Theo tài liệu vừa được công bố chuẩn bị cho phiên họp đại hội đồng cổ đông bất thường dự kiến diễn ra vào ngày 21/10, Hội đồng quản trị PNJ đã đề xuất điều chỉnh toàn diện các chỉ tiêu năm 2026. Doanh nghiệp dự kiến giảm mục tiêu doanh thu thuần từ 48.660 tỷ đồng xuống còn 39.057 tỷ đồng, tương đương mức giảm khoảng 20% so với kế hoạch ban đầu, nhưng vẫn tăng khoảng 10% so với thực hiện năm 2025.

Đáng chú ý nhất là chỉ tiêu lợi nhuận. Nếu chưa tính toán các khoản dự phòng tổn thất, doanh nghiệp ước tính lợi nhuận sau thuế đạt khoảng 800 tỷ đồng, giảm 77% so với kế hoạch đã được thông qua hồi tháng 4. Tuy nhiên, trong phương án trích lập dự phòng trước áp lực thu đổi hàng hóa, PNJ dự kiến trích lập tới 7.071 tỷ đồng, dựa trên giả định khách hàng sẽ bán lại hoặc đổi khoảng 80% lượng sản phẩm đã bán.

Khoản trích lập khổng lồ này kéo toàn bộ kết quả kinh doanh xuống mức âm sâu kỷ lục. Cụ thể, lợi nhuận gộp dự kiến âm 2.340 tỷ đồng, lợi nhuận trước thuế âm 6.059 tỷ đồng và lợi nhuận sau thuế âm 6.270 đến 6.271 tỷ đồng. Mức lỗ kế toán này tương đương khoảng 46,6% vốn chủ sở hữu của doanh nghiệp tính đến cuối tháng 6/2026. Do đây là chi phí dự phòng, con số này không đồng nghĩa toàn bộ khoản tiền sẽ lập tức làm bốc hơi dòng tiền mặt hiện có.

Trước tình hình tài chính căng thẳng, PNJ cũng đề xuất cắt giảm tỷ lệ cổ tức tiền mặt năm 2026 từ mức 20% về 0%. Với năm 2025, tỷ lệ cổ tức được hạ từ 20% xuống 10%. Do công ty đã tạm ứng 10% vào ngày 12/1/2026, cổ đông PNJ sẽ không nhận thêm bất kỳ khoản cổ tức nào trong thời gian còn lại của năm nay.

Nguồn cơn của cú đảo chiều bắt đầu từ sự cố nhân sự cấp cao tại Công ty Giám định PNJ (P-Lab) liên quan đến đường dây buôn lậu kim cương bị bắt giữ hồi đầu tháng 7. Sự kiện ngoài dự kiến này đã gây ra áp lực tài chính rất lớn trong hoạt động mua lại sản phẩm từ khách hàng.

Số liệu thống kê cho thấy, chỉ từ ngày 1/7 đến ngày 3/9, giá trị thu đổi mà PNJ thực hiện đã lên tới gần 4.997 tỷ đồng, kéo theo tổn thất tương ứng hơn 1.446 tỷ đồng. Tính chung trên toàn bộ chính sách thu đổi, PNJ đã ghi nhận tổng dự phòng tổn thất vào khoảng 2.267 tỷ đồng.

Hệ quả thể hiện rõ ngay trong báo cáo tài chính bán niên 2026. Dù doanh thu thuần 6 tháng đầu năm đạt hơn 25.700 tỷ đồng, tăng khoảng 49% so với cùng kỳ, nhưng sau soát xét, lợi nhuận sau thuế hợp nhất chỉ còn 728,5 đến 729 tỷ đồng, giảm khoảng 35% so với cùng kỳ và sụt giảm mạnh so với con số hơn 1.184 tỷ đồng công bố trước đó do phát sinh chi phí trích lập dự phòng.

Nhằm bảo vệ uy tín, PNJ đã nhờ Vinacontrol lấy mẫu ngẫu nhiên, niêm phong và gửi đến Viện Khoa học Đá quý Châu Á (AIGS) kiểm định độc lập. Kết quả xác nhận toàn bộ 100% mẫu kiểm tra đều là kim cương thiên nhiên, đúng với các thông số chất lượng đã công bố. Dẫu vậy, để thuyết phục lại thị trường sau khủng hoảng, công ty cần một lộ trình tái thiết rất lớn từ bộ máy kiểm soát rủi ro đến tài chính.

Cú sốc kinh doanh phản ánh ngay lập tức lên sàn chứng khoán. Từ vùng giá khoảng 83.000 đồng một cổ phiếu vào đầu tháng 3, thị giá PNJ đã chốt phiên cuối tuần trước ở mức 33.000 đồng một cổ phiếu. Mức giảm hơn 60% này đã xóa sạch thành quả tăng trưởng nhiều năm, đưa giá cổ phiếu về vùng thấp nhất kể từ cuối năm 2020, riêng giai đoạn từ đầu tháng 7 đến nay đã mất hơn 49% giá trị.

PNJ giải trình về khoản trích lập dự phòng kỷ lục khiến doanh nghiệp lần đầu báo lỗ

Giữa tâm bão, những giao dịch quy mô lớn của các thành viên gia đình bà Cao Thị Ngọc Dung, Chủ tịch PNJ, đã thu hút sự chú ý đặc biệt. Trong tháng 9, hai người con gái của bà Dung là bà Trần Phương Ngọc Hà đã bán 18 triệu cổ phiếu và bà Trần Phương Ngọc Thảo bán 7 triệu cổ phiếu, hoàn tất việc bán ra 25 triệu cổ phiếu PNJ. Sau thương vụ, tỷ lệ sở hữu của nhóm gia đình Chủ tịch giảm về khoảng 5,16%. Ngoài ra, ông Cao Ngọc Duy, em trai bà Dung, cũng đăng ký bán 9 triệu cổ phiếu từ ngày 1 đến ngày 30/10, dự kiến hạ sở hữu từ 2,7% xuống còn 0,94%.

Khoản tiền thu được từ việc bán cổ phiếu này nằm trong thỏa thuận thu xếp nguồn vốn để gia đình Chủ tịch cung cấp khoản vay cho PNJ nhằm bổ sung vốn lưu động, với hạn mức tối đa theo quy định khoảng 5% tổng tài sản công ty.

Để chuẩn bị cho giai đoạn vực dậy doanh nghiệp, PNJ dự kiến trình cổ đông phương án huy động vốn với quy mô tối đa khoảng 8.000 tỷ đồng qua nhiều kênh khác nhau.

Dù đối mặt với khoản lỗ kỷ lục, PNJ vẫn nắm giữ những lợi thế hạ tầng mà khó đối thủ nào trong nước sánh kịp. Doanh nghiệp hiện vận hành khoảng 430 cửa hàng trên toàn quốc, sở hữu đội ngũ hơn 8.200 nhân sự cùng 1.300 thợ kim hoàn lành nghề. Công suất thiết kế đạt khoảng 5 triệu sản phẩm mỗi năm đi kèm chuỗi giá trị hoàn chỉnh từ khâu sáng tạo, chế tác đến hệ thống phân phối bán lẻ.

Tuy nhiên, ngoài việc khắc phục sự cố nội tại, PNJ còn phải đối mặt với nhiều áp lực vĩ mô như giá vàng duy trì ở mức cao làm sụt giảm nhu cầu trang sức, nguy cơ thiếu hụt nguồn nguyên liệu chế tác và sức mua nội địa suy yếu. So với các tên tuổi quốc tế như Pandora với doanh thu khoảng 4,4 tỷ USD hay Chow Tai Fook đạt 12 tỷ USD, quy mô doanh thu năm 2025 của PNJ đạt khoảng 35.410 tỷ đồng, tương đương khoảng 1,3 - 1,4 tỷ USD, vẫn còn khá khiêm tốn.

Khoản lỗ dự kiến hơn 6.270 tỷ đồng là một phép thử khắc nghiệt chưa từng có trong lịch sử phát triển của PNJ. Thành bại của cuộc tái thiết sắp tới sẽ không chỉ đo đếm bằng những con số tài chính, mà nằm ở việc doanh nghiệp này sẽ làm thế nào để lấy lại niềm tin trọn vẹn từ khách hàng và giới đầu tư.

Thanh Hoa