Theo cơ quan thuế, thời gian qua đã có nhiều trường hợp phản ánh thông tin thu nhập và nghĩa vụ quyết toán thuế không đúng thực tế. Đáng chú ý, có trường hợp thông tin định danh hoặc mã số thuế của cá nhân bị sử dụng để khai khống thu nhập.

Câu chuyện của bà Nguyễn Thị Hiên tại Hà Tĩnh là một minh chứng điển hình cho việc bị đánh cắp thông tin để trục lợi. Phản ánh với VnBusiness, bà Hiên cho biết, khi cài đặt ứng dụng eTax Mobile, bà phát hiện trong năm 2022 phát sinh khoản thu nhập gần 30 triệu đồng từ một doanh nghiệp may mặc tại địa phương. Điều đáng nói là bà Hiên chưa từng làm việc cho bất kỳ công ty nào và doanh nghiệp đứng tên chi trả thu nhập hiện cũng đã ngừng hoạt động tại địa chỉ đăng ký. Nỗi lo lắng về việc bị truy thu thuế và xử phạt đối với khoản thu nhập không hề tồn tại này đang khiến bà vô cùng bất an.

Tương tự là trường hợp của anh T.D.M, một người đã sinh sống và làm việc tại Hà Nội suốt 13 năm qua. Anh M. bàng hoàng khi biết mình bị đăng ký đứng tên một hộ kinh doanh tại Hà Tĩnh mà bản thân không hề hay biết. Anh lo ngại rằng nếu hộ kinh doanh này nợ thuế hoặc vi phạm pháp luật, anh có thể bị áp dụng biện pháp tạm hoãn xuất cảnh theo quy định hiện hành. Hiện, anh đang phải chủ động liên hệ với cơ quan thuế để tìm cách minh oan và bảo vệ quyền lợi cá nhân.

Trước tình trạng này, Cục Thuế đã phát đi tài liệu hướng dẫn và lưu ý quan trọng đối với các doanh nghiệp trong việc kê khai thuế thu nhập cá nhân. 

Theo đó, Cục Thuế đã đưa ra 5 điểm then chốt yêu cầu các tổ chức chi trả thu nhập phải thực hiện nghiêm túc. Trước hết, doanh nghiệp chỉ được kê khai các khoản thu nhập thực tế đã chi trả và phải phản ánh đúng bản chất giao dịch theo quy định của pháp luật. Tuyệt đối không được sử dụng thông tin định danh hoặc mã số thuế cá nhân của người khác để hợp thức hóa hồ sơ, chi phí cho các khoản thu nhập không phát sinh trên thực tế.

Cơ quan Thuế lưu ý, doanh nghiệp kê khai sai có thể ảnh hưởng trực tiếp đến người lao động. Thông tin thu nhập không chính xác có thể dẫn đến: Phát sinh nghĩa vụ thuế không đúng thực tế; Ảnh hưởng đến quyết toán, hoàn thuế; Ảnh hưởng đến việc xác nhận thu nhập; đồng thời gây khó khăn trong các giao dịch tài chính, tín dụng và thủ tục hành chính khác.

Có thể bị xử lý hình sự nếu lấy mã số thuế của người khác rồi khai khống thu nhập

Bên cạnh đó, việc tuân thủ kê khai đúng thực tế còn giúp chính doanh nghiệp giảm thiểu các rủi ro về truy thu và xử phạt hành chính. Theo quy định tại Nghị định số 125/2020 và Nghị định số 310/2025, các hành vi khai sai hoặc sử dụng mã số thuế cá nhân để khai khống thu nhập có thể bị xử lý nghiêm khắc. Một dữ liệu thuế chính xác sẽ giúp doanh nghiệp bảo vệ uy tín, giảm thời gian giải trình đối chiếu và xây dựng một môi trường kinh doanh minh bạch, bền vững.

Để kịp thời phát hiện các sai sót, cơ quan thuế khuyến khích người dân tích cực sử dụng ứng dụng eTax Mobile để tra cứu thông tin quyết toán thuế. Thông qua ứng dụng này, người nộp thuế có thể đối chiếu dữ liệu thu nhập từ năm 2021 đến năm 2025 một cách dễ dàng. Trong trường hợp phát hiện bị khai khống thu nhập hoặc có sai lệch thông tin, người dân có thể gửi phản ánh trực tuyến ngay trên ứng dụng để cơ quan thuế tiếp nhận, xác minh và xử lý kịp thời.

Ngành thuế cũng đưa ra khuyến cáo quan trọng là người dân không nên chia sẻ mã số thuế, thông tin định danh cá nhân hoặc mã OTP cho các tổ chức và cá nhân không có thẩm quyền. Việc thận trọng khi ký kết các hồ sơ chứng từ và không cho mượn thông tin cá nhân để kê khai thuế là cách tốt nhất để tự bảo vệ mình trước những rủi ro pháp lý.

Cục Thuế cam kết sẽ tiếp nhận các phản ánh một cách khách quan, đồng thời tăng cường nâng cấp công nghệ để bảo vệ dữ liệu cá nhân và phối hợp với các đơn vị liên quan nhằm khắc phục triệt để những sai sót, bảo đảm quyền lợi chính đáng cho người nộp thuế.

Thanh Hoa