Phát triển HTX vùng dân tộc thiểu số ở Na Rì (Bài 2): Những 'thuyền trưởng' mở đường phát triển kinh tế HTX
Chọn cỡ chữ
Phát triển HTX vùng dân tộc thiểu số ở Na Rì (Bài 2): Những 'thuyền trưởng' mở đường phát triển kinh tế HTX
Hiện nay, nhiều mô hình HTX do người dân tộc thiểu số quản lý ở huyện Na Rì, tỉnh Bắc Kạn đã tạo được cú hích rất lớn trong phát triển nông nghiệp của địa phương, tạo công ăn việc làm cho nhiều người dân nơi đây. Đặc biệt, nhiều sản phẩm của các HTX đã thu hút người tiêu dùng, định vị thương hiệu ở thị trường trong và ngoài nước.
Những tháng đầu năm 2021, trong bối cảnh dịch bệnh khó khăn, HTX Tài Hoan, xã Côn Minh, huyện Na Rì đã xuất khẩu miến dong đợt 2 sang thị trường châu Âu với sản lượng 10,5 tấn.
Miến dong đi trời Âu
Trước đó, năm 2020, HTX này đã xuất 2 lô hàng xuất khẩu sang thị trường châu Âu. Thành công đó có sự đóng góp không nhỏ của vị nữ giám đốc đầy nhiệt huyết người dân tộc Tày, chị Nguyễn Thị Hoan và những thành viên HTX, trong đó quá nửa là phụ nữ.
HTX Tài Hoan, xã Côn Minh, huyện Na Rì đã xuất khẩu miến dong đợt 2 sang thị trường châu Âu với sản lượng 10,5 tấn.
Từ một cơ sở sản xuất quy mô gia đình, chị Hoan thành lập HTX và đưa sản phẩm miến dong truyền thống ở vùng đất Côn Minh lên tầm cao mới. Đầu tháng 7 vừa qua, tin vui đến với HTX khi sản phẩm miến dong Tài Hoan đã được Hội đồng OCOP cấp Quốc Gia công nhận sản phẩm OCOP 5 sao; đây cũng là sản phẩm OCOP 5 sao đầu tiên của tỉnh Bắc Kạn.
Đặc biệt, từ nguồn khách hàng, thị trường ổn định, HTX đã chủ động ký kết hợp đồng tiêu thụ dong riềng cho các hộ dân các xã trên địa bàn huyện, để chủ động nguồn nguyên liệu cũng như đảm bảo chất lượng nguyên liệu đầu vào. Với sản lượng miến dong hiện nay đạt 200 tấn, nguồn nguyên liệu được trồng tại 5 xã trên địa bàn huyện Na Rì với diện tích bao tiêu cho 360 hộ dân tộc thiểu số, trồng dong riềng trong vùng khoảng 40 ha với sản lượng khoảng 2.400 tấn củ. Qua đó đã góp phần tăng thu nhập cho nhân dân trong vùng.
Chị Hoan chia sẻ, việc các sản phẩm đặc sản vùng cao tiếp cận thị trường thường không dễ, thành công của miến Tài Hoan chính là nhờ áp dụng được công nghệ thông tin trong mở rộng thị trường. “Tôi đã tham gia rất nhiều các lớp tập huấn do các đơn vị, sở ngành tập huấn, qua đó đã học hỏi, biết cách để đưa sản phẩm của mình lên các sàn điện tử”.
Kiên trì vận động bà con vào HTX
Nếu như ở HTX Tài Hoan, chúng ta nhìn thấy sự năng nổ, quyết đoán của chị Nguyễn Thị Hoan trong việc tìm kiếm thị trường, bao tiêu sản phẩm cho bà con dân tộc thiểu số thì ở HTX Trần Phú (xã Hảo Nghĩa, huyện Na Rì) lại thấy sự nhiệt huyết, kiên trì của anh Phan Văn Tuân trong việc vận động bà con tham gia HTX, cùng làm giàu.
HTX Trần Phú (xã Hảo Nghĩa, huyện Na Rì) đang nuôi hàng nghìn con gà thương phẩm.
Anh Phan Văn Tuân, dân tộc Nùng là một trong những nông dân trẻ khởi nghiệp thành công ở xã Hảo Nghĩa, huyện Na Rì. Sau khi tìm hiểu về Luật HTX 2012, anh Tuân đã vận động người dân địa phương liên kết sản xuất, thành lập HTX để phát triển trang trại gà quy mô lớn, đáp ứng nhu cầu thị trường.
Tuy nhiên, quá trình vận động bà con tham gia HTX của anh Tuân cũng gặp phải nhiều khó khăn. Người dân xã Nghĩa Hảo đa phần là người dân tộc thiểu số nên bà con chưa hiểu như thế nào là HTX, quyền lợi khi tham gia HTX... Từ tâm huyết, kinh nghiệm của mình, anh Tuân đã dành nửa năm, đến từng nhà phân tích lợi ích để thuyết phục bà con cùng khởi nghiệp, phát triển mô hình chuỗi gà đồi sạch.
Đưa bà con đến “mục sở thị” mô hình chăn nuôi gà của gia đình, anh Tuân cam kết HTX sẽ hướng dẫn bà con nuôi gà, chịu trách nhiệm nhập con giống, thức ăn, bà con chỉ cần yên tâm sản xuất theo đúng kỹ thuật. Với sự kiên trì và nhiệt huyết của người thanh niên trẻ, tháng 9/2016, HTX Trần Phú được thành lập, cũng là HTX đầu tiên của xã Hảo Nghĩa.
Hiện nay, HTX đang tạo việc làm cho khoảng 20 lao động chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số với thu nhập ổn định từ 5 – 7 triệu đồng/người/tháng và liên kết với 300 hộ sản xuất. Sau gần 5 năm hoạt động hiệu quả, mô hình nuôi gà sạch thả đồi của HTX Trần Phú đã phát triển vượt bậc, xây dựng được 6 khu chăn nuôi riêng biệt, quy mô trung bình khoảng 1,5 vạn con/năm. Sản phẩm của HTX xuất hiện tại nhiều hệ thống phân phối hiện đại trong nước.
Bên cạnh nuôi gà, một số thành viên còn trồng cây lâm nghiệp, nuôi lợn đen… HTX tận dụng nguồn chất thải gia súc, gia cầm để nuôi giun quế làm thức ăn cho gà. Phân gà sau khi được xử lý, ủ hoai mục, làm phân hữu cơ bón cây.
Thy Lê
Bài cuối: Hỗ trợ HTX phát triển, tạo sinh kế cho người dân
Từ những vườn sầu riêng của đồng bào dân tộc thiểu số ở Đắk Lắk, yêu cầu tổ chức lại sản xuất đang trở nên cấp thiết. Ở đó, HTX trở thành điểm tựa hoàn thiện sản xuất, giảm nguy cơ bị ép giá và từng bước đưa nông sản địa phương tiến sâu vào chuỗi giá trị.
Sau 5 năm triển khai, Chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế, xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi (thường gọi là Chương trình 1719, và nay đã được tích hợp) đã tạo nền tảng quan trọng để thu hẹp khoảng cách phát triển giữa các vùng miền.
Thiếu mặt bằng sản xuất, khó đáp ứng điều kiện vay vốn, chưa rõ cơ chế bảo vệ quyền lợi khi tham gia chuỗi liên kết đang là những nút thắt khiến nhiều HTX vùng dân tộc thiểu số và miền núi khó mở rộng quy mô.
Ở vùng núi cao Yên Minh, tỉnh Tuyên Quang, nơi địa hình hiểm trở, đất canh tác kém màu mỡ và điều kiện sản xuất còn nhiều hạn chế, Hà Văn Ngọc, chàng trai dân tộc Tày ở thôn Bản Ké, đã chọn phát triển cây ớt gió để tạo sinh kế.
Trong bối cảnh vẫn còn những đánh giá vai trò HTX chưa đúng mức, chính những thành quả cụ thể từ cơ sở – nơi người dân có việc làm, có thu nhập và gắn bó với sản xuất – đã trở thành minh chứng thuyết phục nhất. Thực tiễn không chỉ phản bác mà còn củng cố nền tảng niềm tin xã hội.
Từng là một trong những huyện vùng cao đặc biệt khó khăn của tỉnh Lai Châu, nhưng những năm gần đây, Nậm Nhùn đã có những bước chuyển mình mạnh mẽ nhờ triển khai hàng loạt mô hình kinh tế liên kết tại các xã có đông đồng bào dân tộc thiểu số sinh sống.
Hà Nội đang triển khai kế hoạch phát triển 148 dự án nhà ở xã hội trong giai đoạn 2026-2030, với quy mô khoảng 135.602 căn hộ, mục tiêu hoàn thành tối thiểu 120.000 căn.
Mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số đang đặt ra yêu cầu ngày càng lớn đối với hệ thống năng lượng quốc gia. Bảo đảm nguồn cung điện ổn định, phát triển hạ tầng truyền tải và nâng cao năng lực tự chủ nhiên liệu trở thành những điều kiện then chốt...