Ngày 2/2, Ngân hàng Nhà nước thông tin một số kết quả trong thanh toán không dùng tiền mặt (TTKDTM), chuyển đổi số, Đề án 06 (Quyết định số 06/QĐ-TTg ngày 06/01/2022 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án phát triển ứng dụng dữ liệu về dân cư, định danh và xác thực điện tử phục vụ chuyển đổi số quốc gia giai đoạn 2022-2025, tầm nhìn đến năm 2030).

Cụ thể, năm 2025, số lượng ATM giảm 1,09%, kéo theo lượng giao dịch rút tiền giảm tới 17,3%. Ngược lại, mạng lưới chấp nhận thanh toán (POS) tăng gần 20%, và đặc biệt là sự trỗi dậy của QR Code với mức tăng trưởng bình quân giai đoạn này lên tới 106,24% về số lượng và 128,15% về giá trị.

Tính đến cuối năm 2025, quy mô giá trị TTKDTM đã gấp tới 28 lần GDP. Tỷ lệ người dân trưởng thành có tài khoản ngân hàng đạt xấp xỉ 87%, với hơn 232 triệu tài khoản cá nhân đang hoạt động. Điều này cho thấy thói quen tài chính của người dân đã thay đổi căn bản, từ việc rút tiền chi tiêu sang quét mã và quẹt thẻ.

App ngân hàng có tính năng cảnh báo tài khoản nhận tiền có dấu hiệu lừa đảo, khách hàng cần biết

Hạ tầng kết nối cũng đã vượt ra khỏi biên giới quốc gia. Việt Nam hiện đã thông luồng thanh toán QR với Thái Lan, Campuchia, Lào, Trung Quốc, cho phép giao dịch xuyên biên giới trở nên dễ dàng như giao dịch nội địa.

Sự bùng nổ giao dịch số đi kèm với rủi ro gian lận gia tăng. Ngành Ngân hàng xác định việc thực hiện Đề án 06 (tích hợp dữ liệu dân cư và định danh điện tử) không chỉ là nhiệm vụ hành chính mà là giải pháp kỹ thuật bắt buộc để làm sạch hệ thống.

Tính đến 23/01/2026, ngành Ngân hàng đã đối chiếu, làm sạch hơn 146,1 triệu hồ sơ khách hàng cá nhân thông qua dữ liệu sinh trắc học và CCCD gắn chip.

Hiệu quả của việc này được chứng minh bằng con số thực tế thay vì các báo cáo chung chung. Thông qua hệ thống giám sát và phòng ngừa rủi ro (SIMO), tính đến giữa tháng 1/2026, đã có hơn 831.000 lượt khách hàng quyết định dừng giao dịch sau khi nhận được cảnh báo. Động thái này đã giúp ngăn chặn rủi ro mất mát số tiền lên tới 3.060 tỷ đồng.

Hiện tại, việc xác thực sinh trắc học qua CCCD gắn chip hoặc VNeID đã được triển khai rộng rãi tại các quầy giao dịch và ứng dụng ngân hàng (với 57 TCTD triển khai trên app và 63 TCTD tại quầy). Đây là chốt chặn quan trọng để loại bỏ tài khoản ảo, tài khoản rác – nguồn gốc của phần lớn các vụ lừa đảo tài chính.

Không chỉ tập trung vào thanh toán thương mại, hạ tầng số của ngân hàng đang trở thành "mạch máu" cho các dịch vụ công và an sinh xã hội.

Giáo dục và An sinh: 100% trường đại học, cao đẳng đô thị đã thu học phí qua ngân hàng; 82% người hưởng lương hưu, trợ cấp tại đô thị không còn phải xếp hàng nhận tiền mặt.

Cải cách thủ tục: Trong năm 2025, NHNN đã cắt giảm hơn 90% thủ tục hành chính, đồng thời kết nối trực tiếp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư để loại bỏ giấy tờ giấy. Đến nay, 100% thủ tục hành chính liên quan đến doanh nghiệp đã được cung cấp dưới dạng dịch vụ công toàn trình.

Những kết quả trên cho thấy, chuyển đổi số ngành Ngân hàng giai đoạn 2021-2025 không dừng lại ở việc ra mắt các ứng dụng hào nhoáng, mà đã đi sâu vào giải quyết các bài toán gốc rễ: minh bạch dòng tiền, giảm chi phí xã hội và bảo vệ an toàn tài sản cho người dân.

Thanh Hoa