.000 tỷ đồng, tương đương 4,7 tỷ USD, tại thị trường Việt Nam. Để đảo chiều dòng vốn, Việt Nam cần cải thiện môi trường đầu tư và phát triển mạnh thị trường vốn.
Uy tín của người có ảnh hưởng trong cộng đồng là điểm tựa để tập hợp người dân phát triển HTX. Tuy nhiên, trước yêu cầu chuyển đổi số và kinh tế thị trường, các địa phương cần tạo điều kiện để những nhân tố mới, đặc biệt là phụ nữ dân tộc thiểu số và người trẻ, khẳng định năng lực và vai trò dẫn dắt.
Khi một cơn bão đi qua, một dịch bệnh bùng phát hay một đợt sóng giá càn quét, những doanh nghiệp chỉ có một nguồn cung sẽ bị rơi vào thế tê liệt. Còn doanh nghiệp có hệ thống đa lớp vẫn sẽ bình tĩnh kích hoạt phương án B, phương án C để duy trì dòng chảy hàng hóa.
Kinh tế số tạo cơ hội để doanh nghiệp nhỏ và HTX mở rộng kênh phân phối, quảng bá sản phẩm địa phương và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị quốc tế. Để khai thác hiệu quả dư địa này, cần những giải pháp chuyển đổi số phù hợp với năng lực và nhu cầu thực tế của từng đơn vị.
Khoảng cách về công nghệ, hạn chế về nhân lực và hạ tầng nghiên cứu đang là những thách thức lớn đối với doanh nghiệp nông nghiệp trong nước. Để các doanh nghiệp có thể tạo bước đột phá về tăng trưởng, cần có sự đồng bộ thể chế, cơ chế hỗ trợ thực chất và đầu tư cho khoa học công nghệ.
Tăng trưởng GDP trên 9% đang tạo thêm dư địa để nâng việc làm, thu nhập và cải thiện đời sống người dân. Tuy nhiên, chênh lệch về nguồn lực, hạ tầng, năng lực thực thi và khả năng tiếp cận chính sách giữa các địa phương vẫn là rào cản khiến thành quả tăng trưởng chưa lan tỏa đồng đều, nhất là tại những vùng còn nhiều khó khăn.
Hà Nội đang triển khai kế hoạch phát triển 148 dự án nhà ở xã hội trong giai đoạn 2026-2030, với quy mô khoảng 135.602 căn hộ, mục tiêu hoàn thành tối thiểu 120.000 căn.
Mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số đang đặt ra yêu cầu ngày càng lớn đối với hệ thống năng lượng quốc gia. Bảo đảm nguồn cung điện ổn định, phát triển hạ tầng truyền tải và nâng cao năng lực tự chủ nhiên liệu trở thành những điều kiện then chốt...