Sức bật từ sản phẩm OCOP ở Hòa Bình (Bài 3): Để dê núi Lương Sơn vươn ra thị trường
Với mong muốn phát triển mô hình chăn nuôi dê núi tại quê nhà, năm 2017, anh Nguyễn Mạnh Linh đã quyết tâm thành lập HTX nông nghiệp Hòa Bình với 6 thành viên. Tất cả thành viên HTX đều là người dân tộc Mường và có truyền thống nuôi dê tại địa phương.
Dám nghĩ, dám làm
Hiện nay, tổng đàn dê của toàn huyện Lương Sơn khoảng 8.000 con, chiếm 15,7% tổng đàn dê toàn tỉnh. Năm 2019, huyện đã xây dựng thành công nhãn hiệu tập thể "Dê núi Lương Sơn và là sản phẩm dê thịt đầu tiên của tỉnh Hòa Bình được chứng nhận VietGAP, sau khi tham gia chuỗi liên kết sản xuất, cung cấp thịt dê đảm bảo an toàn thực phẩm (ATTP) năm 2019.
Theo đánh giá, nghề nuôi dê ở thôn Yên Lịch, xã Long Sơn đã có từ lâu, chủ yếu chăn thả tự do, nguồn thức ăn dựa vào thiên nhiên, việc chăn nuôi mang tính chất manh mún và chưa trở thành hàng hóa. Năm 2017, một số hộ trong thôn bắt đầu nghĩ đến việc phát triển đàn dê, trong đó có những nông dân trẻ mạnh dạn mở rộng quy mô đàn dê của gia đình. Đồng thời, tranh thủ các chính sách hỗ trợ của Nhà nước thông qua các chương trình, dự án để khởi nghiệp và quy tụ những nông hộ chung ước mơ làm giàu, tăng thu nhập cải thiện cuộc sống từ chăn nuôi dê.
Trong số những nông dân đó, anh Nguyễn Mạnh Linh là người tiên phong, góp phần quan trọng thúc đẩy sự ra đời của HTX nông nghiệp Hòa Bình, chuyên sản xuất và cung cấp thịt dê có trụ sở tại đội 4, thôn Yên Lịch, quy mô sản xuất trên 1.000 con dê, có sự tham gia của 6 thành viên.
Trong quá trình chăn nuôi, các thành viên của HTX Nông nghiệp Hòa Bình đã nghiêm chỉnh thực hiện quy trình chăn nuôi dê theo tiêu chuẩn VietGAP. Địa điểm chăn nuôi của HTX được bố trí khoa học, gồm: Khu nuôi dê giống, khu dê con, kho thức ăn, khu nuôi cách ly và khu xử lý nước thải. Hiện, diện tích khu chăn nuôi của HTX là 1.200 m2; diện tích đồi núi, khu vực chăn thả dê rộng tới 120 ha.
Anh Nguyễn Mạnh Linh chia sẻ, muốn đảm bảo cho đàn dê sinh trưởng và phát triển tốt cần quan tâm tới công tác phòng các loại bệnh. Dê thường mắc 5 loại bệnh chính, gồm: Bệnh đậu, lở mồm long móng, tụ huyết trùng, hoại tử đường ruột, nhiệt thán. Để phòng các loại bệnh trên, định kỳ 6 tháng, HTX sẽ tiêm phòng cho đàn dê một lần, 15 ngày phun khử trùng chuồng trại 1 lần. Cùng với đó, chuồng phải cao ráo, sạch sẽ, thoáng mát vào mùa hè, ấm áp vào mùa đông. Với việc thực hiện đúng quy trình kỹ thuật nên đàn dê của HTX luôn khỏe mạnh, sinh trưởng và phát triển tốt.
Trong quá trình nuôi, HTX không sử dụng thuốc kháng sinh, thức ăn chủ yếu của dê là lá cây tự nhiên trên rừng. Hàng ngày, mỗi con dê đều leo bộ từ 9 - 10 cây số để lên núi ăn cỏ nên thịt dê săn chắc, thơm ngon.
Thịt dê núi Lương Sơn có hương vị đậm đà, đảm bảo vệ sinh ATTP; được đăng ký nhãn hiệu, logo, mã số mã vạch, tem truy xuất nguồn gốc; mẫu mã, bao bì hấp dẫn nên được người tiêu dùng khắp mọi nơi trên cả nước biết đến.
Thị trường tiêu thụ của HTX là các nhà hàng trong tỉnh và các tỉnh, thành phố lớn như Hà Nội, Hải Phòng, Ninh Bình, Quảng Ninh, Bắc Ninh… Đặc biệt, HTX đã ký được hợp đồng tiêu thụ tại chuỗi cửa hàng thực phẩm sạch EcoFood, HG Hifood…
Trung bình HTX cung cấp ra thị trường từ 4 - 4,8 tấn/năm. Giá bán trung bình đối với dê hơi là 170.000 đồng/kg; đối với thịt dê được đóng gói hút chân không, cấp đông lạnh dao động từ 500 - 600.000 đồng/kg. Mặc dù HTX chưa có lò mổ nhưng HTX đã ký kết hợp tác với một lò mổ tại TP. Hòa Bình để đảm bảo đúng quy trình giết mổ, đúng tiêu chuẩn vệ sinh ATTP.
OCOP đưa thương hiệu vươn xa
Đến nay, HTX có 9 thành viên tham gia, tổng đàn dê khoảng 880 con. Với mong muốn phát triển thương hiệu dê núi Lương Sơn, HTX Nông nghiệp Hòa Bình đã xây dựng chuỗi liên kết sản xuất, tiêu thụ thịt dê với nhiều đơn vị và bà con trong huyện. Theo đó, tất cả các đơn vị, hộ dân tham gia phải nghiêm chỉnh thực hiện quy định chăn nuôi dê theo tiêu chuẩn VietGAP.
Cũng như các hộ thành viên khác, hộ thành viên Đinh Thị Khoa vừa chuyển từ nuôi dê nhỏ lẻ sang quy mô hàng hóa với tổng đàn 40 con. Bà Khoa cho biết: "Khi tham gia vào HTX, tôi hiểu được muốn kinh tế hộ đi lên, đời sống khấm khá thì trước tiên phải thay đổi về nhận thức sản xuất. Chất lượng thịt dê có thơm ngon đến mấy nhưng không được kiểm chứng, chứng nhận, quy mô nhỏ lẻ thì không thể nhận sự tin tưởng của thị trường".
Đặc biệt, với việc tham gia mô hình chuỗi liên kết sản xuất, cung cấp thịt dê đảm bảo ATTP, gia đình bà Khoa cùng các hộ thành viên được HTX đào tạo kiến thức chung về ATTP và thực hành chăn nuôi tốt, hướng dẫn thực hiện các giải pháp cải tạo, nâng cấp chuồng trại, khu vực chăn nuôi đáp ứng tiêu chí theo quy định.
Bà Nguyễn Thị Nguyệt, Phó Chủ tịch UBND xã Thanh Sơn cho biết, sản phẩm thịt dê núi Lương Sơn của HTX Nông nghiệp Hòa Bình được công nhận là sản phẩm OCOP cấp tỉnh góp phần nâng tầm thương hiệu dê núi Lương Sơn. Đây cũng là cơ hội để các hộ nuôi dê trên địa bàn xã liên kết với HTX Nông nghiệp Hòa Bình phát triển chăn nuôi dê theo tiêu chuẩn VietGAP.
“Thời gian tới, cấp ủy, chính quyền xã Thanh Sơn sẽ phối hợp với HTX Nông nghiệp Hòa Bình và các hộ chăn nuôi dê trên địa bàn thực hiện chăn nuôi theo tiêu chuẩn VietGAP, đảm bảo chất lượng thịt ngon, ngọt, cải tiến, nâng cấp mẫu mã, bao bì sản phẩm để đáp ứng nhu cầu người tiêu dùng”, bà Nguyệt nói.
Phạm Duy
Bài cuối: Thúc đẩy quảng bá, mở rộng thị trường
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Từ một huyện nghèo thuộc diện đặc biệt khó khăn của tỉnh Điện Biên, Nậm Pồ đang dần thay da đổi thịt khi người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số mạnh dạn tiếp cận công nghệ thông tin, thương mại điện tử để sản xuất và tiêu thụ nông sản.
Không còn là miền đất của đói nghèo và biệt lập, nhiều vùng đồng bào dân tộc thiểu số miền núi tỉnh Bắc Kạn giờ đây đang trở thành hình mẫu về khát vọng vươn lên nhờ ứng dụng công nghệ thông tin và thương mại điện tử vào sản xuất, với HTX là cầu nối.
Giữa vùng cao biên giới Sìn Hồ (tỉnh Lai Châu) quanh năm mây mù bao phủ, ít ai nghĩ rằng nơi đây lại đang âm thầm diễn ra một cuộc “cách mạng nông nghiệp” với trung tâm là đồng bào dân tộc thiểu số.
Giữa đại ngàn Việt Bắc, huyện Võ Nhai (tỉnh Thái Nguyên) đang từng bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ chuyển đổi cơ cấu cây trồng, ứng dụng công nghệ thông tin, thương mại điện tử và đặc biệt là sự “bứt phá” của các HTX có đông thành viên là đồng bào dân tộc thiểu số.
Liên minh HTX Việt Nam và Tổ chức Lao động Quốc tế triển khai chương trình hỗ trợ 356 hộ gia đình tại hai xã Xuân Thượng và Xuân Hòa, tỉnh Lào Cai, với tổng kinh phí gần 1,5 tỷ đồng. Chương trình giúp khôi phục sản xuất, sửa chữa nhà cửa và nâng cao khả năng ứng phó với thiên tai, hướng tới phát triển bền vững cho đồng bào dân tộc miền núi sau cơn bão Yagi.
Magazine
Dưới chân những dãy núi đá vôi đặc trưng của vùng đất Ninh Bình, làng Bách Cốc hiện ra bình dị với những nếp nhà thấp thoáng sau rặng tre, những chum vại xếp ngay ngắn trong sân của nhiều nếp nhà và hương mơ chín thoang thoảng mỗi độ vào mùa.
Dưới những ao nuôi được kè bờ chắc chắn ở thôn Văn Hưng, xã Cát Thịnh, tỉnh Lào Cai, những con ba ba gai thương phẩm đang được HTX Chăn nuôi ba ba gai Cát Thịnh chăm sóc cẩn trọng. Mỗi con có giá từ 3 đến 5 triệu đồng, chưa kể hàng vạn con giống...
