Cục Xuất Nhập khẩu (Bộ Công Thương) cho biết tháng 8/2019, xuất khẩu hạt điều sang Mỹ tăng 14,1% về lượng, nhưng giảm 14,3% về trị giá, đạt 15,3 nghìn tấn, trị giá 99,3 triệu USD. Trong khi đó, xuất khẩu hạt điều sang Trung Quốc tăng 70,9% về lượng và tăng 61% về trị giá so với tháng 8/2018.

8 tháng đầu năm 2019, xuất khẩu hạt điều sang Mỹ đạt trên 95 nghìn tấn, trị giá 685,26 triệu USD, tăng 1,7% về lượng, nhưng giảm 22,3% về trị giá. Trong khi đó, xuất khẩu hạt điều sang một số thị trường tăng cả về lượng và trị giá, gồm Trung Quốc, Đức, Úc.

Căng thẳng thương mại giữa Mỹ và Trung Quốc đã giúp xuất khẩu hạt điều sang Trung Quốc tăng mạnh. Chính phủ Trung Quốc quyết định ngừng nhập khẩu nhiều mặt hàng nông sản từ Mỹ sẽ khiến nhập khẩu các loại hạt từ Mỹ vào Trung Quốc giảm.

Để bù đắp sự thiếu hụt các loại hạt nhập khẩu từ Mỹ, Trung Quốc có khả năng sẽ tiếp tục tăng nhập khẩu hạt điều từ Việt Nam trong những tháng tới. Nhu cầu thị trường châu Âu trong các tháng tới cũng tăng theo chu kỳ, nhưng sẽ không có hiện tượng mua ồ ạt. 

Tuy nhiên, Cục Xuất Nhập khẩu lo ngại đồng Nhân dân tệ giảm giá sẽ khiến giá hạt điều nhập khẩu vào thị trường Trung Quốc cao hơn so với trước đó, phần nào ảnh hưởng đến khả năng cạnh tranh của hạt điều Việt Nam.

Bên cạnh đó, các nhà rang chiên hạt điều lớn của Mỹ và EU đều khẳng định sắp tới sẽ áp dụng thêm một số tiêu chuẩn an toàn thực phẩm và sẽ kiểm tra kỹ hơn dư lượng hóa chất cấm trong nguyên liệu. Do đó, dự báo giá hạt điều nhân và hạt điều thô sẽ ổn định hoặc tăng nhẹ trong thời gian tới.

Mặt khác, ngành điều Việt Nam sẽ gặp khó khăn về nguồn cung nguyên liệu. Theo Hiệp hội Điều Việt Nam, một số nước châu Phi bắt đầu tập trung vào chế biến hạt điều, nên nguồn nguyên liệu nhập khẩu về Việt Nam sẽ giảm. Do đó, các doanh nghiệp ngành điều Việt Nam phải có chiến lược mang tính bền vững, mở rộng nguồn cung hạt điều mới có chất lượng.

Ngành điều Việt Nam có thể hợp tác đầu tư trồng hạt điều ở Campuchia và Lào, nơi quỹ đất còn lớn, đầu tư cùng nông dân trong nước trồng giống điều mới, cho năng suất cao theo hướng sản xuất hữu cơ và tăng cường chế biến chuyên sâu.

Thy Lê