Cuộc sống mới ở Sóc Bom Bo (Bài 1): Người S'tiêng chung tay xây dựng quê hương
Chọn cỡ chữ
Cuộc sống mới ở Sóc Bom Bo (Bài 1): Người S'tiêng chung tay xây dựng quê hương
LTS: Địa danh Sóc Bom Bo đã trở nên quen thuộc với nhân dân cả nước qua ca khúc "Tiếng chày trên Sóc Bom Bo" của cố nhạc sỹ Xuân Hồng, với hình ảnh đồng bào S'tiêng suốt đêm giã gạo nuôi quân... 46 năm sau Đại thắng mùa Xuân năm 1975, Sóc Bom Bo khác xưa rất nhiều, đồng bào không còn lo cái đói cái rét thường trực, thay vào đó là cuộc sống ấm no, nông thôn đổi mới từng ngày.
Sóc Bom Bo thuộc xã Bình Minh (Bù Đăng, Bình Phước). Như bao vùng đất cách mạng trong chiến tranh, Sóc Bom Bo cũng gánh chịu sự hoang tàn do bom đạn tàn phá. Sau khi hòa bình lập lại, đồng bào S'tiêng đã bắt tay vào xây dựng cuộc sống mới, khôi phục quê hương từ những vết cắt chiến tranh...
Hỗ trợ sinh kế cho bà con
Từ khi có chính sách định canh, định cư cho đồng bào dân tộc thiểu số của Đảng và Nhà nước, tỉnh Bình Phước đã hỗ trợ cây điều cho người dân trồng để phát triển kinh tế. Năm 1990, diện tích điều tăng lên 100 nghìn ha, đồng thời nhờ công nghệ chế biến điều ra đời đã đưa Việt Nam trở thành công xưởng chế biến điều của thế giới. Và Bình Phước được coi như "thủ phủ" của cây điều.
Chính quyền địa phương hỗ trợ cây giống để đồng bào tái canh vườn điều.
Việc trồng điều không những góp phần vào thành công chung của chủ trương định canh, định cư của Nhà nước, mà còn tạo sinh kế, góp phần xoá đói giảm nghèo cho đồng bào dân tộc thiểu số Bình Phước nói chung, người S'tiêng ở Sóc Bom Bo nói riêng.
Những năm gần đây, tỉnh Bình Phước đang thực hiện đề án phát triển ngành điều bền vững, nhằm tiếp tục duy trì cây trồng này theo hướng thâm canh, tăng năng suất và chất lượng. Riêng với đồng bào dân tộc thiểu số, cây giống điều sẽ được hỗ trợ để tái canh vườn điều.
Là một trong những hộ nghèo đủ điều kiện hưởng chính sách hỗ trợ tái canh vườn điều, nên khi nhận cây giống từ chương trình hỗ trợ, ông Điểu K'Riêng (Sóc Bom Bo) như có thêm niềm hy vọng sớm ổn định kinh tế gia đình.
Ông Điểu K'Riêng chia sẻ: "Trước đây, trồng điều không áp dụng kỹ thuật cũng có trái, nhưng hay mất mùa. Nhờ chính sách hỗ trợ của địa phương, gia đình tôi được nhận 120 cây giống để cải tạo vườn, tăng thu nhập, nâng cao hiệu quả. Năng suất bình quân của giống điều cũ chỉ đạt 2 tấn/ha, còn giống điều được hỗ trợ có năng suất vượt trội, chất lượng cũng cao hơn nhiều".
Đặc biệt khi việc trồng trọt ổn định, đồng bào dân tộc thiểu số ở Sóc Bom Bo còn được tổ chức phát triển sản xuất theo mô hình kinh tế hợp tác, để cùng nhau áp dụng khoa học công nghệ kỹ thuật cho vườn cây phát triển tươi tốt. Nhờ vậy, hầu hết các hộ tại Sóc Bom Bo đều có thu nhập ổn định từ cây điều.
'Chia tay' đói nghèo
Để tiếp sức cho người dân Sóc Bom Bo đa dạng hoá sinh kế, làm giàu trên chính mảnh đất quê hương, những năm gần đây, huyện Bù Đăng còn triển khai chương trình phát triển sản phẩm đặc trưng, hỗ trợ miễn phí con giống như lợn rừng, gà bản địa. Tham gia chương trình, bà con chỉ phải bỏ chi phí làm vườn trại, còn con giống, cây trồng được huyện hỗ trợ.
Đàn lợn rừng của gia đình anh Điểu Mung.
Gia đình anh Điểu Mung (Sóc Bom Bo) là hộ đầu tiên được nhận giống lợn rừng lai, có đặc tính khoẻ mạnh, dễ thích nghi với môi trường. Anh Điểu Mung kể: "Nhà nước hỗ trợ cho 10 con lợn rừng, sau một năm, tôi bán được 7 con với số tiền thu về 25 triệu đồng, để lại 3 con nhân giống".
Có thể thấy mô hình chăn nuôi, trồng trọt hiệu quả đã mang đến tín hiệu vui cho đồng bào Sóc Bom Bo và chính quyền huyện Bù Đăng. Những mô hình này sẽ tiếp được nhân rộng tại 18 hộ đang sinh sống tại Trung tâm bảo tồn văn hoá Sóc Bom Bo. Theo đó, nguồn thực phẩm sạch do các hộ sản xuất ra sẽ phục vụ cho khách du lịch.
Thời gian qua, với sự quan tâm của Đảng và Nhà nước thông qua các Chương trình 134, Chương trình 135 về xoá đói giảm nghèo, chuyển giao khoa học kỹ thuật cùng với sự cần cù của đồng bào S'tiêng ở Sóc Bom Bo, đời sống vật chất ngày càng cải thiện, văn hóa tinh thần ngày càng khởi sắc.
Sóc Bom Bo có 362 hộ dân, gần 2.000 nhân khẩu. Thống kê cho thấy, hộ có kinh tế khá chiếm 60%, số hộ sử dụng điện lưới quốc gia đạt trên 98%, 100% trẻ em trong độ tuổi được đến trường, tỷ lệ hộ nghèo giảm còn 2%.
Trong thời bình, thế hệ trẻ ở Sóc Bom Bo càng hiểu sự hy sinh của cha ông mình, ra sức phát huy truyền thống anh hùng, tinh thần đoàn kết và đức tính cần cù để phát triển quê hương. Bà con không trông chờ ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước, mà chí thú làm ăn, phát triển kinh tế, làm cho bộ mặt nông thôn ở Sóc Bom Bo nói riêng và xã Bình Minh nói chung ngày càng phát triển.
Ông Trịnh Công Long, Chủ tịch UBND xã Bình Minh cho biết, năm 2020, xã Bình Minh đạt chuẩn nông thôn mới với 19/19 tiêu chí. Kết quả này có sự đóng góp lớn của cộng đồng đồng bào dân tộc thiểu số. Mặc dù là xã thuần nông với 94% hộ dân làm nông nghiệp, sau 12 năm thành lập, xã Bình Minh có sự thay đổi vượt bậc. Lao động có việc làm đạt trên 95%, thu nhập bình quân đầu người đạt 43 triệu đồng/người/năm, cơ sở hạ tầng đáp ứng nhu cầu của nhân dân, hệ thống giáo dục được đầu tư xây mới khang trang...
Từ những vườn sầu riêng của đồng bào dân tộc thiểu số ở Đắk Lắk, yêu cầu tổ chức lại sản xuất đang trở nên cấp thiết. Ở đó, HTX trở thành điểm tựa hoàn thiện sản xuất, giảm nguy cơ bị ép giá và từng bước đưa nông sản địa phương tiến sâu vào chuỗi giá trị.
Sau 5 năm triển khai, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (thường gọi là Chương trình 1719, và nay đã được tích hợp) đã tạo nền tảng quan trọng để thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền.
Thiếu mặt bằng sản xuất, khó đáp ứng điều kiện vay vốn, chưa rõ cơ chế bảo vệ quyền lợi khi tham gia chuỗi liên kết đang là những nút thắt khiến nhiều HTX vùng dân tộc thiểu số và miền núi khó mở rộng quy mô.
Ở vùng núi cao Yên Minh, tỉnh Tuyên Quang, nơi địa hình hiểm trở, đất canh tác kém màu mỡ và điều kiện sản xuất còn nhiều hạn chế, Hà Văn Ngọc, chàng trai dân tộc Tày ở thôn Bản Ké, đã chọn phát triển cây ớt gió để tạo sinh kế.
Trong bối cảnh vẫn còn những đánh giá vai trò HTX chưa đúng mức, chính những thành quả cụ thể từ cơ sở – nơi người dân có việc làm, có thu nhập và gắn bó với sản xuất – đã trở thành minh chứng thuyết phục nhất. Thực tiễn không chỉ phản bác mà còn củng cố nền tảng niềm tin xã hội.
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Hà Nội đang triển khai kế hoạch phát triển 148 dự án nhà ở xã hội trong giai đoạn 2026-2030, với quy mô khoảng 135.602 căn hộ, mục tiêu hoàn thành tối thiểu 120.000 căn.
Nhiều HTX có sản phẩm, vùng nguyên liệu và đơn hàng tiêu thụ nhưng vẫn chưa khai thác hiệu quả tiềm năng sẵn có. Bên cạnh những điểm nghẽn về vốn, thị trường và nhân lực, hạn chế trong năng lực quản trị đang là rào cản lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến...