Tận dụng sự phù hợp của điều kiện thổ nhưỡng và khí hậu, UBND xã Linh Phú, huyện Chiêm Hóa chủ trương phát triển cây chè nhằm nâng cao thu nhập của người dân và phát triển kinh tế địa phương, xây dựng thương hiệu “chè Pà Thẻn” gắn với chương trình mỗi xã một sản phẩm (OCOP). 

Cây chè góp phần xóa nghèo

Thôn Khuổi Hóp, xã Linh Phú có 41 hộ dân, 100% đồng bào là người dân tộc thiểu số Pà Thẻn, tỷ lệ hộ nghèo khá cao, nhưng nhờ có cây chè mà đến nay cuộc sống của người dân nơi đây đã dần ổn định và ngày càng no đủ, sung túc hơn.

Ông Tái Văn Các, thôn Khuổi Hóp xã Linh Phú kể lại rằng, được hỗ trợ nguồn vốn từ Chương trình 135 năm 2014 gia đình ông đã đưa cây chè vào trồng, đến nay đồi chè của nhà đã phát triển với diện tích gần 1 ha. Trong đó có trên 5.000m2 chè đã cho thu hái.

Theo ông Các, thời điểm cho thu hái bắt đầu từ tháng giêng đến hết tháng 8 âm lịch, mỗi tháng thu hái được 02 lứa chè. Chè sau khi thu hái một phần được bán cho HTX, một phần được gia đình tự sao lấy; giá trị kinh tế từ bán chè tươi và chè khô đã mang lại nguồn thu nhập khá cho gia đình ông.

Không chỉ gia đình ông Các, những năm qua, người dân trong thôn Khuổi Hóp luôn sống đoàn kết, chăm chỉ làm ăn, đẩy mạnh phát triển kinh tế nông, lâm nghiệp, chăn nuôi gia súc, gia cầm. Đặc biệt từ năm 2014 đến năm 2017, nhờ nguồn vốn 135, một số hộ dân trong thôn được đầu tư vốn đưa giống chè PH 8 vào trồng. Hộ trồng nhiều nhất có tới gần 2 ha, hộ trồng ít từ 4.000 đến 5.000m2 chè.

Ở Linh Phú, cây chè được trồng tập trung chủ yếu ở 03 thôn: Khuổi Hóp, Pác Hóp, Nà Luông, địa phương hầu hết là đồng bào dân tộc Pà Thẻn và Tày sinh sống. Với diện tích 25,09 ha chè, năng suất thu hoạch bình quân chè tươi 6,79 tấn/ha/năm, sản lượng 135 tấn chè tươi, Linh Phú là một trong những xã có thế mạnh về cây chè.

Chính vì vậy, địa phương cũng xác định, cây chè là một trong những cây trồng chủ lực nên cấp ủy, chính quyền xã cùng với các cơ quan chuyên môn của huyện và Sở Khoa học - Công nghệ thực hiện các bước đăng ký nhãn hiệu chè Pà Thẻn. Đây cũng là sản phẩm chính trong triển khai Chương trình xây dựng OCOP ở địa phương.

HTX là đầu mối liên kết

Năm 2017, địa phương đã phối hợp với Liên minh HTX tỉnh Tuyên Quang chỉ đạo thành lập HTX chè Pà Thẻn với sự tham gia của 16 thành viên nhằm đảm bảo đầu ra cho sản phẩm, đồng thời xây dựng Chè Pà Thẻn gắn với chương trình OCOP.

Ông Triệu Văn Tiềm, Giám đốc HTX cho biết, trong quá trình triển khai thực hiện, HTX đã chủ động đầu tư xây dựng nhà xưởng bằng nguồn kinh phí tự có và nguồn vốn vay ưu đãi. Đồng thời, chủ động thay đổi hình thức hoạt động khoa học, linh hoạt một cách hợp lý để sản xuất kinh doanh mang lại hiệu quả cao nhất.

HTX cũng liên kết với cơ sở sản xuất kinh doanh giống cây trồng để đảm bảo cung ứng giống, phân bón tổng hợp cho các hộ dân tham gia dự án chăm sóc, bón phân, thu hái chè.

Để nâng cao chất lượng, hiệu quả, HTX mời trạm khuyến nông huyện hướng dẫn kỹ thuật chăm sóc chè, đồng thời, mở lớp đào tạo nghề chế biến sản phẩm chè tại HTX với đội ngũ giảng viên là các chuyên gia của Viện khoa học kỹ thuật lâm nghiệp miền núi phía Bắc. Dự án được triển khai thực hiện từ tháng 5/2018, đến nay đang trong quá trình triển khai xây dựng được nhà xưởng, bước đầu trang bị dây chuyền chế biến chè bao gồm máy sao, máy vò, máy sấy chè... Hiện nay, xã tiếp tục trồng để tăng diện tích cây chè và hỗ trợ phân bón, máy móc, thiết bị chế biến và nâng cao chất lượng sản phẩm.

Ông Hà Ngọc Vũ, Phó chủ tịch UBND xã Linh Phú cho biết, để xây dựng thương hiệu chè búp sạch thơm ngon, đặc sản riêng của người Pà Thẻn, UBND xã Linh Phú phối hợp với HTX chè Pà Thẻn xây dựng nhãn hiệu tập thể “chè Pà Thẻn” thông qua việc lập hồ sơ đăng ký bảo hộ nhãn hiệu nộp Cục Sở hữu trí tuệ theo quy định của pháp luật. Đồng thời, xây dựng chương trình quảng cáo giới thiệu sản phẩm đến thị trường trong cả nước.

Năm 2020, sản phẩm chè của HTX chè Pà Thẻn được UBND tỉnh Tuyên Quang công nhận là sản phẩm OCOP 3 sao. Việc nâng giá trị theo hướng liên kết chuỗi, gắn sản xuất với tiêu thụ sản phẩm đã giúp cho kinh tế của các hộ gia đình thực hiện trồng chè cũng như kinh tế của các hộ trên địa bàn xã ngày càng phát triển, đa dạng hóa nguồn thu nhập cho các hộ, tạo việc làm thường xuyên cho lao động nông thôn, qua đó giúp người nông dân xóa đói, giảm nghèo bền vững.

Hà Duy

Bài cuối: Phát triển và nâng hạng các sản phẩm OCOP