Có thể khẳng định, đối với các mỏ khai thác đá thì công tác đảm bảo an toàn lao động là việc cần làm thường xuyên, liên tục và phải thực hiện nghiêm ngặt, đúng quy định của pháp luật. Đối với những đơn vị khai thác đá chỉ cần lơ là, chủ quan gây ra tai nạn lao động không chỉ làm ảnh hưởng đến việc sản xuất kinh doanh mà còn ảnh hưởng trực tiếp đến sức khỏe, tính mạng của người lao động, gây bức xúc trong xã hội.

ATLĐ vẫn chưa đuợc coi trọng

Qua tìm hiểu hiện nay các mỏ và điểm mỏ khai thác đá hiện nay tập trung chủ yếu ở các huyện Hạ Lang, Nguyên Bình, Quảng Uyên, Hoà An, Trùng Khánh và Thành phố...Tình trạng tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn lao động đang diễn ra phổ biển ở hầu hết các mỏ. Một số chủ mỏ đá còn chủ quan, chưa thực sự nâng cao ý thức chấp hành nghiêm túc các quy định khai thác theo đúng thiết kế được phê duyệt, tiềm ẩn nhiều nguy cơ mất an toàn, ảnh hưởng đến sức khỏe, thậm chí là tính mạng của người lao động.

Tại các mỏ đá tại huyện Hạ Lang, hình ảnh nhiều công nhân không mặc trang phục bảo hộ lao động, trèo leo trên những mỏm đá cách mặt đất khoảng hơn 15m để khoan, đục... hoặc những mỏ đá gần đường, không đảm bảo vệ sinh môi trường. Việc không chấp hành bảo hộ lao động là những nguyên nhân chính dẫn đến nguy cơ tai nạn lao động, ảnh hưởng đến sức khỏe người lao động.

Điển hình, tại mỏ đá của hợp tác xã (HTX) khai thác đá sản xuất vật liệu xây dựng (SXVLXD) Nông Nhẹ, xóm Phài Sọm, xã An Lạc, huyện Hạ Lang, vị trí khai thác chỉ nằm cách đường tỉnh 207 chưa đầy 100 m, mặt gương khai thác không được cắt tầng theo quy định, vách đá thẳng đứng rất nguy hiểm khi tiến hành khai thác. Mặt khác, một số lao động trực tiếp khai thác đá tại mỏ này là làm thời vụ, bởi vậy, cơ bản không được tập huấn kỹ thuật khoan nổ mìn và không có bất cứ một thiết bị bảo hộ lao động nào.

Còn tại mỏ khai thác đá của HTX SXVLXD Thanh Nhật, các công nhân đang tiến hành khoan đá trên những mỏm đá treo leo cách mặt đất hàng chục mét nhưng không hề có thiết bị bảo hộ lao động nào. khi được hỏi về công tác đảm bảo an toàn lao động tại mỏ đá, ông Triệu Văn Tướng, Giám đốc mỏ khai thác đá của HTX SXVLXD Thanh Nhật cho biết, đơn vị vẫn thường xuyên nhắc nhở người lao động song hầu như các công nhân không chấp hành các quy định này.

Hàng năm, vẫn có các đoàn kiểm tra về công tác đảm bảo an toàn vệ sinh lao động, HTX cũng tổ chức tuyên truyền, vận động lao động chấp hành. Song do thói quen và ý thức tự giác chưa cao nên công tác đảm bảo vệ sinh an toàn lao động tại khu vực khai thác cũng còn nhiều hạn chế, mang tính hình thức và đối phó.

Các cơ quan chức năng đang ở đâu?

Trước thực trạng trên, bên cạnh việc triển khai thực hiện tốt các quy định của Nhà nước như: Luật ATVSLĐ, Chương trình mục tiêu Giáo dục nghề nghiệp-Việc làm và ATLĐ , tỉnh Cao Bằng đã xây dựng kế hoạch thực hiện và ban hành nhiều văn bản chỉ đạo các cấp, ngành thực hiện tốt quy định về ATVSLĐ.

Các cơ quan chức năng, HTX trên địa bàn tỉnh đã triển khai nhiều giải pháp tích cực bảo đảm ATVSLĐ hạn chế tai nạn lao động, bệnh nghề nghiệp như: Tập huấn nâng cao năng lực cho người sử dụng lao động và người lao động; biên soạn và phát hành các tờ rơi tuyên truyền, ban hành các văn bản hướng dẫn triển khai các Nghị định về thi hành công tác ATVSLĐ…

Đặc biệt tăng cường công tác thanh tra, kiểm tra, giám sát việc thực hiện các quy định của pháp luật về công tác ATVSLĐ, bệnh nghề nghiệp, phòng chống cháy nổ. Việc thực hiện tốt các quy định về công tác ATVSLĐ sẽ góp phần bảo vệ người lao động, đồng thời thúc đẩy nâng cao năng xuất, chất lượng hoạt động sản xuất kinh doanh của các HTX.

Để làm được điều này, ngoài nỗ lực của các cơ quan chức năng, các HTX cũng cần có sự chung tay của chính người lao động trong việc tuân thủ nội quy, quy trình làm việc góp phần giảm thiểu tình trạng mất ATVSLĐ.

Ông Đỗ Minh Trọng, Chánh thanh tra Sở LĐTB&XH Cao Bằng cho biết “Hàng năm UBND tỉnh đều ban hành Kế hoạch về đảm bảo ATVSLĐ, thông qua các hoạt động tuần lễ và các hoạt động thường xuyên, Sở đã thúc đẩy các đơn vị doanh nghiệp, HTX tổ chức thực hiện tốt hơn công tác ATVSLĐ , nhiều đơn vị đã thành lập và củng cố bộ phận chuyên trách, thực hiện nhiều giải pháp đảm bảo an toàn lao động, cải thiện điều kiện làm việc cho người lao động ”.

Dù vậy, trên thực tế câu chuyện ATLĐ tại các mỏ đá ở Cao Bằng vẫn đang cần sự vào cuộc thực sự, không hình thức của các cơ quan chức năng. Việc lơ là trong khâu thanh kiểm tra chính là một trong những nguyên nhân khiến các mỏ đá "nhờn luật", chưa thực sự chú trọng khâu ATLĐ cho nguời lao động.

Minh Thành