Tốt nghiệp Cử nhân kinh tế Đại học Kinh tế Quốc dân năm 2012, nhưng với mong muốn làm giàu trên chính quê hương mình từ cây quế mọc dày bên những con đường đồi núi, anh Hậu bắt đầu đầu tư sản xuất tinh dầu quế. Tuy nhiên, do phụ thuộc thương lái, giá cả không ổn định, chi phí đầu vào tăng khiến anh không ít lần thất bại. Quyết không đầu hàng, anh Hậu đã nhiều đêm thức trắng nghiên cứu, tìm hướng đi mới.

Khởi đầu gian nan

Sau khi tìm tòi trên sách, báo và mạng internet, anh Hậu bàn với 2 người bạn là Hoàng Trọng Khương và Nguyễn Văn Khánh quyết tâm khởi nghiệp lại bằng việc sản xuất cây giống dược liệu, liên kết với nông dân trong và ngoài tỉnh trồng và sản xuất các sản phẩm từ cây dược liệu.

Năm 2017, anh Hậu bắt đầu sản xuất cây giống dược liệu và vấp phải muôn vàn khó khăn, vừa thiếu vốn, vừa không có kinh nghiệm…, cây giống bị bệnh chết nhiều, lỗ mất gần 200 triệu đồng. Ba chàng trai trẻ đều hoang mang nhưng rồi Hậu và các đồng sự lại bàn bạc, quyết tâm tự học hỏi và tham dự các lớp tập huấn về trồng, chăm sóc cây giống dược liệu để thuê thêm đất, mở rộng vườn ươm từ 360m2 lên 1.000m2…

Với kiến thức học tập và kinh nghiệm qua thực tế sản xuất, năm 2018, tổ hợp tác của Hậu - Khương - Khánh đã sản xuất, bán ra thị trường được trên 1 triệu cây giống dược liệu các loại, doanh thu đạt 800 triệu đồng, trừ chi phí đi lãi được gần 200 triệu đồng.

Năm 2019, tổ hợp tác tiếp tục đầu tư mở rộng vườn ươm cây giống dược liệu lên 5.000m2, sản xuất từ 15 - 20 loại cây giống dược liệu; đồng thời liên kết với một số hộ dân trong tỉnh và các tỉnh Cao Bằng, Tuyên Quang, Sơn La trồng được trên 20 ha cây dược liệu.

Đến tháng 4/2019, 3 thanh niên quyết định thành lập HTX Sản xuất dược liệu Viễn Sơn do Phạm Văn Hậu làm Giám đốc với 15 thành viên tham gia. Ngoài diện tích đất sẵn có của các thành viên, HTX còn thuê đất của các hộ dân trên địa bàn, triển khai sản xuất các loại giống cây dược liệu như: Hà thủ ô, cây khôi nhung, cà gai leo, dây thìa canh, chè hoa vàng…

Tạo lập sinh kế bền vững

Năm 2019, HTX đã xuất bán hàng vạn cây giống chất lượng cao cho người dân trong tỉnh và các tỉnh bạn như Cao Bằng, Sơn La, Thái Nguyên, Phú Thọ… Bên cạnh đó, HTX còn thu mua toàn bộ sản phẩm cây cà gai leo, nhân trần cho người dân để chế biến cao trà gai leo, trà túi lọc…

Anh Hậu cho biết cây dược liệu là loại cây trồng có giá trị kinh tế cao gấp nhiều lần so với những cây lương thực, thực phẩm khác. Do đó, chuyển đổi cơ cấu cây trồng sang phát triển cây dược liệu là hướng đi sẽ giúp người nông dân xóa đói giảm nghèo, vươn lên làm giàu, tạo lập an sinh bền vững.

Từ thành công bước đầu của mô hình trồng cây dược liệu, anh Hậu đã quyết định tham gia cuộc thi “Ý tưởng, dự án thanh niên khởi nghiệp tỉnh Yên Bái lần thứ 2, năm 2019” do Tỉnh đoàn, Sở KH&CN, Hội Doanh nhân trẻ tỉnh Yên Bái phối hợp tổ chức.

Kết quả, dự án khởi nghiệp “Hợp tác xã nhân giống - trồng trọt cây dược liệu và sản xuất sản phẩm dược liệu” của anh đã giành giải Nhất. Đây là động lực để HTX Sản xuất dược liệu Viễn Sơn tiếp tục mở rộng diện tích liên kết và bao tiêu sản phẩm cây dược liệu.

Trong đó, định hướng của HTX sẽ tập trung phát triển mở rộng diện tích trồng tại tỉnh Yên Bái để có nguồn dược liệu tại chỗ đảm bảo về chất lượng và số lượng, sau đó xây dựng thêm cơ sở thu mua, bảo quản, sơ chế dược liệu và cho ra mắt các sản phẩm dược liệu như cao cà gai leo, trà cà gai leo, cao dây thìa canh...

Hoàng Lê