Đồng chí Võ Kim Cự, Chủ tịch Liên Minh HTX Việt Nam, cho biết trong năm 2016, Liên minh HTX Việt Nam tiếp tục phối hợp cùng các ban ngành thực hiện tốt vấn đề xây dựng, hoàn thiện các HTX kiểu mới gắn liền với phát triển mô hình chuỗi giá trị bền vững.

Hai dự án điển hình

Trên cơ sở nghiên cứu, khảo sát, đánh giá thực tiễn, Liên minh HTX Việt Nam sẽ tổ chức thí điểm HTX kiểu mới gắn với chuỗi giá trị sản phẩm thanh long tại ấp Hội Xuân, thị trấn Tầm Vu, tỉnh Long An và chanh không hạt tại xã Đông Phước A, huyện Châu thành, tỉnh Hậu Giang. Dự án sẽ bắt đầu từ tháng 1/2016 và hoàn thành vào tháng 12/2017.

Chuỗi giá trị thanh long tại Long An, sẽ được phát triển theo hình thức nâng cấp HTX đã có sẵn - HTX Thanh long Tầm Vu (tỉnh Long An). Hiện, HTX Thanh long Tầm Vu là đơn vị hoạt động có hiệu quả và là nơi trồng thanh long lớn nhất các tỉnh phía Nam hiện nay, với diện tích đạt 3.300 ha năm 2015.

Chính vì vậy, phát triển chuỗi giá trị thanh long bền vững trên nền tảng phát triển của HTX Thanh Long Tầm Vu sẽ tạo được những bước đi vững chắc. Khi đó sẽ tận dụng được tối đa về cơ sở vật chất, điều kiện khí hậu, kinh nghiệm sản xuất và đặc biệt là thị trường tiêu thụ.

Liên minh HTX Việt Nam sẽ đóng vai trò là người hướng dẫn, hỗ trợ đầu tư những mặt còn hạn chế của HTX, như vậy sẽ huy động được tất cả các nguồn lực trong việc xây dựng, hoàn thiện HTX kiểu mới gắn liền với phát triển chuỗi giá trị bền vững.

Điều đáng chú ý là hiện nay, HTX Thanh long Tầm Vu phát triển chưa theo mô hình chuỗi giá trị bền vững, nên Liên minh HTX có vai trò quan trọng trong việc kết nối nhà đầu tư, nông dân, doanh nghiệp để tạo thành mô hình đa chủ thể, hoạt động lâu dài và có hiệu quả cao.

Dự án xây dựng và phát triển mô hình HTX kiểu mới gắn với phát triển chuỗi giá trị chanh không hạt tại xã Đông Phước A, huyện Châu Thành, tỉnh Hậu Giang là mô hình hoàn toàn mới.

Ban đầu, dự án sẽ tiến hành trồng mới 100 ha chanh không hạt theo hướng an toàn vệ sinh thực phẩm cho nông dân 100 xã Đông Phước A gắn liền với các hoạt động, tổ chức của HTX nông nghiệp Thạnh Phước, xây dựng chuỗi giá trị chanh không hạt bền vững trong thời kì hội nhập.

Chủ tịch Võ Kim Cự cho biết: Để xây dựng thành công chuỗi giá trị sản phẩm, phải chú ý phát triển theo hướng bền vững, phải nâng cao hiệu quả hoạt động của HTX cho chuỗi sản xuất nông nghiệp (nâng cao trình độ quản lý HTX, hỗ trợ thông tin thị trường, củng cố đội ngũ cán bộ HTX…) để HTX phát huy vai trò cầu nối, giúp doanh nghiệp và nông dân hợp tác, kí kết hợp đồng, liên kết sản xuất, tiêu thụ sản phẩm hiệu quả.

Chanh không hạt giúp nhiều người dân ở Hậu Giang thoát nghèo

Coi trọng thị trường

Để xây dựng thành công chuỗi giá trị bền vững, bên cạnh vốn, kinh nghiệm, KH-CN, thị trường, nhất là thị trường xuất khẩu đóng vai trò vô cùng quan trọng. Phát triển chuỗi giá trị bền vững gồm nhiều bước, trong mỗi bước đó phải đạt được những thành quả nhất định thì “chuỗi” mới phát triển bền vững.

Chủ tịch Võ Kim Cự cho biết: “Khi tiến hành phải trả lời được câu hỏi: “Bán cho ai?” thì mới giải quyết được nút thắt của vấn đề. Tránh tình trạng thanh long hạ giá bán đầy đường mà không có ai mua, nhất là trong những năm gần đây, giá thanh long lên xuống thất thường, nông dân trồng chủ yếu mang tính tự phát, không theo quy hoạch của Nhà nước, gây khó khăn cho người nông dân và HTX ”.

Muốn vậy, Liên minh HTX Việt Nam phải liên kết với Bộ NN&PTNT để nhận diện được những khó khăn và tìm biện pháp khắc phục.

Liên minh HTX Việt Nam sẽ đẩy mạnh liên kết cùng công ty Cổ phần Komtek để tìm các hướng tiêu thụ, xuất khẩu hợp lý; đầu tư ứng dụng KH-CN (đẩy mạnh chế biến sâu: hệ thống sấy khô, bảo quản lạnh…) để sản xuất các sản phẩm đạt tiêu chuẩn chất lượng quốc tế.

Hiện nay, các sản phẩm sau khi thu hoạch chưa tạo thành chuỗi. Sản phẩm được thu gom, đóng thùng các - tông sau đó đem đi tiêu thụ. Vì vậy, khi xây dựng các chuỗi giá trị, sẽ đổi mới bao bì, quy cách đóng gói sản phẩm, có đầy đủ thông tin, chỉ dẫn địa lý, hạn sử dụng…

Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam cho rằng: “Đây là những mô hình đầu tiên về chuỗi giá trị sản phẩm bền vững nên cần xây dựng lộ trình, có kế hoạch và các bước đi cụ thể. Nếu xây dựng và phát triển thành công, các chuỗi giá trị bền vững sẽ giúp quy hoạch những sản phẩm chủ lực, dần dần xây dựng được thương hiệu nông sản Việt trên thị trường thế giới”.

Như Yến