Những ngày vừa qua, thị trường vàng cũng như cộng đồng mạng liên tục chia sẻ thông tin về việc Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 bắt đầu có hiệu lực từ ngày 1/7 sẽ khiến hoạt động chuyển nhượng vàng miếng bị áp mức thuế suất 0,1%. Thông tin này khiến không ít người dân lo lắng về việc phát sinh thêm chi phí khi mua bán vàng miếng vốn đang có nhiều biến động. 

Tuy nhiên, trao đổi về vấn đề này, ông Trương Bá Tuấn, Phó Cục trưởng Cục Quản lý giám sát chính sách thuế, phí và lệ phí (Bộ Tài chính) khẳng định cách hiểu trên là chưa chính xác vì thực tế hoạt động chuyển nhượng vàng miếng chưa bị thu thuế thu nhập cá nhân từ thời điểm này.

Mặc dù đúng là Luật Thuế thu nhập cá nhân 2025 đã xác định thu nhập từ chuyển nhượng vàng miếng thuộc diện chịu thuế, nhưng việc thực thi lại cần một lộ trình cụ thể và các văn bản hướng dẫn chi tiết.

Tại Điều 3 của Luật này, Quốc hội đã giao quyền cho Chính phủ quy định về ngưỡng giá trị vàng miếng chịu thuế cũng như thời điểm áp dụng thu và điều chỉnh thuế suất sao cho phù hợp với lộ trình quản lý thị trường vàng thực tế. Đây là cơ sở pháp lý quan trọng để cơ quan quản lý linh hoạt điều hành dựa trên các điều kiện về hạ tầng quản lý và yêu cầu của nền kinh tế.

Hiện nay, tại dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều và biện pháp thi hành Luật Thuế thu nhập cá nhân, Bộ Tài chính vẫn chưa đề xuất quy định chi tiết về việc thu thuế đối với hoạt động chuyển nhượng vàng miếng. Điều này đồng nghĩa với việc ngay cả khi luật mới có hiệu lực, người dân vẫn chưa phải nộp thuế khi mua bán vàng miếng cho đến khi có các hướng dẫn cụ thể hơn từ Chính phủ. 

Việc tạm thời chưa đưa vào dự thảo nghị định nhằm đảm bảo sự thận trọng và đồng bộ với các chính sách quản lý thị trường vàng khác đang được triển khai.

Vì sao Nhà nước đánh thuế vàng miếng, dù chỉ 0,1%?

Một trong những lý do then chốt khiến việc thu thuế chưa được áp dụng ngay là sự chờ đợi vào các đề án lớn từ Ngân hàng Nhà nước. Hiện cơ quan này đang phối hợp với các bộ ngành để xây dựng Đề án thành lập sàn giao dịch vàng cũng như sửa đổi Nghị định 24 về quản lý hoạt động kinh doanh vàng. Chỉ khi các điều kiện về quản lý thị trường đáp ứng được yêu cầu của công tác quản lý thuế và sàn giao dịch vàng đi vào vận hành, Bộ Tài chính mới phối hợp với Ngân hàng Nhà nước để báo cáo Chính phủ ban hành chính sách thuế cụ thể.

Theo lộ trình xa hơn, Bộ Tài chính đang chủ trì xây dựng một Nghị định riêng biệt về chính sách thuế và quản lý thuế đối với hoạt động kinh doanh vàng. Nghị định này dự kiến sẽ bao quát toàn bộ các sắc thuế liên quan bao gồm thuế giá trị gia tăng, thuế thu nhập doanh nghiệp và thuế thu nhập cá nhân đối với chuyển nhượng vàng miếng. 

Chính sách mới sẽ được thiết kế để phù hợp với từng loại hình doanh nghiệp hay cá nhân kinh doanh, đồng thời đảm bảo sự minh bạch khi giao dịch trên sàn hoặc qua các kênh truyền thống.

Bên cạnh đó, quan điểm của các cơ quan chức năng cũng rất rõ ràng trong việc bảo vệ quyền lợi chính đáng của người dân. Trước đó, Ngân hàng Nhà nước đã từng góp ý rằng việc hướng dẫn quy định thuế là cần thiết để minh bạch hóa thị trường và ngăn chặn đầu cơ, nhưng cần trừ ra các trường hợp cá nhân mua bán vàng vì mục đích tiết kiệm, cất trữ phù hợp với tập quán của người Việt. 

Do đó, người dân hoàn toàn có thể yên tâm  các quy định trong tương lai sẽ được cân nhắc kỹ lưỡng để không gây khó khăn cho nhu cầu tích lũy tài sản hợp pháp, đồng thời vẫn đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước trước những biến động phức tạp của giá vàng quốc tế.

Thanh Hoa