HTX Nông nghiệp bản Dao được ra đời từ năm 2005, với 20 thành viên, cùng số vốn và cơ sở vật chất rất hạn chế. Sau gần 15 năm hoạt động, HTX đang có nguồn vốn hoạt động gần 300 triệu đồng. Bên cạnh nguồn vốn góp, HTX huy động tiền nhàn rỗi từ người dân và trả lãi suất cao hơn tiền gửi ngân hàng.

Hình thành liên kết

HTX hiện có 86 thành viên, doanh thu đạt trên 2 tỷ đồng/năm, thu nhập bình quân của người lao động đạt 3,5 - 7 triệu đồng/người/tháng. Không chỉ nâng cao giá trị kinh tế, HTX đang tạo ra bước chuyển biến lớn trong tư duy sản xuất của người dân, nâng cao tiêu chuẩn về an toàn lao động (ATLĐ).

Những năm gần đây, nhận thấy tiềm năng của cây sả, người dân xã Thống Nhất đã tích cực tận dụng diện tích đất vườn, đồi để trồng sả xen canh. Nằm trong Chương trình mỗi xã một phẩm (OCOP) của tỉnh Hòa Bình, vì vậy, mô hình sản xuất sả hàng hóa của người dân nhận được nhiều sự quan tâm từ địa phương.

Đến nay, toàn xã Thống Nhất có khoảng 200 ha trồng sả, trong đó, riêng HTX triển khai trồng 145 ha, với 100% diện tích áp dụng quy trình sản xuất an toàn, các tiêu chuẩn về ATLĐ, vệ sinh thực phẩm và bảo vệ môi trường được chú trọng.

Bà Nguyễn Thị Bình - Giám đốc HTX, cho biết: “Khi bắt đầu triển khai mô hình, việc tiêu thụ sản phẩm gặp rất nhiều khó khăn, tư thương ép giá chỉ còn 3.000 - 5.000 đồng/kg. Trước bối cảnh đó, HTX chủ động tìm kiếm, hình thành liên kết với doanh nghiệp, đẩy mạnh xây dựng, quảng bá thương hiệu, nhằm thu hút sự quan tâm của thị trường”.

Kết quả, từ tháng 9/2018, HTX thực hiện liên kết với công ty CP Dược liệu Việt Nam sản xuất các sản phẩm từ cây sả như tinh dầu, nước rửa bát, nước lau nhà... Liên kết với doanh nghiệp được hình thành, HTX chính thức mở dịch vụ bao tiêu lá sả và củ nhỏ cho thành viên và các hộ trồng sả trên địa bàn.

Đa dạng ngành nghề

Sau gần một năm, HTX đã thu mua khoảng 300 tấn củ và lá sả cho người dân. Tỷ lệ bình quân một tấn củ và lá chiết xuất được 2,2 - 2,5 lít tinh dầu, giá bán ổn định ở mức 1,5 triệu đồng/lít. Với chất lượng vượt trội, các sản phẩm từ sả của HTX nhanh chóng được người tiêu dùng trong và ngoài tỉnh đón nhận.

“Bên cạnh những giá trị về kinh tế, thay đổi lớn nhất của thành viên HTX là tư duy sản xuất mới và ý thức về vệ sinh thực phẩm, ATLĐ và bảo vệ môi trường. 100% thành viên HTX hiện đã nắm vững quy trình sản xuất an toàn, tự tin ứng dụng kỹ thuật mới, vận hành máy móc...”, Giám đốc Nguyễn Thị Bình nhấn mạnh.

Đơn cử, trong quá trình sơ chế sả (trước khi xuất cho doanh nghiệp), thành viên HTX được hướng dẫn sử dụng máy móc an toàn trong các công đoạn cắt, rửa sạch, vận chuyển, đồng thời, được trang bị đầy đủ dụng cụ bảo hộ, vừa để bảo đảm ATLĐ, sức khỏe, vừa để phát huy tối đa năng suất lao động.

Bên cạnh thành công với cây sả, HTX cũng đang gặt hái thành công với dịch vụ cung ứng vật tư nông nghiệp. Với vai trò hỗ trợ sản xuất, HTX đã đầu tư mua giống, phân bón với giá rẻ, chất lượng cao, tốt nhất để cung ứng cho thành viên dưới hình thức mua nợ trong 12 tháng.

Tham gia HTX từ năm 2015, anh Triệu Quý Thương chia sẻ nhà anh trồng mía, được HTX tập huấn kỹ thuật, hỗ trợ đầu vào, bao tiêu đầu ra nên hiệu quả nâng lên rõ rệt. Năm 2018, anh được hỗ trợ mua trả chậm gần 30 triệu tiền giống và phân bón, cuối vụ, sau khi trả nợ và trừ chi phí, anh thu về hơn 100 triệu đồng.

“Vào HTX, tất cả thành viên đều được tham gia các khóa tập huấn kỹ thuật, trang bị kiến thức về sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật đúng cách, đảm bảo an toàn vệ sinh thực phẩm, đồng thời, được trang bị kiến thức về sản xuất an toàn để bảo đảm ATLĐ”, anh Thương nói thêm.

Sáu Ngạn