Theo Ban giám đốc HTX Nam Hưng, lượng tiêu thụ thịt tại các chợ truyền thống hiện giảm đáng kể, nhưng thịt lợn tại các siêu thị, cửa hàng nông sản sạch vẫn được người tiêu dùng tin dùng. Đây là động lực để HTX tiếp tục sản xuất, hoạt động ổn định, vượt qua khó khăn chung của ngành chăn nuôi lợn hiện nay.

Ứng phó với biến động thị trường

Hiện nay, muốn cạnh tranh phải bảo đảm được chất lượng và tính bền vững. Dịch tả lợn châu Phi đã khiến nhiều tỉnh thành bị thiệt hại không nhỏ trong chăn nuôi lợn.

Tuy nhiên, đây chính là cú sốc lớn để người chăn nuôi tự xem lại cách thức sản xuất. Theo đó, ai đầu tư chăn nuôi theo hướng khoa học, có đầu tư sẽ còn tồn tại và phát triển bền vững. Còn ai nuôi lợn theo phong trào hay sinh kế, nuôi không theo quy trình thì dần dần cũng sẽ bị loại khỏi cuộc chơi.

Giải pháp để ngành chăn nuôi phát triển bền vững là có những HTX, tổ hợp tác tổ chức sản xuất chăn nuôi lợn theo chuỗi giá trị khép kín như HTX Nam Hưng.

Hiện, đàn lợn hơn 1.200 con của HTX vẫn đang khỏe mạnh, xuất chuồng đều đặn nhờ chăn nuôi theo chuỗi. Chỉ có khác là để bảo đảm chất lượng, lợn của HTX trước khi đưa ra thị trường đều được kiểm soát nghiêm ngặt hơn.

Đặc điểm của mô hình sản xuất theo chuỗi giá trị là tạo dựng được mối liên kết bền chặt cả ở đầu vào và đầu ra nhằm tạo ra mô hình sản xuất ổn định, bền vững, dễ ứng phó với những thay đổi, biến động của thị trường.

Nắm bắt được điều này, HTX Nam Hưng đã làm tốt việc liên kết với doanh nghiệp, ổn định từ khâu chăn nuôi, chăm sóc, giết mổ đến tiêu thụ. Nhờ đó, nguồn cung được bảo đảm ổn định.

Khi thực hiện chăn nuôi theo chuỗi, yếu tố môi trường tất yếu được đặt ra đối với mỗi hộ thành viên. Trước khi dịch tả lợn châu Phi diễn ra, HTX vẫn duy trì vệ sinh chuồng trại mỗi ngày một lần, bên cạnh đó là vệ sinh dụng cụ thú y, xử lý nguồn nước cho lợn uống và nước rửa chuồng bằng hệ thống hầm biogas, đồng thời kiểm soát người ra vào trang trại.

Từ khi dịch tả lợn châu Phi diễn ra, các biện pháp phòng chống và kiểm soát dịch bệnh được HTX thực hiện nghiêm ngặt hơn. Cả lợn và người khi ra vào khu vực chăn nuôi đều phải sát trùng, cách ly. HTX cũng áp dụng các biện pháp sinh học ở vùng đệm để ngăn những động vật khác vào khu vực sản xuất, tránh mang nguồn dịch bệnh lây sang lợn.

Khép kín từ trang trại đến bàn ăn

Cùng với chủ trương của ngành chăn nuôi, các thành viên đã ý thức rất rõ việc thực hiện các nguyên tắc chăn nuôi, sẵn sàng ứng phó khi có dịch bệnh xảy ra để hạn chế thấp nhất thiệt hại về kinh tế và môi trường.

Các thành viên cũng nắm vững tiêu chí 5 không: Không giấu dịch; không mua bán, vận chuyển lợn bệnh, lợn chết; không giết mổ, tiêu thụ lợn bệnh, lợn chết; không vứt lợn chết ra môi trường; không sử dụng thức ăn dư thừa khi chưa qua xử lý nhiệt.

Có lẽ, nhờ nắm vững và thực hiện nghiêm túc các quy định trong chăn nuôi theo chuỗi mà đến nay, đàn lợn của HTX hoàn toàn khỏe mạnh. Dù giá lợn trên thị trường giảm mạnh, nhưng thịt lợn của HTX vẫn bán với giá thấp nhất là 80 nghìn đồng/kg thịt hơi.

Hiện, HTX đứng ra thu gom thịt lợn của các thành viên, sau đó liên kết với các đơn vị để chào bán sản phẩm. Việc mua bán cũng được thực hiện minh bạch, khi HTX chỉ đứng ra làm vai trò cầu nối còn quyết định giá cả vẫn là giữa thành viên và đơn vị thu mua. Nhờ đó, các thành viên, người dân đều tin tưởng HTX.

Bên cạnh đó, HTX đứng ra liên kết với các doanh nghiệp thuốc thú y, thức ăn chăn nuôi với giá hợp lý. Việc làm này không chỉ mang lại nguồn lợi nhuận cho HTX mà còn giúp thành viên duy trì tổng đàn với số lượng lớn, lợn không mắc bệnh, tỷ lệ nạc cao, bán được giá và thu hút được khách hàng chưa phải là thành viên sử dụng dịch vụ của HTX.

Với mong muốn góp phần vào việc phát triển ngành chăn nuôi địa phương, Ban giám đốc HTX sẵn sàng trở thành đầu tàu hướng dẫn cho các trang trại, người chăn nuôi tự do tham gia chuỗi sản xuất bền vững khép kín từ trang trại đến bàn ăn.

Ngọc Thọ