Thị trường kim loại quý những ngày đầu tháng 2/2026 đang trải qua những giờ phút kịch tính nhất trong lịch sử. Không còn là hầm trú ẩn bình yên, cả vàng và bạc đang biến thành những "tàu lượn siêu tốc", thử thách tâm lý của bất kỳ nhà đầu tư lão luyện nào.

Vàng "bốc hơi" 25 triệu, bạc sập giá 42%

Lúc 16h ngày 2/2, bảng điện tử thị trường vàng thế giới nhuốm màu đỏ. Giá giao dịch tụt xuống mức 4.767 USD/ounce, "thổi bay" hơn 124 USD chỉ trong vài giờ và đánh dấu mức giảm tổng cộng hơn 800 USD/ounce từ đỉnh 5.600 USD.

Cơn chấn động này lập tức lan tới thị trường Việt Nam. Tính đến cuối ngày, những người lỡ "đu đỉnh" vàng miếng SJC ở mức 191,3 triệu đồng/lượng (phiên 29/1) đang phải chứng kiến tài sản của mình hao hụt tới 27 triệu đồng/lượng chỉ sau ít ngày (tính cả chênh lệch mua – bán). Giá vàng miếng hiện đã lùi sâu về vùng 163 - 166 triệu đồng/lượng.

Trong khi đó, "người anh em" bạc cũng không kém phần kịch tính. Dù đang hồi phục nhẹ trong sắc xanh ở mức 85,8 USD/ounce vào chiều 2/2, nhưng cần nhớ rằng chỉ trước đó vài ngày, bạc đã có cú sập giá lịch sử 42% từ đỉnh 121 USD/ounce. Tại Việt Nam, giá bạc thỏi cũng giảm gần 30% so với tháng trước, dao động quanh mốc 77 - 79 triệu đồng/kg.

Sự lao dốc không phanh này không phải ngẫu nhiên. Giới phân tích chỉ ra "gọng kìm" áp lực kép đang đè nặng lên các kim loại quý đến từ cú sốc chính sách và đòn bẩy tài chính gãy đổ.

Việc ông Kevin Warsh – người có quan điểm "diều hâu" về thắt chặt tiền tệ – được đề cử làm Chủ tịch Cục dự trữ liên bang Mỹ (FED) thay thế ông Jerome Powell đã dội một gáo nước lạnh vào kỳ vọng nới lỏng lãi suất trong năm 2026. Đồng USD mạnh lên khiến vàng và bạc mất đi sức hấp dẫn.

Bên cạnh đó, CME Group (sàn giao dịch hàng hóa lớn nhất thế giới) đã nâng yêu cầu ký quỹ bạc COMEX lần thứ 2 chỉ trong 1 tuần (từ 25.000 lên 32.500 USD/hợp đồng). Động thái này ép hàng loạt nhà đầu tư dùng đòn bẩy cao phải bán tháo để thanh lý vị thế, tạo ra hiệu ứng "hòn tuyết lăn" đè sập giá cả.

Chọn vàng an toàn hay bạc đột phá?

Hiện, nhiều người đang băn khoăn nếu có sẵn tiền nhàn rỗi khoảng 1 - 2 tỷ đồng, nên phân bổ đầu tư vào vàng, bạc như thế nào?

Theo tính toán, với 1 tỷ đồng, ở mức giá hiện tại (bán ra khoảng 166 triệu đồng/lượng), nhà đầu tư có thể sở hữu khoảng 6 lượng vàng SJC.

Giới phân tích cho rằng so với đỉnh, giá vàng đã giảm hơn 13%. Theo lý thuyết đầu tư, đây là nhịp điều chỉnh sâu hiếm có để mua vào tài sản tích trữ với giá chiết khấu tốt. Vàng vẫn là tài sản có tính thanh khoản cao nhất, dễ dàng mua bán, cầm cố và lưu trữ (6 lượng vàng rất nhỏ gọn).

Tuy nhiên, ở thời điểm này, rủi ro vẫn chực chờ bởi xu hướng giảm chưa có dấu hiệu kết thúc rõ ràng. Nếu FED thắt chặt tiền tệ, vàng có thể còn dò đáy sâu hơn. Hơn nữa, chênh lệch mua - bán vàng miếng đang ở mức 2-3 triệu đồng/lượng, nghĩa là nhà đầu tư lỗ ngay khi vừa mua xong nếu giá không tăng mạnh.

Với kịch bản đầu tư vào bạc, các chuyên gia nhận định lợi nhuận cao đi kèm rủi ro lớn. Với 1 tỷ đồng, nếu mua bạc thỏi (giá khoảng 79 triệu đồng/kg), nhà đầu tư sẽ sở hữu khoảng 12,6 kg bạc. Hiện nay, bạc đang được ví là "kim loại của tương lai" nhờ nhu cầu công nghiệp bùng nổ (pin xe điện, năng lượng mặt trời, công nghệ 4.0).

Giải mã bạc từ tài sản “phụ” thành điểm nóng đầu tư

Bạc vươn lên vị trí á quân giá trị vốn hóa

Ông Nguyễn Khánh Long, chuyên gia thị trường bạc, nhận định đà tăng của bạc mang tính cấu trúc và bền vững do thiếu hụt nguồn cung dài hạn. Mức giá hiện tại có thể là điểm vào hấp dẫn cho dài hạn.

Tuy nhiên, việc đầu tư vào bạc cũng có những rủi ro, vì giá bạc biến động mạnh hơn vàng rất nhiều. Cú sập 42% vừa qua là minh chứng. TS Đào Lê Trang Anh (Đại học RMIT) cảnh báo lịch sử bạc từng có những chu kỳ "bong bóng xì hơi" và ngủ đông kéo dài hàng thập kỷ (như năm 1980 hay 2011).

Ngoài ra, việc sở hữu 12,6 kg bạc là một vấn đề về nơi cất trữ và bảo quản (bạc dễ bị xỉn màu). Chênh lệch mua bán của bạc cũng rất lớn (khoảng 2,4 - 3 triệu đồng/kg), nhà đầu tư dễ bị bào mòn lợi nhuận ngắn hạn. Chưa kể, thị trường bạc nhỏ hơn vàng nên dễ bị các "cá mập" thao túng giá hơn.

Ông Nguyễn Trung Anh, Chủ tịch Ancarat khẳng định: "Việt Nam không khan hiếm bạc, nguồn cung vẫn dồi dào nhờ liên thông thế giới". Điều này xóa tan lo ngại về việc không mua được hàng, vấn đề chỉ là năng lực gia công khiến việc giao hàng bị chậm trễ.

Tuy nhiên, với 1 tỷ đồng, chiến lược khôn ngoan nhất lúc này không phải là "tất tay" vào một loại tài sản đang rơi tự do mà cần phân bổ phù hợp. “Nếu bạn là người ưa thích an toàn, hãy dành 70% cho vàng (tài sản phòng thủ) và 30% cho bạc (tài sản tấn công). Bạc có khả năng sinh lời đột biến khi thị trường hồi phục, nhưng vàng sẽ giữ lại giá trị nếu khủng hoảng xảy ra”, một chuyên gia khuyến nghị.

Một cách đầu tư an toàn cũng được chuyên gia khuyến nghị, đó là chia nhỏ số vốn (ví dụ: mua 200 triệu mỗi tuần) để trung bình giá vốn. Thị trường đang chịu tác động mạnh từ tin tức vĩ mô (FED, chính trị Mỹ), việc dò đáy một lần rất dễ gặp rủi ro.

“Nếu mua bạc, hãy xác định nắm giữ dài hạn (từ 1-3 năm) để hưởng lợi từ xu hướng công nghiệp hóa. Nếu lướt sóng ngắn hạn với bạc lúc này, bạn đang tham gia một canh bạc mạo hiểm với tỷ lệ thắng thua 50/50”, một chuyên gia cho hay.

Thanh Hoa