Thời điểm bắt tay xây dựng nông thôn mới, xã Núa Ngam gặp không ít khó khăn về chỉ đạo, điều hành cũng như xuất phát điểm đời sống kinh tế-xã hội của người dân còn quá thấp. Để khắc phục những khó khăn đó, Đảng ủy, chính quyền xã đã phân công, gắn trách nhiệm cho từng thành viên trong Ban Chỉ đạo xây dựng nông thôn mới của xã trực tiếp phụ trách từng thôn, bản. Đồng thời, xã đẩy mạnh công tác tuyên truyền, tập trung huy động sức dân trong phát triển kinh tế xã hội.

Liên kết thành lập HTX dệt 

Xác định cùng với sản xuất nông, lâm nghiệp, phát triển sản xuất thủ công nghiệp là một trong những giải pháp quan trọng để chuyển dịch cơ cấu kinh tế, cấp ủy, chính quyền xã Núa Ngam đã lãnh đạo nhân dân phát triển nghề dệt thổ cẩm của đồng bào dân tộc Lào nhằm từng bước nâng cao đời sống nhân dân và góp phần khôi phục bản sắc văn hóa.

Được cấp uỷ, chính quyền xã khuyến khích, người dân đã cùng nhau liên kết thành lập HTX dệt thổ cẩm Na Sang 2 nhằm gắn kết những người có nghề cùng nhau tạo sinh kế bền vững. Điều thuận lợi là HTX đã được tổ chức JICA “đỡ đầu” khi hỗ trợ công cụ sản xuất là các khung dệt và tìm kiếm đơn đặt hàng.

Thổ cẩm là một sản phẩm thủ công mỹ nghệ đặc sắc mang đậm nét tài hoa, sự khéo léo và tính cần cù, chịu khó của những người phụ nữ vùng sơn cước. Những đường nét hoa văn thể hiện trên tấm thổ cẩm là những tinh hoa của mỗi dân tộc, mỗi địa phương, vì vậy thổ cẩm của mỗi vùng quê đều có sự khác biệt, không hòa lẫn vào nhau.

Nghề dệt thổ cẩm của dân tộc Lào ở Núa Ngam không biết có từ bao giờ nhưng để có được tấm vải thổ cẩm hoàn hảo đòi hỏi người dệt phải trải qua rất nhiều công đoạn.Tất cả được làm hết sức tỉ mỉ, thủ công với những công cụ thô sơ, đòi hỏi sự kiên trì, khéo léo của đôi bàn tay người phụ nữ. Tuy nhiên, khi cùng nhau liên kết sản xuất, chỉ sự cần cù, khéo léo thôi chưa đủ mà các thành viên phải có sự thay đổi để thích ứng với nhu cầu thị trường.

Nếu như trước kia, các chị em thường dệt tràn lan, thích gì dệt nấy thì từ khi tham gia HTX, công việc của phụ nữ trong bản Na Sang 2 nhiều hơn, thu nhập cao hơn. Mọi người phải tập trung sản xuất theo nhu cầu thị trường. Những khi có đơn hàng lớn, chị em phải làm việc cả ngày đến đêm muộn để kịp cung ứng sản phẩm.

Tuy nhiên, để có được những người phụ nữ cần mẫn hoạt động bên khung cửi như hiện nay là cả một hành trình gian nan khôi phục nghề dệt thổ cẩm truyền thống dân tộc Lào của những người đứng đầu HTX.

Do nghề dệt thổ cẩm dần bị mai một, nhiều người phụ nữ gần như quên nghề, quên cách thức dệt. Với mong muốn nghề dệt truyền thống được lưu giữ cho thế hệ mai sau, ban giám đốc HTX đã phải đi đến tận nhà vận động, tập huấn cho các chị em cách thức dệt, nói cho họ hiểu về văn hóa dân tộc, cam kết sẽ có đầu ra cho sản phẩm dệt, tăng thu nhập cho chị em... Dần dần, chị em mới tin tưởng và tự nguyện tham gia HTX.

Đến nay, sản phẩm đã được tiêu thụ tại Hà Nội và khắp các tỉnh miền núi phía Bắc, thậm chí cả ở Lào. Các sản phẩm thổ cẩm của HTX dệt thổ cẩm Na Sang 2 chủ yếu là váy, túi, khăn, vỏ chăn, vỏ ga, gối, quần áo... Trình độ tay nghề của các thành viên ngày càng nâng cao. Vì vậy, giá trị sản phẩm được nâng lên, nhiều nơi tìm đến bản Na Sang 2 để đặt hàng.

Thúc đẩy hoàn thiện nông thôn mới

Nhờ hoạt động ổn định, có đầu ra, hoạt động của HTX đã tạo việc làm cho 20 thành viên của HTX. Đến nay, HTX dệt thổ cẩm Na Sang 2 trở thành một trong những HTX điển hình của tỉnh Điện Biên, góp phần gìn giữ bản sắc văn hóa dân tộc, thúc đẩy phát triển kinh tế, xóa đói, giảm nghèo tại địa phương. Đây cũng là mô hình tiêu biểu giúp xã hoàn thiện 19/19 tiêu chí trong quá trình xây dựng nông thôn mới.

Từ chương trình nông thôn mới đã tạo cho xã sức bật và sự thay đổi toàn diện trên các lĩnh vực. Thu nhập bình quân đầu người trên địa bàn xã đã đạt gần 31 triệu đồng/năm. Tỷ lệ hộ nghèo giảm còn gần 9,3%. 100% người dân trên địa bàn xã tham gia bảo hiểm y tế, 92% dân số được sử dụng nước sinh hoạt hợp vệ sinh. 71% hộ dân có nhà tiêu, nhà tắm, bể chứa nước sinh hoạt hợp vệ sinh và đảm bảo 3 sạch. Công tác xây dựng Đảng và hệ thống chính trị cơ sở tiếp tục được chú trọng đảm bảo.

Những thành quả này sẽ là cú hích để địa phương tiếp tục duy trì, nâng cao chất lượng các tiêu chí nông thôn mới theo hướng bền vững. Thời gian tới, xã sẽ tiếp tục củng cố vững chắc các tiêu chí, đặc biệt là tiêu chí liên quan đến sản xuất nông nghiệp tiểu thủ công nghiệp và nâng cao thu nhập cho người dân. Tiến tới sẽ phấn đấu xây dựng xã Núa Ngam là xã nông thôn mới nâng cao và là trung tâm lan tỏa và rút kinh nghiệm để huyện xây dựng nông thôn mới tại các địa phương khác.

Huyền Trang