Vừa qua, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (Bộ NN và MT) công bố dự thảo Quyết định của Thủ tướng về quy định lộ trình áp dụng quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về khí thải ôtô lưu hành tại Việt Nam.

Dự thảo này khi công bố, tạo ra luồng thông tin cho rằng ôtô sản xuất trước năm 2017 sẽ không được vào trung tâm TP Hà Nội, điều này khiến không ít người lo lắng bởi thực tế nhiều gia đình có ô tô sản xuất trước năm 2017 nhưng ít sử dụng nên vẫn còn mới.

Thông tin về việc này, ông Lê Hoài Nam - Phó Cục trưởng Môi trường, Bộ NN và MT, cho hay từ sau năm 2026 các phương tiện được sản xuất từ trước năm 2017 vẫn có thể tham gia giao thông trên địa bàn Hà Nội và TP.HCM, áp dụng các quy chuẩn Mức 1 và Mức 2, do công nghệ động cơ ôtô sản xuất trong giai đoạn đó chỉ có thể đáp ứng tối đa mức quy chuẩn này.

Theo ông Lê Hoài Nam, trong thời gian tới Bộ NN và MT sẽ tiếp tục nghiên cứu đề xuất các biện pháp tiếp tục giảm thiểu mức độ ô nhiễm, phát thải của các phương tiện giao thông cũ tại các thành phố lớn.

Đại diện Bộ Bộ NN và MT cũng cho biết, hiện bộ này đang lấy ý kiến các bộ ngành, địa phương về dự thảo quyết định lộ trình áp dụng quy chuẩn kỹ thuật khí thải ô tô ở Việt Nam.

So với Quyết định 16/2019 của Thủ tướng, dự thảo mới sẽ áp dụng 5 mức khí thải, thay vì chỉ bốn. Phạm vi áp dụng theo dự thảo Quyết định mới cũng rộng hơn, không còn giới hạn trong nhóm ôtô tham gia giao thông và xe nhập khẩu, hay loại trừ ôtô của quân đội, công an, phục vụ mục đích quốc phòng, an ninh.

Theo nội dung dự thảo, ôtô đang lưu hành tại Việt Nam sẽ được áp dụng 5 mức chuẩn khí thải. Trong số này, Mức 5 là mức cao nhất, đòi hỏi nghiêm ngặt hơn về lượng phát thải của phương tiện giao thông.

Nội dung dự thảo cũng đề cập ôtô sản xuất từ năm 2017 đăng ký biển số tại TP Hà Nội và TP.HCM có thể sẽ áp dụng Mức 4 ngay đầu năm sau. Với ôtô sản xuất từ năm 2022, nếu đăng ký biển số tại 2 thành phố lớn sẽ áp dụng Mức 5 từ đầu năm 2027.

Nhóm ôtô sản xuất trước năm 1999 sẽ áp dụng Mức 1 từ ngày Quyết định có hiệu lực. Cũng từ thời điểm này, nhóm ôtô sản xuất từ năm 1999 cũng sẽ bắt đầu áp dụng Mức 2.

Theo nội dung dự thảo, nhóm ôtô sản xuất từ năm 2017 nhưng đăng ký tại các tỉnh, thành khác dự kiến áp dụng Mức 3, Mức 4 hoặc Mức 5 vào các thời điểm trễ hơn so với ôtô đăng ký biển số tại Hà Nội và TP.HCM.

Nội dung dự thảo cũng nêu rõ các thành phố trực thuộc trung ương căn cứ điều kiện kinh tế, xã hội và yêu cầu công tác bảo vệ môi trường tại địa phương để quy định lộ trình áp dụng mức khí thải tại địa phương theo hướng nghiêm ngặt hơn mức khí thải quy định tại Quyết định khi có hiệu lực.

Như vậy, Hà Nội và TP.HCM áp dụng tiêu chuẩn khí thải nghiêm ngặt hơn các tỉnh, thành phố khác. Dự thảo không đề cập tới việc cấm xe lưu hành theo năm sản xuất, mà chỉ quy định tiêu chuẩn khí thải phải đáp ứng tùy vào năm sản xuất. Việc áp dụng sớm quy định nghiêm ngặt về khí thải đồng nghĩa TP Hà Nội có thể bắt đầu hạn chế một số ôtô đời cũ vào khu vực trung tâm từ đầu năm 2026.

Hồng Hương