Được thành lập năm 2015 với hơn 10 hộ thành viên, Tổ hợp tác Phong Hòa đã và đang góp phần thay đổi tư duy sản xuất của những người trồng mận roi ở địa phương, hình thành chuỗi liên kết sản xuất, thu hút sự quan tâm của doanh nghiệp để mở rộng đầu ra, ổn định giá bán cho sản phẩm.

Canh tác giàu kỹ thuật

Nằm trên địa bàn huyện Lai Vung, nơi được mệnh danh là thủ phủ mận roi của tỉnh Đồng Tháp, xã Phong Hòa phát triển mạnh mô hình trồng mận roi từ năm 2005. Tuy nhiên, việc sản xuất tự phát khiến hiệu quả mô hình không cao, nhiều thời điểm mận rớt giá, thu không đủ bù chi.

Trước khó khăn gặp phải, một số hộ sản xuất ở Phong Hòa đã liên kết thành lập tổ hợp tác, chủ động nâng cao trình độ khoa học – kỹ thuật, phát triển mô hình trồng mận roi bao lưới thay cho phương thức sản xuất truyền thống.

Ông Lê Hồng Du, thành viên Tổ hợp tác, cho biết bao lưới là hình thức canh tác mới, các nhà vườn tiến hành phủ lưới cước lên toàn bộ diện tích trồng cây. Chi phí cho nhân công và lưới cước khá cao, dao động từ 5 - 7 triệu đồng/công (1.000m2), thời gian sử dụng trong vòng 2 – 3 năm.

Đầu tư ban đầu khá tốn kém, song mô hình này lại đem lại hiệu quả kinh tế vượt trội. Về sản xuất, hệ thống lưới hạn chế tối đa sự xâm nhập của các loại côn trùng gây hại (ong chuỗi, sâu bướm…), đồng thời giảm thiểu chi phí cho thuốc bảo vệ thực vật.

Theo ông Du, nếu trước kia người trồng mận roi lạm dụng thuốc bảo vệ thực vật khiến môi trường bị ảnh hưởng nghiêm trọng, chất lượng quả giảm xuống, thì nay với mô hình bao lưới, tỷ lệ thuốc giảm 70 – 80%, giúp người dân tiết kiệm 5 – 6 triệu đồng/công.

Các loại thuốc bảo vệ thực vật hiện tại cũng được tuyển chọn một cách kỹ lưỡng, việc sử dụng đảm bảo nguyên tắc đúng liều, đúng cách và đúng thời gian. Ưu tiên sử dụng các loại thuốc bào chế từ thảo mộc tự nhiên, thân thiện môi trường như tỏi, ớt, gừng…

Trong quá trình chăm sóc, các loại phân bón hóa học cũng được thành viên Tổ hợp tác Phong Hòa loại bỏ hoàn toàn, thay vào đó là các loại phân hữu cơ, phân chuồng hoai mục.

Nhờ sản xuất khoa học, nói không với hóa chất, tỷ lệ trái đạt chuẩn trong mô hình nhà lưới đạt 75 – 85%, cao gấp 4 – 6 lần so với phương thức truyền thống. Năng suất mận roi trong nhà vườn sử dụng lưới có thể đạt 7 – 9 tấn/năm, tỷ lệ hao hụt, quả lép rất thấp” ông Du phân tích.

Sáng kiến bước ngoặt

Ông Nguyễn Văn Nguyên, Tổ trưởng Tổ hợp tác Phong Hòa, khẳng định kỹ thuật mận roi bao lưới là sáng kiến mang tính bước ngoặt, đem lại hiệu quả vượt bậc, vừa nâng cao năng suất, chất lượng, gia tăng giá trị sản xuất cho người sản xuất, vừa góp phần bảo vệ môi trường sinh thái.

Bên cạnh việc bao lưới, người trồng mận roi ở Phong Hòa còn tiến hành kỹ thuật tuyển trái (lựa chọn trái đẹp) vào giai đoạn trái còn non, giúp mận roi có kích thước, màu sắc đồng đều, đẹp mắt, có sức cạnh tranh cao trên thị trường.

Phương thức sản xuất tiến bộ, năng suất và chất lượng sản phẩm được nâng tầm, Tổ hợp tác Phong Hòa nhận được nhiều sự quan tâm của các doanh nghiệp thực phẩm uy tín. Kể từ giữa năm 2015, toàn bộ sản phẩm của Tổ hợp tác được công ty VinEco bao tiêu với giá cao hơn thị trường 20 – 25%.

Hiện, bình quân mỗi ngày, Tổ hợp tác xuất bán 1 – 1,5 tấn quả cho công ty VinEco, với mức giá ổn định 14.000 – 16.000 đồng/kg. Đặc biệt, người dân thường xuyên được tập huấn để cập nhật kỹ thuật sản xuất mới, được hỗ trợ vốn vay để mở rộng sản xuất.

Xuất phát điểm với chưa đầy 1 ha, đến nay, Tổ hợp tác đã có tổng diện tích canh tác trên 20 ha. Sản xuất, tiêu thụ ổn định, thu nhập của các hộ trồng mận roi đạt bình quân 40 – 50 triệu đồng/công/năm, gấp đôi so với phương thức sản xuất cũ.

Với những thành công đang có, trong thời gian tới, Tổ hợp tác Phong Hòa sẽ tiếp tục đẩy mạnh liên kết với các doanh nghiệp để xúc tiến thương mại, mở rộng thị trường, đồng thời tìm kiếm những thị trường lớn hơn cho sản phẩm, đặc biệt là hướng tới chế biến, xuất khẩu sản phẩm.

Bên cạnh phát triển thị trường, Tổ hợp tác cũng đang thực hiện kế hoạch mở rộng quy mô sản xuất theo hướng tập trung, thân thiện môi trường, hình thành chuỗi giá trị, tạo nền tảng để người dân phát triển du lịch miệt vườn, gia tăng giá trị.

Hưng Nguyên