Với đặc tính sinh trưởng tốt, ra trái quanh năm… giống ổi lê Đài Loan đã trở thành giống cây trồng mang lại thu nhập ổn định, thậm chí giúp nhiều nông dân tại thị trấn Vĩnh Bảo trở nên giàu có.

1 quả ổi đổi được 1kg thóc

Năm 2007, đứng trước thách thức diện tích đất canh tác nông nghiệp tại địa phương bị bỏ hoang ngày một gia tăng, những  phần diện tích trồng lúa còn lại cũng cho hiệu quả kinh tế thấp do dịch bệnh gia tăng, đất đai cằn cỗi... Gia đình bác Phạm Văn Mạnh đã tự tìm hiểu, học hỏi các mô hình trồng trọt đem lại hiệu quả kinh tế cao ở các tỉnh thành khác.

Sau nhiều năm loay hoay lựa chọn thay đổi giống cây trồng, đến năm 2011, bác Mạnh đã quyết định mua 70 gốc ổi lê Đài Loan chiết cành về trồng thử với diện tích trồng là 2 sào. Sau hơn 2 năm chăm sóc, vườn ổi của gia đình bác đã đơm hoa kết trái. Khi ổi được thu hoạch, gia đình mang cho mọi người xung quanh ăn thử. Kết quả, ai cũng ngỡ ngàng vì “ổi ngon, ngọt, giòn, hạt mềm, vỏ ít sần sùi”. Ổi thu hoạch đến đâu bán hết ngay đến đó, thậm chí bán “đắt như tôm tươi” vẫn có người tranh nhau mua.

Đến nay, gia đình bác Mạnh có khoảng 10 mẫu trồng ổi và một số loại cây ăn quả đang trồng thử nghiệm khác. Với quan điểm không giấu nghề, bác Mạnh luôn nhiệt tình hướng dẫn mọi người trong thôn về cách lựa chọn giống ổi, phương pháp chăm sóc cho cây đạt năng suất cao. Đến nay, toàn địa phương có khoảng 30 ha trồng ổi.

Để xây dựng thương hiệu cho ổi lê Lam Sơn, chỉ dẫn địa lý cho đặc sản quê hương, tháng 7/2019, HTX ổi Lam Sơn ra đời. Sản phẩm ổi tại đây đã được gắn tem truy xuất nguồn gốc, có nhật ký ghi chép thời gian sinh trưởng. Nông dân, thành viên HTX bảo ban nhau chăm sóc vườn ổi hạn chế sử dụng thuốc BVTV...

Thương hiệu ổi Lam Sơn cứ thế bay xa, khách tự tìm đến mua mà không cần quảng cáo. Anh Phạm Đức Hùng – Giám đốc HTX ổi Lam Sơn cho biết: Thông thường với diện tích một sào sẽ trồng được khoảng 30 gốc ổi (chủ yếu là ổi chiết cành từ cây ổi bố mẹ). Trung bình một năm, 1 cây ổi sẽ cho thu hoạch khoảng 25 -35 kg quả. 1kg quả được thu mua tại vườn với giá từ 20.000 đ- 25.000đ.  Giống ổi Đài Loan có thể ra trái quanh năm, tuy nhiên với khí hậu miền Bắc thì thời gian cây ổi cho chất lượng quả ngon, ngọt nhất sẽ là từ cuối tháng 5 đến hết tháng 10 âm lịch hàng năm (ngon nhất sẽ vào tháng 8,9,10). Vì vậy những quả ra vào đầu năm thường được tỉa bỏ.

Chất đất ở cánh đồng Vua rất hợp cho việc trồng ổi, chính vì thế mà hương vị ổi tại đây khác hoàn toàn so với nơi khác. Ai đã ăn ổi lê trồng trên cánh đồng Vua ( theo tương truyền: Thời phong kiến, cánh đồng này được Vua ban cho các quan, đại thần có công để canh tác) một lần thì đều quay lại, hoặc gửi mua nhiều lần sau.

Chị Nguyễn Thị Phương Thảo cho biết: Từ 2 sào trồng ổi ban đầu của bố mẹ chồng, bây giờ cả gia đình chị có khoảng 30 mẫu ổi và các loại cây ăn quả khác nhau. Để chuẩn bị cho đợt ổi thu hoạch vào cuối tháng 5 âm lịch sắp tới, gia đình chị đang tích cực tuyển quả (loại bỏ những quả nhỏ, một cành chỉ để một quả). Những quả ổi ra đợt đầu có thể đạt 6-7 lạng/quả, còn trung bình đạt từ 3-4 lạng/quả. Với giá thành ổn định như những năm qua thì một quả ổi đổi được 1kg thóc.

Được biết để có diện tích trồng ổi lớn như trên, gia đình chị Thảo đã mượn ruộng, thuê lại ruộng của bà con nhân dân trong vùng bỏ hoang để canh tác.

“Cháy hàng” vì... độc lạ và ngon

Thời gian gần đây, diện tích trồng ổi liên tục mở rộng tại những địa phương khác... Một số nơi lợi dụng thương hiệu ổi lê Lam Sơn trồng tại cánh đồng Vua để bán, quảng bá sản phẩm. Nhưng thực chất ổi ở đây trồng ở nơi khác, nên chất lượng không thể bằng ổi trồng tại cánh đồng Vua. Vì vậy, một số nhà hàng, người tiêu dùng để mua được ổi ngon đã trực tiếp về tận cánh đồng Vua để mua, không thông qua thương lái tại chợ...

Không chỉ dừng lại ở việc phát triển giống ổi lê Đài Loan, các thành viên trong HTX ổi Lam Sơn đang từng bước nhân giống những loại cây trồng mới có chất lượng ngon, hàm lượng dinh dưỡng cao, và đặc biệt là chưa có ai trồng ở Hải Phòng. Ví dụ như giống cây vú sữa Hoàng Kim (nguồn gốc Đài Loan), Na Bở Đài Loan...

Chia sẻ với phóng viên, anh Hùng cho biết: Bên cạnh cây ổi, gia đình tôi hiện đang trồng thêm 2 ha cây vú sữa Hoàng Kim (loại quả chín cho màu vàng ươm, bổ miếng để ăn, có vị ngọt, giòn như thạch không nhiều nhựa, vò dày như giống vú sữa bà con đang trồng và hơn 1000 gốc na bở Đài Loan. Những loại cây này đều trồng được gần 3 năm, năm nay hứa hẹn sẽ cho trái nhiều. Vào mùa thu hoạch, nhà vườn luôn trong trạng thái “cháy hàng”, dù sản phẩm có giá tương đối cao. Ví dụ: vú sữa Hoàng Kim có giá từ 200.000 đ  - 300.000đ/ kg (tùy kích thước quả)...

Thanh Vân