Theo số liệu thống kê từ Cơ quan Hải quan Trung Quốc, tháng 4/2022, trị giá nhập khẩu chủng loại quả chuối (mã HS 0803) đạt 141,7 triệu USD, tăng 15,7% so với tháng 4/2021. Trong 4 tháng đầu năm 2022, trị giá nhập khẩu chủng loại quả chuối của Trung Quốc đạt 477,7 triệu USD, tăng 29,3% so với cùng kỳ năm 2021.

Trung Quốc nhập khẩu chủng loại quả chuối nhiều nhất từ thị trường Philippines trong 4 tháng đầu năm 2022, đạt 167,5 triệu USD, tăng 15,1% so với cùng kỳ năm 2021, chiếm 35,1% tổng trị giá nhập khẩu chủng loại chuối, giảm 4,3 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2021.

Theo lý giải từ Bộ Công Thương, việc bị ảnh hưởng bởi các yếu tố như dịch bệnh Panama và vấn đề vận chuyển, nên tỷ trọng chủng loại quả chuối của Philippines giảm dần tại thị trường Trung Quốc. Cảng Thượng Hải là một trong những cảng quan trọng để nhập khẩu chuối từ thị trường Philippines vào Trung Quốc. Mặc dù hoạt động của cảng bình thường trong quá trình phòng ngừa và kiểm soát, nhưng khối lượng container nhìn chung đã giảm, và các thủ tục giao thông cồng kềnh, đã cản trở đến việc nhập khẩu chuối từ Philippines. Trong thời gian tới, xuất khẩu chủng loại quả chuối của Philippines sang Trung Quốc sẽ không mấy khả quan.

Campuchia là thị trường cung cấp chủng loại quả chuối lớn thứ 3 cho Trung Quốc trong 4 tháng đầu năm 2022, đạt 101,8 triệu USD, tăng 35,3% so với cùng kỳ năm 2021. Hiện tại, Campuchia thiếu cơ sở làm lạnh cho nông sản và với việc Trung Quốc tăng cường chính sách kiểm dịch, nguồn cung của các khu vực sản xuất trong nước đã dần tăng lên. 

Đáng chú ý, mặc dù Trung Quốc giảm mạnh nhập khẩu hàng rau quả từ Việt Nam, nhưng riêng đối với chủng loại quả chuối Trung Quốc nhập khẩu từ Việt Nam đạt 139,5 triệu USD trong 4 tháng đầu năm 2022, tăng 66,1% so với cùng kỳ năm 2021, chiếm 29,2% tổng trị giá nhập khẩu, tăng 6,5 điểm phần trăm so với cùng kỳ năm 2021.

Dự kiến trong nửa cuối năm 2022, nhu cầu đối với chủng loại quả chuối tại thị trường Trung Quốc vẫn tăng mạnh, tuy nhiên thị trường cung cấp lớn nhất là Philippines đang giảm dần tỷ trọng và thị trường cung cấp lớn thứ 3 là Campuchia dự kiến xuất khẩu chủng loại quả chuối sang Trung Quốc cũng kém khả quan. Cùng với việc diện tích trồng chuối của Trung Quốc đã giảm do chi phí vật tư nông nghiệp đầu vào, chi phí thuê đất và lao động tăng khiến nông dân không muốn trồng chuối.

Đồng thời, ảnh hưởng của dịch bệnh Panama cũng khiến chất lượng chuối tại Trung Quốc giảm mạnh do phải sử dụng các loại giống kháng bệnh. Đây là cơ hội lớn cho thị trường cung cấp chủng loại quả chuối lớn thứ 2 cho Trung Quốc là Việt Nam.

Tuy nhiên, Bộ Công Thương khuyến nghị để đẩy mạnh chủng loại quả chuối vào thị trường Trung Quốc, doanh nghiệp Việt Nam cần cải thiện chất lượng, cần có mã vạch vùng trồng, mã đóng gói, nhà máy xử lý.

Bên cạnh đó, một số doanh nghiệp cũng cho biết sản lượng xuất khẩu chuối qua Trung Quốc tăng mạnh nhưng giá xuất khẩu qua thị trường này không cao. Giá chuối xuất khẩu bao gồm chi phí đóng gói, logictis lên tới 12.000-13.000 đồng/kg nên hầu hết doanh nghiệp xuất khẩu thu lãi thấp.

Thy Lê