Cuộc sống mới ở Sóc Bom Bo (Bài cuối): Khi chính sách là 'đòn bẩy' giảm nghèo
Chọn cỡ chữ
Cuộc sống mới ở Sóc Bom Bo (Bài cuối): Khi chính sách là 'đòn bẩy' giảm nghèo
46 năm sau Đại thắng mùa Xuân năm 1975, Sóc Bom Bo khác xưa rất nhiều. Đồng bào S'tiêng ngày càng ấm no, ánh đuốc năm xưa đã được thay thế bằng ánh sáng của bóng điện, con đường đất đỏ thay bằng đường nhựa giao thông thuận lợi... Sóc Bom Bo trở thành trung tâm giao thương của xã Bình Minh.
Điều gì đã giúp đồng bào S'tiêng ở Sóc Bom Bo vươn lên phát triển kinh tế vững mạnh? Đó chính là chính sách hỗ trợ của Đảng và Nhà nước, địa phương đến được đồng bào dân tộc thiểu số; cũng như sự gần dân, hiểu dân của những cán bộ cơ sở.
Điều chỉnh chính sách linh hoạt
Ông Lý Trọng Nhân, Trưởng Ban Dân tộc tỉnh Bình Phước chia sẻ, giai đoạn 2016 - 2020, Ban Dân tộc cùng các cơ quan chức năng đã tổ chức thực hiện thành công các chương trình, đề án, dự án phát triển kinh tế - xã hội, chương trình xây dựng nông thôn mới vùng dân tộc thiểu số và miền núi... với tổng vốn hơn 345 tỷ đồng.
Sóc Bom Bo được đầu tư xây dựng cơ sở vật chất khang trang.
Theo đó, đã xây dựng 142 công trình cơ sở hạ tầng thiết yếu, hỗ trợ sản xuất cho 2.855 hộ, hỗ trợ đất sản xuất cho 44 hộ, nước sinh hoạt phân tán 182 hộ, chuyển đổi ngành nghề 1.154 hộ và giải ngân cho 936 hộ vay vốn phát triển sản xuất. Thông qua các cuộc vận động của đơn vị phối hợp đã xây dựng được 1.224 căn nhà đại đoàn kết cho các hộ đồng bào dân tộc thiểu số, trị giá 105 tỷ 823 triệu đồng...
Trong hai năm 2019 và 2020, Bình Phước chi gần 137 tỷ đồng để thực hiện giảm nghèo cho 2.000 hộ đồng bào dân tộc thiểu số, nhờ đó đã giúp bà con ổn định cuộc sống, vươn lên thoát nghèo bền vững và sắp tới 1.000 hộ người đồng bào sẽ được hỗ trợ từ chính sách để giảm nghèo.
Với Sóc Bom Bo, ông Nhân cho biết, địa phương này hiện là vùng nông thôn mới, nhiều hộ đồng bào dân tộc thiểu số đã có cuộc sống dư dả hơn nhờ những chính sách hỗ trợ của Nhà nước. Ví như gia đình anh Điểu Té, người S'tiêng mỗi năm thu nhập hàng trăm triệu đồng sau khi đăng ký quản lý, khai thác hơn 1,8 ha vườn cao su, điều, cà phê… của Khu bảo tồn Bom Bo. Vợ chồng anh Điểu Té còn có thêm nguồn thu nhập trên dưới 7 - 8 triệu đồng/tháng nhờ tham gia làng nghề ẩm thực phục vụ du khách đến tham quan Sóc Bom Bo.
"Để hỗ trợ bà con phát triển kinh tế, làm giàu trên quê hương thì cần đi sát với dân, hiểu dân, hiểu nỗi niềm của bà con. Ở đâu khó thì ở đó phải có cán bộ", ông Trịnh Công Long, Chủ tịch UBND xã Bình Minh nhấn mạnh.
Đồng hành cùng bà con dân tộc
Theo ông Huỳnh Hữu Thiết, Bí thư Huyện ủy Bù Đăng, sự đổi thay của Sóc Bom Bo có được là nhờ triển khai hiệu quả các chính sách hỗ trợ. Đó là những chính sách như chương trình làm 1.000 km đường giao thông nông thôn, đưa 1.000 hộ dân tộc thiểu số thoát nghèo. Bên cạnh đó là những chính sách như hỗ trợ sản xuất, hỗ trợ tiền điện... Những hỗ trợ này rất phong phú đa dạng, nhờ sự quan tâm đi vào chiều sâu, thiết thực mà đời sống đồng bào dân tộc thiểu số ở Sóc Bom Bo nói riêng và huyện Bù Đăng nói chung ngày càng khấm khá.
Về cách làm, đại diện huyện Bù Đăng cho biết, trên cơ sở quy định chung của Nhà nước, của tỉnh, một số chính sách cũng được huyện điều chỉnh một cách linh hoạt, điển hình như làm đường giao thông nông thôn. Theo đó, quy định của tỉnh là tỷ lệ 50-50, tuy nhiên trên địa bàn huyện Bù Đăng có thể được điều chỉnh: có tuyến đường 100% là đồng bào đóng góp, nhưng có tuyến đường thì vốn của Nhà nước, thống nhất cách làm để giảm sự đóng góp của người dân.
Về phát triển kinh tế, bà con S'tiêng trồng điều, nuôi gà, nuôi dê đều diễn ra ở quy mô nhỏ, vì vậy trách nhiệm của các cơ quan chức năng địa phương là hướng dẫn người dân thay đổi cách thức sản xuất, nâng cao chất lượng sản phẩm, năng suất lao động.
"Đặc biệt, lãnh đạo các cấp trong huyện nói chung cũng như ở Sóc Bom Bo sẽ giúp bà con hình thành mô hình sản xuất bền vững như tổ hợp tác, HTX. Điều này sẽ giúp bà con trao đổi kinh nghiệm sản xuất, trồng trọt với nhau. Hình thành HTX để có pháp nhân liên kết với doanh nghiệp, tạo thị trường đầu ra vững chắc", ông Thiết phân tích.
Thời gian tới, huyện Bù Đăng sẽ tiếp tục hỗ trợ cho đồng bào S'tiêng ở Sóc Bom Bo nói riêng cũng như cộng đồng người dân tộc thiểu số ở huyện nói chung. Trên địa bàn huyện vẫn còn 9/15 xã chưa đạt chuẩn nông thôn mới. Huyện Bù Đăng phấn đấu đến năm 2025, 9 xã này sẽ đạt chuẩn, chứ không dừng lại, ỷ lại rằng huyện mình còn nghèo, trông chờ vào sự hỗ trợ của tỉnh.
"Chúng tôi sẽ phấn đấu để đồng bào dân tộc, đồng bào ít người ở huyện Bù Đăng sẽ được thụ hưởng và tiếp cận các chính sách hỗ trợ từ phía Nhà nước. Đồng thời, giúp cho bà con dân tộc có thể phát triển sản xuất, làm giàu trên chính quê hương của mình", Bí thư Huyện ủy Bù Đăng chia sẻ.
Từ những vườn sầu riêng của đồng bào dân tộc thiểu số ở Đắk Lắk, yêu cầu tổ chức lại sản xuất đang trở nên cấp thiết. Ở đó, HTX trở thành điểm tựa hoàn thiện sản xuất, giảm nguy cơ bị ép giá và từng bước đưa nông sản địa phương tiến sâu vào chuỗi giá trị.
Sau 5 năm triển khai, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (thường gọi là Chương trình 1719, và nay đã được tích hợp) đã tạo nền tảng quan trọng để thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền.
Thiếu mặt bằng sản xuất, khó đáp ứng điều kiện vay vốn, chưa rõ cơ chế bảo vệ quyền lợi khi tham gia chuỗi liên kết đang là những nút thắt khiến nhiều HTX vùng dân tộc thiểu số và miền núi khó mở rộng quy mô.
Ở vùng núi cao Yên Minh, tỉnh Tuyên Quang, nơi địa hình hiểm trở, đất canh tác kém màu mỡ và điều kiện sản xuất còn nhiều hạn chế, Hà Văn Ngọc, chàng trai dân tộc Tày ở thôn Bản Ké, đã chọn phát triển cây ớt gió để tạo sinh kế.
Trong bối cảnh vẫn còn những đánh giá vai trò HTX chưa đúng mức, chính những thành quả cụ thể từ cơ sở – nơi người dân có việc làm, có thu nhập và gắn bó với sản xuất – đã trở thành minh chứng thuyết phục nhất. Thực tiễn không chỉ phản bác mà còn củng cố nền tảng niềm tin xã hội.
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Hà Nội đang triển khai kế hoạch phát triển 148 dự án nhà ở xã hội trong giai đoạn 2026-2030, với quy mô khoảng 135.602 căn hộ, mục tiêu hoàn thành tối thiểu 120.000 căn.
Nhiều HTX có sản phẩm, vùng nguyên liệu và đơn hàng tiêu thụ nhưng vẫn chưa khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn có. Bên cạnh những điểm nghẽn về vốn, thị trường và nhân lực, hạn chế trong năng lực quản trị đang là rào cản lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến...