Bình Liêu là địa phương có nhiều tiềm năng và lợi thế về phát triển nghề nuôi cá nước lạnh với môi trường nước lạnh rất dồi dào, dòng chảy mạnh và sạch, oxy hòa tan cao, nhiệt độ nguồn nước vào mùa hè cao nhất khoảng 280C. Nhằm tận dụng những tiềm năng, lợi thế của địa phương, đồng thời đáp ứng nhu cầu ngày càng cao của thị trường về sản phẩm thủy sản ngon và chất lượng cao, cuối năm 2015, HTX Phát triển nông nghiệp và thủy sản Đông Bắc (Đồng Văn, Bình Liêu, Quảng Ninh) đã nhập 300 con giống cá tầm Siberi về khởi nghiệp trên bản Khe Tiền.

Chuyển đổi mô hình

Nhận thấy vùng đất này có điều kiện thích hợp để cá sinh trưởng và phát triển tốt, HTX tiếp tục nhập hơn 1 vạn con cá tầm với giá khoảng 8.000 đồng/con về nuôi.

Các ao cá, bể chứa, bể lọc của HTX được thiết kế xếp tầng theo kiểu ruộng bậc thang. Phía trên mặt ao có bạt che phủ để tạo bóng râm và hệ thống lọc rác thải, hệ thống xả nước, đồng thời có sự kiểm soát nghiêm ngặt về các thông số kỹ thuật, lượng oxy và chất thải nên cá khỏe mạnh, sinh trưởng nhanh. Chỉ sau hơn 7 tháng nuôi, cá tầm đã tăng trưởng và phát triển mạnh, lứa cá đầu tăng trưởng bình quân 1 đến 2,5 lạng/con/tháng, tỷ lệ sống đạt trên 90%.

Theo anh Đỗ Văn Vũ - cán bộ quản lý cơ sở nuôi cá tầm của HTX: Nuôi cá tầm không hề khó, tuy nhiên khi mới bắt tay vào nuôi thì cần chú ý kỹ khâu chăm sóc vì đây là giống cá đòi hỏi kỹ thuật, không thể áp dụng những phương thức và kinh nghiệm như nuôi các loài cá nước ngọt thông thường khác.

Để cá phát triển khỏe mạnh và đạt chất lượng cao, HTX rất chú trọng khâu chọn con giống. Cá tầm được ươm giống từ Sa Pa (Lào Cai) khi được một tuần tuổi thì đưa về HTX nuôi trong ao nhỏ có diện tích 3 m2.

Sau 3 tháng, cá phát triển đạt 100 g/con sẽ chuyển sang ao có diện tích lớn hơn, khoảng 12 m2. Đến khi cá đạt 500 g/ con, HTX sẽ chuyển sang ao nuôi 30 m2; cá tầm đạt trọng lượng 1 kg/con sẽ chuyển sang ao lớn có diện tích 300 m2 đến lúc thu hoạch.

Thông thường, thời gian nuôi cá tầm khá lâu, từ 13 đến 17 tháng mới thu hoạch với trọng lượng bình quân 2,5 - 4 kg/con. Giá cá tầm thương phẩm tại ao nuôi được HTX xuất bán khoảng 200.000 đồng/kg.

Để bảo đảm sản phẩm cá an toàn, đáp ứng tốt nhu cầu của người tiêu dùng, đồng thời xây dựng thương hiệu cá tầm Bình Liêu, nhiều hộ dân tại đây đã mạnh dạn chuyển đổi mô hình trồng lúa kém hiệu quả sang nuôi cá nước lạnh (cá tầm, cá hồi...).

Mở rộng thị trường

Nhận thấy những thành công từ mô hình nuôi cá của HTX cùng sự hỗ trợ của huyện, anh Dường Cắm Hếnh cũng chuyển đổi diện tích sản xuất lúa sang nuôi cá nước lạnh.

Vừa học vừa làm, sau 3 năm, bể nuôi cá nước lạnh của anh rộng chưa đến 1.000 m2 nay đã được mở rộng lên hơn 1 ha. Cá thương phẩm bán ra trung bình 7 - 10 tấn mỗi năm. Đến tháng 10/2018, anh quyết định thực hiện quy trình nuôi cá tầm theo tiêu chuẩn VietGAP.

Hiện nay, HTX cung cấp cá tầm cho các nhà hàng, bán lẻ cho các gia đình trên địa bàn huyện Bình Liêu và bán cho một số huyện lân cận với giá bán trung bình khoảng 200.000 đồng/ kg. Ngoài ra, HTX cũng đang kết nối với siêu thị Big C Hạ Long để phát triển thị trường tiêu thụ trong năm nay.

Sản phẩm cá tầm của HTX nhờ được nuôi trong điều kiện nguồn nước lạnh dồi dào chảy từ trên núi cao, khí hậu trong lành nên có hương vị thơm ngon đặc biệt, trở thành món ăn ưa thích của nhiều người.

Cá tầm có thể làm nhiều món, từ cá hấp xì dầu, gỏi cá, cá nướng cho đến cháo cá, lẩu cá... Đặc biệt, xương cá tầm hoàn toàn có thể ăn được vì có cấu tạo từ sụn, nên dùng cá tầm để chế biến món ăn thì gần như không phải bỏ đi bộ phận nào.

Từ hơn 1 vạn con cá giống thả nuôi vào năm 2016, đến nay HTX đã nhân rộng số lượng cá lên đến hơn 10 vạn con, cho doanh thu mỗi năm ước tính khoảng 1 tỷ đồng.

Thời gian tới, HTX đang có hướng đầu tư mở rộng mô hình nuôi cá tầm sang địa bàn xã Húc Động, đồng thời, xây dựng thương hiệu cá tầm Bình Liêu vươn tới các thị trường lớn hơn.

Hoàng Lê