Vú sữa là loại trái đặc sản, thơm ngon và bổ dưỡng, có nhiều tiềm năng để đẩy mạnh xuất khẩu sang Hoa Kỳ và các thị trường khó tính, mang lại giá trị kinh tế cao. Chính vì vậy các thành viên HTX Trường Khương A đã đẩy mạnh phát triển 45,5ha vú sữa VietGAP, trong đó có 17 thành viên đang nâng cao các tiêu chuẩn trong quy trình sản xuất cho 24,5ha để đạt tiêu chuẩn GlobalGAP.

Áp dụng phương pháp mới

Vú sữa là cây được nhiều hộ gia đình trồng ở xã Trường Long. Nhưng một thực tế là trước khi có HTX Trường Khương A, nhiều hộ dân sử dụng phân bón, thuốc bảo vệ thực vật (BVTV) một cách bừa bãi.

HTX Trường Khương A ra đời như “làn gió mới”, thay đổi thói quen, nếp nghĩ thường ngày của không ít hộ nông dân trồng vú sữa. Nhiều người cũng từ đó mà trở thành thành viên của HTX.

Vào HTX, các thành viên được tập huấn đầy đủ về kỹ thuật, phương thức sản xuất an toàn theo tiêu chuẩn VietGAP từ khâu giống, đất trồng, phân bón, thuốc BVTV… đến khâu thu hoạch.

Các thành viên được tập huấn kỹ thuật chăm sóc phù hợp với từng giai đoạn phát triển của vú sữa, do vậy cây ít sâu bệnh hơn. Việc sử dụng các loại phân bón hóa học, thuốc BVTV cũng hạn chế, thay vào đó là phân bón hữu cơ, thuốc sinh học.

Nhờ vậy sản phẩm của các thành viên luôn được đánh giá cao. Đặc biệt, HTX đã được một doanh nghiệp thu mua và xuất khẩu thành công vào thị trường Mỹ. Giá bán vú sữa cũng tốt hơn so với trước và HTX cũng ngày càng được nhiều doanh nghiệp biết đến.

Ông Nguyễn Văn Chính, thành viên HTX, chia sẻ: Quả vú sữa do HTX trồng luôn bán được tại vườn với giá cao hơn ngoài thị trường 25 - 30%. Người trồng cũng thấy phấn khởi vì đầu ra không quá khó khăn.

Thời điểm này, vú sữa được thương lái đặt mua nhiều để chuẩn bị cho Tết Nguyên đán nên thành viên rất phấn khởi vì sản phẩm bán được giá. Hiện các thành viên đang tập trung thu hoạch xong trước Tết.

Thay đổi tích cực cho môi trường

Bên cạnh những hiệu quả về kinh tế do áp dụng khoa học kỹ thuật, các thành viên trong HTX còn xác định được vai trò, trách nhiệm của mình trong việc bảo đảm chất lượng sản phẩm, góp phần bảo vệ sức khỏe người tiêu dùng. Đặc biệt, không thể phủ nhận những lợi ích môi trường do mô hình đem lại.

Trong những năm qua, cây vú sữa đã có lúc đứng trước khó khăn về đầu ra, thương lái ép giá do trong quá trình trồng, người dân đã chạy theo hướng tăng số lượng bằng cách sử dụng nhiều phân bón, hóa chất BVTV.

Việc lạm dụng các loại phân bón, thuốc BVTV, chất kích thích sinh trưởng, chất bảo quản đã làm ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe con người, gia tăng mức độ ô nhiễm môi trường, ảnh hưởng xấu đến sức khỏe cộng đồng cũng như sự phát triển bền vững.

Tuy nhiên, điều này đang dần được thay đổi, khi mô hình sản xuất vú sữa an toàn và phát triển theo hướng hữu cơ của HTX Trường Khương A đi vào hoạt động. Thông qua HTX, các thành viên kiểm soát được lượng phân bón, nước tưới cũng như tình hình sâu bệnh, dư lượng thuốc BVTV mà vẫn bảo đảm chất lượng, màu sắc của quả vú sữa với trọng lượng đồng đều.

HTX sử dụng cây giống khỏe, sạch bệnh. Vườn trồng được cách ly với diện tích sản xuất của nông dân bằng dải phân cách. Nguồn nước, đất, phân bón, thuốc BVTV đều được các cơ quan chức năng lấy mẫu, kiểm tra thường xuyên.

Những tác động tích cực đến môi trường do việc trồng vú sữa theo phương pháp an toàn, hữu cơ đem lại là môi trường đất, nước, không khí được bảo đảm, sức khỏe của người trồng cũng như người sử dụng được cải thiện.

Ông Nguyễn Văn Chính khẳng định, từ khi tập trung sản xuất sạch, ông ít phải phun thuốc sâu, có phun cũng toàn thuốc sinh học. Ông không phải lo lắng chuyện ảnh hưởng tới sức khỏe hay ô nhiễm môi trường vì đã làm đúng theo quy trình. Nếu không làm vậy, nông sản do gia đình trồng không được thu mua lại thêm thiệt hại về sức khỏe và môi trường.

Như Yến