Giá vàng sau giai đoạn điều chỉnh mạnh đầu tháng 6 đã nhanh chóng lấy lại đà tăng, kéo theo sự sôi động trở lại của thị trường kim loại quý. Tuy nhiên, cùng một diễn biến giá, phản ứng của nhà đầu tư tại hai quốc gia láng giềng lại hoàn toàn khác biệt. 

Nếu tại Việt Nam, nhiều người xếp hàng mua vàng với kỳ vọng giá còn tiếp tục đi lên, thì ở Thái Lan, làn sóng bán ra để hiện thực hóa lợi nhuận diễn ra mạnh mẽ đến mức tạo tác động lên thị trường ngoại hối và buộc Ngân hàng Trung ương nước này phải có biện pháp can thiệp.

Hai khẩu vị đầu tư

Đầu tháng 6, giá vàng trong nước có thời điểm giảm rất mạnh so với vùng đỉnh trước đó, khiến không ít nhà đầu tư tạm thời đứng ngoài quan sát. Tuy nhiên, đợt điều chỉnh này diễn ra không lâu. Chỉ sau vài phiên, giá vàng nhanh chóng phục hồi, kéo theo dòng người quay trở lại các cửa hàng kinh doanh vàng.

Tại phố vàng Trần Nhân Tông (Hà Nội), nhiều cửa hàng ghi nhận cảnh khách hàng xếp hàng từ sáng sớm để mua vàng ngay sau khi giá bật tăng. Không ít người cho rằng nhịp giảm vừa qua chỉ mang tính điều chỉnh ngắn hạn và xu hướng tăng của vàng trong dài hạn vẫn chưa kết thúc.

Chia sẻ với VnBusiness, ông Nguyễn Hoàng Hải - chủ một tiệm vàng trên đường Cầu Giấy cho biết: “Tâm lý đầu tư của người Việt thường chịu tác động mạnh bởi hiệu ứng đám đông. Khi giá vàng tăng, nhiều người lo ngại bỏ lỡ cơ hội (FOMO) nên càng đẩy mạnh mua vào. Điều này khiến nhu cầu vàng trong nước nhiều thời điểm tăng cùng chiều với giá, thay vì giảm theo quy luật thông thường của thị trường”.

Trong khi đó, tại Thái Lan, diễn biến lại hoàn toàn ngược lại. Theo số liệu được The Nation Thailand và Bangkok Post công bố, khi giá vàng thế giới liên tục lập các vùng đỉnh mới trong năm 2025 và đầu năm 2026, người dân nước này đồng loạt bán vàng để chốt lời.

Hai tháng đầu năm 2026, xuất khẩu vàng của Thái Lan đạt gần 3,9 tỷ USD, tăng hơn 83% so với cùng kỳ năm trước. Riêng tháng 1, tốc độ tăng trưởng lên tới hơn 136%, phản ánh quy mô bán ra rất lớn của thị trường.

Một trong những nguyên nhân quan trọng nằm ở cấu trúc thị trường. Khác với Việt Nam, nơi phần lớn người dân nắm giữ vàng vật chất, Thái Lan sở hữu một thị trường giao dịch vàng phát triển với khoảng 8 - 10 triệu tài khoản giao dịch, trong đó vàng giấy và các nền tảng trực tuyến chiếm tỷ trọng lớn.

Điều đó khiến vàng tại Thái Lan mang nhiều đặc điểm của một tài sản tài chính hơn là tài sản tích trữ. Khi giá đạt kỳ vọng, nhà đầu tư sẵn sàng bán để khóa lợi nhuận, sau đó chờ những nhịp điều chỉnh tiếp theo để quay lại thị trường. Đây là cách giao dịch khá phổ biến tại các thị trường tài chính phát triển.

Bài toán sau “cơn sốt” vàng

Làn sóng bán vàng tại Thái Lan không chỉ tạo nên sự sôi động trên thị trường kim loại quý mà còn kéo theo những hệ quả ngoài dự kiến đối với nền kinh tế.

Khi người dân bán vàng, các doanh nghiệp kinh doanh vàng thu về lượng lớn ngoại tệ từ các giao dịch quốc tế. Quá trình chuyển đổi USD sang đồng Baht để thanh toán trong nước diễn ra với quy mô lớn đã làm gia tăng nhu cầu đối với đồng nội tệ.

Hệ quả là đồng Baht tăng giá đáng kể. Trong năm 2025, đồng tiền này tăng hơn 9% so với USD và tiếp tục duy trì xu hướng mạnh trong năm 2026.

Đồng nội tệ mạnh thường là tín hiệu tích cực, nhưng với một nền kinh tế phụ thuộc lớn vào xuất khẩu và du lịch như Thái Lan, đây lại là áp lực không nhỏ. Đồng Baht tăng khiến hàng hóa xuất khẩu kém cạnh tranh hơn, trong khi chi phí du lịch đối với khách quốc tế cũng trở nên đắt đỏ hơn.

Trong bối cảnh tăng trưởng kinh tế còn khiêm tốn, lạm phát thấp và nợ hộ gia đình vẫn ở mức cao, biến động từ thị trường vàng vô tình tạo thêm sức ép lên hoạt động điều hành kinh tế vĩ mô.

Chính vì vậy, Ngân hàng Trung ương Thái Lan đã triển khai nhiều biện pháp nhằm hạn chế tác động lan tỏa từ thị trường vàng sang thị trường tiền tệ. Cơ quan này siết các giao dịch vàng trực tuyến quy mô lớn, kiểm soát hoạt động bán khống, đồng thời khuyến khích doanh nghiệp kinh doanh vàng thực hiện giao dịch bằng USD thay vì đồng Baht để giảm áp lực lên tỷ giá.

Trong khi đó, tại Việt Nam, thị trường vàng hiện vẫn mang tính đặc thù khi nguồn cung chịu sự quản lý chặt chẽ, giao dịch chủ yếu là vàng vật chất và mức chênh lệch giữa giá vàng trong nước với thế giới thường duy trì ở mức cao. 

Vì vậy, biến động của giá vàng chủ yếu ảnh hưởng đến tâm lý người dân và dòng tiền đầu tư, thay vì tác động trực tiếp đến tỷ giá hay chính sách tiền tệ như trường hợp của Thái Lan.

Có thể nói, cùng một nhịp tăng của giá vàng nhưng hai quốc gia Đông Nam Á lại phản ứng theo hai hướng hoàn toàn trái ngược. Đây không chỉ là câu chuyện về kim loại quý, mà còn phản ánh sự khác biệt trong văn hóa đầu tư, cấu trúc thị trường tài chính và cách dòng tiền của người dân vận động trước những biến động của nền kinh tế.

Tuệ Nhi