Ông Hollande dự định tài trợ thêm 500.000 chương trình đào tạo nghề, nâng cao trình độ người lao động và tăng thêm hỗ trợ cho đối tượng doanh nghiệp nhỏ.

Phát biểu trước giới lãnh đạo doanh nghiệp và các tổ chức công đoàn, ông Hollande tuyên bố “Kinh tế xã hội nước Pháp đang ở trong tình trạng khẩn cấp”, trong đó hai điểm nhấn chính không gì khác ngoài thị trường việc làm và hậu quả từ cuộc khủng bố đẫm máu tại Paris năm ngoái.

Tình trạng đáng báo động

Năm 2015 đánh dấu nền kinh tế Pháp bớt u ám sau 3 năm đình trệ, với kết quả tăng trưởng hơn 1%. Tuy nhiên, tốc độ phục hồi của nền kinh tế lớn thứ hai khu vực đồng Euro vẫn chưa đủ nhanh, để sẵn sàng tiếp nhận hết đội ngũ sinh viên mới ra trường gia nhập thị trường việc làm mỗi năm. Mặc dù làm ăn có khấm khá hơn, nhưng các doanh nghiệp vẫn chưa mặn mà thuê thêm lao động.

Tổng thống Pháp thừa nhận tăng trưởng kinh tế Pháp còn quá yếu để thay đổi bức tranh thất nghiệp, sau khi tỷ lệ thiếu việc làm xuyên suốt nhiệm kỳ của ông đã leo lên 10,6%, cao nhất trong vòng 18 năm qua. Người dân chi tiêu còn dè dặt, trong khi doanh nghiệp phục hồi “phập phù”, cho dù được hưởng gói chính sách ưu đãi thuế trị giá 40 tỷ EUR.

Kể từ năm 2012, thời điểm ông Hollande chính thức trở thành Tổng thống Pháp, hơn 600.000 người đã lần lượt gia nhập lực lượng thất nghiệp, trong bối cảnh khá ngược đời là tỷ lệ thất nghiệp lại giảm ở hầu hết những nền kinh tế lớn của châu Âu.

So với Pháp, tỷ lệ thất nghiệp trung bình ở EU là 9,8%, còn Anh là 5,2%, Đức là 4,2%. Chỉ có Italia và Tây Ban Nha, hai nước chịu tác động nặng nề hơn Pháp trong khủng hoảng tài chính và khủng hoảng nợ, là chấp nhận tỷ lệ thất nghiệp cao hơn Pháp.

Báo Les Echos từng có bài phê phán chính phủ Pháp thiếu dứt khoát trong cách thức giải quyết vấn đề “miếng cơm manh áo” của người dân trong khi các quốc gia láng giềng nêu trên tỏ ra mạnh tay hơn. Tại những nước này, luật lao động được sửa đổi theo hướng thúc đẩy tối đa việc làm, đào tạo người lao động, giảm thiểu ràng buộc cho doanh nghiệp.

Tổng thống Pháp Francois Hollande

Tranh cử hay không tranh cử?

Chỉ còn hơn một năm nữa là tới cuộc bầu cử Tổng thống Pháp, ông Hollande sẽ phải căng sức để giải quyết bài toán then chốt này. Trước đây, ông Hollande từng tuyên bố sẽ không ra tranh cử lần nữa, nếu thất bại trong việc giảm tỷ lệ thất nghiệp trong năm 2016.

Cũng trong thông báo của Tổng thống Pháp hôm thứ Hai vừa rồi, những doanh nghiệp có dưới 250 lao động sẽ nhận được hỗ trợ 2.000 EUR, với mỗi hợp đồng trên 6 tháng ký với lao động trẻ và những người thiếu việc làm, cho những công việc đơn giản, lương thấp.

Cùng với đó, chương trình ưu đãi thuế ban hành năm 2014 sẽ trở thành chính sách thường niên, thay vì tạm thời như sứ mệnh ban đầu.

Theo ông Hollande, các khoản chi phát sinh cho kế hoạch “chống thất nghiệp” sẽ lấy nguồn từ việc cắt giảm chi tiêu trong những lĩnh vực khác. Đồng thời, ông cũng hứa hẹn sẽ thay đổi hệ thống thuế phức tạp hiện nay bằng cơ chế trực diện hơn: giảm lương - một chủ trương rất được lòng các chủ doanh nghiệp.

Hàng loạt ý tưởng mới của chính quyền ông Hollande thể hiện sự quay về với đường lối chủ nghĩa xã hội truyền thống và bớt chú trọng chuyện kinh doanh thương mại, đã và đang là nhân tố gây chia rẽ trong lực lượng những người ủng hộ ông Hollande và khiến ông trở thành Tổng thống nhận được ít tín nhiệm nhất trong lịch sử.

Được lòng người này, đương nhiên sẽ mất lòng người khác. Giới doanh nghiệp tỏ ra khá thận trọng trước những bước đi mới của chính phủ, khi cho rằng các biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp tạm thời chưa thể giải quyết gốc rễ bài toán thất nghiệp trong nước.

Trong khi đó, các chuyên gia kinh tế cảnh báo biện pháp của ông Hollande chưa chắc đã kịp giảm tỷ lệ thất nghiệp, trước khi ông phải đưa ra quyết định có tái ứng cử hay không.

Theo Mathieu Plane, chuyên gia kinh tế của viện quan sát kinh tế Pháp ONCE, các chương trình đào tạo nghề chỉ có thể phát huy tác dụng trong dài hạn, trong khi chính phủ lại chẳng dư dả gì về tài chính để kích thích thị trường lao động trong ngắn hạn.

Hùng Anh