Theo Cục Xuất nhập khẩu (Bộ Công Thương), sau khi ghi nhận ở mức cao trong quý I/2022 (từ 82.500 – 85.000 đồng/kg vào tháng 2/2022), giá tiêu biến động giảm xuống mức thấp nhất trong năm vào quý IV/2022. 

Lần gần đây nhất là ngày 24/12/2022, giá hạt tiêu đen giảm mạnh từ 2.500 – 3.500 đồng/kg so với ngày 30/11/2022, xuống mức thấp nhất 60.000 đồng/kg tại tỉnh Đồng Nai; mức cao nhất 63.000 đồng/kg tại tỉnh Bà Rịa – Vũng Tàu. Giá hạt tiêu trắng ở mức 93.000 đồng/kg, giảm 12.000 đồng/kg so với cuối tháng 11/2022 và thấp hơn nhiều so với mức giá 119.000 đồng/kg cùng kỳ năm 2021.

Năm 2022, ngành hạt tiêu của Việt Nam đối mặt với nhiều khó khăn do lạm phát tăng cao, nhu cầu tiêu thụ giảm. Do đó, xuất khẩu hạt tiêu của Việt Nam sang nhiều thị trường chủ lực như Hoa Kỳ, EU, Trung Quốc giảm.

Theo ước tính, xuất khẩu hạt tiêu của Việt Nam năm 2022 đạt 226 nghìn tấn, trị giá 963 triệu USD, giảm 13,3% về lượng, nhưng tăng 2,7% về trị giá so với năm 2021. Giá xuất khẩu bình quân hạt tiêu của Việt Nam năm 2022 ước đạt 4.257 USD/tấn, tăng 18,5% so với năm 2021.

Cục Xuất nhập khẩu dự báo năm 2023, xuất khẩu hạt tiêu của Việt Nam sẽ tiếp tục đối mặt với khó khăn trong bối cảnh giá thế giới chịu áp lực do nhu cầu tiêu thụ thấp. Nhu cầu hạt tiêu sẽ giảm mạnh vào quý I/2023 với mùa Đông rất khó khăn ở khu vực EU, do cuộc khủng hoảng năng lượng.

Thời điểm này trùng với hàng vụ mới của Việt Nam được đưa ra thị trường. Do đó, ngành hạt tiêu Việt Nam cần tăng khả năng hợp chuẩn theo các tiêu chuẩn quốc tế, đặc biệt là về các khía cạnh như dư lượng hóa chất, các tiêu chí sản xuất bền vững về kinh tế, xã hội, môi trường. Bên cạnh đó, cần đẩy mạnh chế biến sâu, tạo ra những sản phẩm mới giúp tăng khả năng cạnh tranh trên thị trường thế giới.

Đáng chú ý, thời gian gần đây, nhiều người dân đã chặt bỏ hồ tiêu để trồng sầu riêng. Bà Hoàng Thị Liên, Chủ tịch Hiệp hội Hồ tiêu Việt Nam (VPA), cho rằng đây là điều bình thường khi xét về tư duy kinh tế. Hiện, cây sầu riêng đang có hiệu quả kinh tế nổi trội khi được xuất khẩu chính ngạch sang Trung Quốc. Đối với vườn hồ tiêu, việc tái canh diễn ra thường xuyên khi xuất hiện cây chết, già cỗi hoặc năng suất thấp, người dân có thể thay bằng sầu riêng, mít, bơ hay là tiếp tục trồng hồ tiêu...

Theo bà Liên, bà con là người quyết định sẽ tái canh cây gì trên đất của mình nhưng cần lưu ý Trung Quốc cấp mã số vùng trồng cho sầu riêng trồng thuần. Sầu riêng trồng xen canh với các cây trồng khác không đủ điều kiện để cấp mã số xuất khẩu sang Trung Quốc. Ngoài ra, khi trồng xen canh sầu riêng thì bà con phải phun xịt thuốc trừ sâu bệnh có thể ảnh hưởng đến các cây trồng khác trong vườn, trong đó cây hồ tiêu.

Châu Âu là thị trường lớn của hồ tiêu Việt Nam với sản lượng từ 48.000 – 49.000 tấn/năm, chiếm 22-23% thị phần và là thị trường đòi hỏi chất lượng cao. "Bà con cần lưu ý để đảm bảo chất lượng hồ tiêu, tuân thủ thời gian cách ly, tránh việc tồn dư quá ngưỡng các hóa chất mà châu Âu kiểm soát", Chủ tịch VPA nhấn mạnh.

Thy Lê