Từ đầu năm 2012, các doanh nghiệp (DN) trong ngành da giày sẽ chính thức được Bộ Công Thương giao “nhiệm vụ” đảm nhiệm ngành túi xách. Nắm trọn trong tay một phân khúc ngành hàng đang có tiềm năng lớn, liệu rằng các DN trong ngành có tận dụng được cơ hội lớn này?

Năm 2011, ngành túi xách (cặp, balô, vali, túi xách) đã có bước phát triển nhảy vọt khi tăng trưởng cao hơn so với giày dép. Trong đó, tiêu thụ sản phẩm nội địa khoảng 25 triệu sản phẩm, riêng DN trong nước sản xuất 15 triệu sản phẩm. Đáng chú ý, hoạt động xuất khẩu (XK) của ngành này lần đầu tiên vượt ngưỡng 1 tỷ USD (tính đến hết tháng 11/2011 có kim ngạch XK đạt khoảng 1,3 tỷ USD, tăng 33% so với cùng kỳ).

Ôm trọn thị phần?

Theo ông Nguyễn Đức Thuấn, Chủ tịch Hiệp hội Da giày Việt Nam (Lefaso), ngành túi xách của Việt Nam đang có triển vọng phát triển lớn khi nhiều hãng túi xách lớn của thế giới đang dần chuyển hướng sản xuất từ Trung Quốc sang Việt Nam. Thêm vào đó, tiêu thụ cặp, túi xách nội địa cũng tăng cao do nhu cầu sử dụng sản phẩm này tăng lên và xu hướng tẩy chay hàng giá rẻ, kém chất lượng của Trung Quốc.

Bởi vậy, ông Thuấn cho rằng nhiệm vụ mà ngành da giày được giao trong năm 2012 sẽ mở ra những cơ hội lớn cho các DN trong ngành tận dụng lợi thế, gia tăng thêm thị phần và đẩy mạnh XK.

Thực tế, nắm bắt được những xu hướng này, nhiều DN trong ngành đã “đón đầu” cơ hội để giành được những đơn hàng có giá trị. Đơn cử như Công ty May túi xách Thái Dương (Tp.HCM) đã nhận được lượng lớn đơn hàng túi xách gia dụng XK với khoảng 240.000 cái/tháng.

Đại diện DN này còn cho biết thực chất số lượng đơn hàng nhận được còn nhiều hơn nhưng do không có đủ năng lực sản xuất, DN đã phải chuyển bớt đơn hàng ra các đối tác để gia công giúp. Tuy nhiên, với số lượng đơn hàng tăng 20% so với cùng kỳ cũng đã giúp DN “sống khỏe” bất chấp nền kinh tế khủng hoảng.

Một xu hướng mới được bắt đầu hình thành trong ngành da giày khi các DN sản xuất giày dép chuyển hướng kinh doanh sang ngành túi xách bởi họ cho rằng gia công túi xách “dễ thở” hơn gia công giày.

Đơn cử như công ty Cổ phần Giày Thái Bình, mặc dù đã gắn bó 20 năm với sản xuất giày dép, nhưng trước động lực thay đổi sản phẩm mới đã đầu tư sản xuất túi xách. Tham gia vào một lĩnh vực mới, lựa chọn mang tính “ăn chắc” của DN này là liên kết với một thương hiệu đồ da hàng đầu của Mỹ là Coach.

Vẫn là thách thức lớn

Để đáp ứng yêu cầu hoạt động, nhiều DN trong ngành đang lên kế hoạch để nâng cao năng lực sản xuất, cải thiện chất lượng sản phẩm nhằm tận dụng mọi cơ hội. Trong khi Thái Dương đang gấp rút đẩy nhanh tiến độ mở rộng nhà xưởng sản xuất với vốn đầu tư 8 tỷ đồng, nhiều công ty đã liên doanh, liên kết với các thương hiệu lớn làm gia công. Lãnh đạo của một DN cho biết mục tiêu hợp tác này không chỉ để ổn định đơn hàng, mà còn giúp DN nâng cao năng lực sản xuất, học hỏi kinh nghiệm, kỹ thuật, tay nghề...

Đơn cử như Công ty Thái Bình, để Coach đồng ý hợp tác, DN này không những phải đầu tư xây dựng một nhà máy mới tại KCN Sóng Thần với quy mô 3.000 công nhân, mà còn phải cam kết hạn chế sử dụng thiết bị da giày để sản xuất túi, đào tạo công nhân. Với sự đầu tư bài bản, chỉ trong 5 tháng, DN này đã sản xuất và XK thành công lô hàng 20.000 túi xách sang Mỹ, dự kiến năm 2012 sẽ sản xuất 5 triệu sản phẩm.

Chấp nhận đầu tư với chiến lược dài hạn sẽ là hướng đi đúng cho nhiều DN dám “dấn thân” vào lĩnh vực còn mới này. Trong khi ngành túi xách hiện cũng chỉ có vài cái tên nổi bật như Sakos, Ladoda, Miti, Mr.Vui, BlackPaw... mới bắt đầu có được chỗ đứng trên sân nhà.

Theo ông Thuấn, không phải mọi cơ hội mở ra đều được tận dụng, bởi để có được hợp đồng từ các thương hiệu lớn, DN cần phải có đủ năng lực như trình độ quản lý, vốn, máy móc, nhà xưởng, kỹ năng tay nghề... Trong khi điểm yếu nhất hiện nay của ngành da giày là không chủ động được nguồn nguyên phụ liệu khi chỉ tự đáp ứng được 20% nhu cầu da thuộc. Đặc biệt, do sự phát triển yếu kém của ngành công nghiệp phụ trợ, nên các nguồn phụ liệu sản xuất về cơ bản chưa thể tự đáp ứng được nhu cầu. Chỉ một vài sản phẩm như nhãn, ren, khuy, khóa... được các DN sản xuất, còn lại những phụ kiện tinh xảo hơn đều phải nhập khẩu.

Hiện nhiều DN vẫn đang chạy theo các đơn hàng gia công cho những thương hiệu lớn, bởi vậy sản phẩm đều được sản xuất theo những mẫu thiết kế có sẵn. Nhưng trong xu thế dài hơi hơn, các DN khi tham gia vào lĩnh vực này cần phải tính đến việc tự chủ trong thiết kế, hướng tới phục vụ thị trường nội địa và xây dựng một thương hiệu riêng cho ngành túi xách Việt Nam. Hiện đây là điểm yếu của hầu hết các DN trong ngành khi chưa có sự đầu tư bài bản về khâu thiết kế, tạo mẫu và đầu tư công nghệ hiện đại vào sản xuất.

Cẩm An