Hiện nay, sản phẩm bưởi da xanh của HTX Sông Xoài đang là sản phẩm chủ lực, được các cơ quan chuyên môn của tỉnh cũng như chính quyền địa phương có kế hoạch hỗ trợ trong việc mở rộng quy mô, nâng cao chất lượng để phục vụ xuất khẩu.

Xanh, sạch đặt lên hàng đầu

Phương thức hoạt động của HTX là liên kết với các nhà vườn cùng sản xuất bưởi da xanh dựa trên tiêu chí “xanh, sạch làm đầu nhằm hoàn thiện quy trình VietGAP”.

Trách nhiệm HTX là tư vấn, hỗ trợ kỹ thuật cho nhà vườn để trồng bưởi và thu mua sản phẩm khi đến vụ thu hoạch. Về phía nhà vườn phải tuân thủ các quy trình, tiêu chuẩn sản xuất VietGAP, đảm bảo sản phẩm đạt chất lượng an toàn, không có dư lượng thuốc bảo vệ thực vật.

 Với vai trò hỗ trợ thành viên, HTX hướng  các chủ vườn cách sử dụng phân hữu cơ để bón cho cây, vệ sinh vườn để hạn chế tác hại của bệnh vàng lá, thối rễ cũng như các loại sâu bệnh tấn công vườn bưởi…  Việc áp dụng biện pháp tưới nước tiết kiệm theo hình thức nhỏ giọt, chú trong các kỹ thuật tiên tiến cũng là cách đưa vườn bưởi đạt tiêu chí xanh, sạch mà HTX đề ra.

Anh Nguyễn Văn Công, thành viên HTX, cho biết muốn bưởi  được thị trường chấp nhận thì bản thân nhà vườn phải có ý thức trách nhiệm sản xuất sạch. Ví dụ như lâu nay, cặn thuốc bảo vệ thực vật còn sót lại trong bình, sau phi phun xịt thường được đổ bỏ ra môi trường đất, nước. Nay tất cả cặn thừa còn tồn dư này sẽ được rửa và đổ vào hố để xử lý. Hố có nhiều lớp lọc gồm: sỏi, cát, đất trộn hỗn hợp vi sinh vật, lớp phủ xanh... giúp phân giải độc tố thuốc bảo vệ thực vật còn sót lại.

Hiện, chỉ khi cần thiết lắm các thành viên mới phải sử dụng thuốc bảo vệ thực vật. Nếu có sử dụng cũng chọn các loại có nguồn gốc sinh học để bảo vệ các loại thiên địch trong vườn. Các nhà vườn cũng đang áp dụng  rất nhiều phương pháp sinh học như nuôi kiến vàng để trị sâu cuốn lá, sâu xanh; nuôi con ong ký sinh hoặc treo túi tinh dầu sả đuổi bướm vào vườn bưởi đẻ trứng...

Tất cả những cách làm trên đều nhằm mục đích cho ra sản phẩm lành mạnh, thân thiện với môi trường. Khu vực trồng bưởi cũng đạt tiêu chí “không chất thải”. Đây là bước tiến mới nhằm giúp bà con giảm được chi phí sản xuất, đồng thời  đưa năng suất bưởi tăng cao trung bình đạt từ 20 tấn/ha/năm. Môi trường đất, nước không còn bị ô nhiễm như khi tự sản xuất nhỏ lẻ.

Mở rộng sản xuất, đẩy mạnh xuất khẩu

Với những ưu điểm của mô hình trồng bưởi VietGAP, nhiều nhà vườn có nguyện vọng gia nhập HTX và muốn nhân rộng diện tích vườn bưởi. Đến nay, HTX Bưởi da xanh Sông Xoài đã thu hút 120 thành viên sản xuất với diện tích gần 150ha.

Theo Ban giám đốc, việc thành lập HTX Sông Xoài nhận được sự thống nhất, đồng ý của đông đảo bà con quanh vùng. Khi đưa biên bản cam kết sẽ làm bưởi an toàn, ai cũng hăng hái ký nhận và sẽ chấp nhận chịu phạt nếu làm gian dối.

Bình quân 1ha bưởi da xanh sau khi trừ các chi phí, chủ vườn thu trên dưới 600 triệu đồng. Nhờ có chứng nhận VietGAP, bưởi da xanh Sông Xoài hiện đã có thương hiệu nên giá bán được niêm yết ổn định và tạo dựng được thị trường riêng. Hiện nay, bưởi của HTX không chỉ cung cấp cho thị trường trong nước thông qua các đại lý siêu thị như Co.opmart Bà Rịa  Vũng Tàu, mà HTX còn nhận được nhiều đơn đặt hàng xuất khẩu.

Tuy nhiên, do sản lượng còn ít (bình quân mỗi năm HTX chỉ đạt  khoảng 300 tấn bưởi sản xuất theo tiêu chuẩn VietGAP) nên HTX chưa dám ký những hợp đồng xuất khẩu với số lượng lớn. Để giải quyết vấn đề này, HTX đang có kế hoạch mở rộng số lượng thành viên sản xuất bưởi VietGAP, kể cả thành viên ngoài tỉnh để nâng tổng diện tích trồng bưởi theo chuẩn an toàn lên ít nhất 200ha. Đây là nền tảng giúp bưởi Sông Xoài có thể vươn xa ra thị trường nước ngoài.

Ngoài ra, HTX còn xây dựng các mô hình điểm để chuyển sang sản xuất bưởi hữu cơ nhằm cho ra sản phẩm sạch, từng bước nâng cao giá trị sản phẩm và thương hiệu bưởi da xanh địa phương.

Tùng Lâm