Theo Bộ NN&PTNT, tính đến cuối tháng 5/2017, chương trình “giải cứu” thịt heo đã tiêu thụ được trên 200.000 tấn heo, giá thịt heo tăng lên từ 2.000 - 8.000 đồng/kg (tùy từng địa phương).

Cụ thể, tại Đồng Nai, giá heo hơi hiện đạt 26.000 - 28.000 đồng/kg (tăng 1.000 - 3.000 đồng/kg so với hồi đầu tháng), tại Vĩnh Long, giá heo hơi đang ở mức 25.000 - 26.000 đồng/kg (tăng 3.000 đồng/kg)…

Mạo hiểm tăng đàn

Giá thịt heo đang có chuyển biến tích cực, nhưng còn rất bấp bênh. Vì vậy, Bộ NN&PTNT khuyến cáo người dân không nên giữ heo chờ tăng giá và tăng đàn trong thời điểm hiện tại. Tuy nhiên, theo khảo sát, nhiều hộ chăn nuôi vẫn chấp nhận mạo hiểm để tăng đàn, hy vọng “đón sóng” tăng giá vào cuối năm.

Điển hình như tại Đồng Nai, nhiều hộ chăn nuôi tái đàn thêm hàng trăm heo nái và hàng nghìn heo thịt. Ông Phan Thế Hiển - chủ trại heo tại huyện Vĩnh Cửu, chia sẻ: “Tôi vừa nhập thêm 150 con heo nái, nâng tổng số heo nái của trang trại lên 300 con, từ nay tới cuối năm, ước tính xuất ra thị trường khoảng 3.000 con heo thịt”.

“Tôi đang cố gắng duy trì đàn heo thịt 1.000 con và 250 con heo nái. Thời gian tới, nếu thị trường ổn định, tôi dự định tăng thêm 1.000 con heo thịt và 100 heo nái. Không chỉ tôi, nhiều trại trong huyện cũng đang lên kế hoạch tái đàn”, ông Nguyễn Huân - chủ trại heo tại huyện Trảng Bom, cho hay.

Ông Nguyễn Kim Đoán - Phó Chủ tịch Hiệp hội Chăn nuôi tỉnh Đồng Nai, thông tin: “Giá cả nhích lên, thị trường dần ổn định đã kích thích nhiều trang trại tái đàn, với hy vọng giá tăng vào cuối năm. Chúng tôi đang phối hợp với đại phương để đưa ra khuyến cáo cho bà con thận trọng trong việc tái đàn”.

Người chăn nuôi mạo hiểm tăng đàn với hy vọng “đón sóng” tăng giá vào cuối năm. Tuy nhiên, theo số liệu của Bộ NN&PTNT, hiện tổng đàn heo trong nước vào khoảng 29,5 triệu con (có thể lớn hơn). Tại Đồng Nai, dù lượng heo thịt đã giảm 30%, tuy nhiên, dự báo vào cuối năm, lượng cung heo không thiếu, giá heo khó tăng đột biến.

“Khủng hoảng chỉ khiến các hộ chăn nuôi nhỏ (dưới 50 con) “đóng chuồng”, còn các trang trại lớn hay các doanh nghiệp vẫn tái đàn và duy trì số lượng heo lớn. Vì vậy, hy vọng nguồn cung giảm, đẩy giá tăng vào cuối năm là rất mong manh”, ông Đoán nhận định.

Người nuôi heo không nên mạo hiểm tăng đàn trong thời điểm hiện tại

Bỏ lượng tăng chất

Trong bối cảnh thịt heo trong nước gặp “khủng hoảng”, những thông tin về việc Trung Quốc “mở cửa” chính ngạch cho thịt heo của Việt Nam gây nhiều chú ý. Tuy nhiên, sáng 31/5, Bộ NN&PTNT phản hồi thông tin, cho biết phía Trung Quốc vẫn chưa chính thức cấp phép, chỉ mới đồng ý đàm phán gỡ bỏ lệnh cấm theo lộ trình.

Ông Trần Thanh Nam - Thứ trưởng Bộ NN&PTNT, thông tin: “Sau nhiều lần đàm phán, phía Trung Quốc đã đồng ý dỡ bỏ lệnh cấm NK thịt heo. Các thủ tục NK chính ngạch chỉ là công tác kỹ thuật nữa thôi. Nhưng để hoàn tất việc này cần có thêm thời gian và nỗ lực của cả hai bên”.

Theo tính toán, lộ trình để thịt heo của Việt Nam có thể “cập bến” Trung Quốc theo đường chính ngạch phải mất tối thiểu 12 - 18 tháng. Và để XK chính ngạch, thịt heo của Việt Nam cần vượt qua những hàng rào kỹ thuật rất khắt khe, phải được giết mổ và cấp đông, đồng thời bảo đảm tuyệt đối các điều kiện về an toàn dịch bệnh.

Ông Phạm Xuân Dương - Phó Cục trưởng Cục Chăn nuôi (Bộ NN&PTNT), cho hay: “Để hướng tới XK chính ngạch, Bộ NN&PTNT đang đẩy mạnh công tác phối hợp với địa phương nhằm hỗ trợ và định hướng các hộ chăn nuôi tìm hiểu, đánh giá sâu về thị trường. Qua đó, thực hiện tái cơ cấu sản xuất, nâng cao chất lượng thịt heo, đáp ứng yêu cầu XK.

“Thúc đẩy các DN, hiệp hội, các HTX, người chăn nuôi tham gia vào chuỗi, tạo ra những sản phẩm an toàn, chất lượng, giá thành cạnh tranh. Đồng thời, đẩy mạnh nghiên cứu, tìm hiểu các thị trường tiềm năng, khảo sát tập quán, thói quen tiêu dùng, hàng rào kỹ thuật… để có những tính toán đem lại hiệu quả cao nhất”, ông Dương nói thêm.

Theo các chuyên gia, điều cần làm lúc này là tăng chất lượng thay vì tái đàn, tăng số lượng. Cần phải tổ chức lại sản xuất, liên kết người chăn nuôi lại thành HTX, tổ hợp tác, liên kết với DN chế biến để hình thành chuỗi khép kín. Các DN cần đẩy mạnh chế biến, giết mổ tập trung, chỉ như vậy mới bảo đảm được chất lượng, kiểm soát cung cầu.

Theo ông Văn Đức Mười - Chuyên gia nông nghiệp, việc XK chính ngạch sang Trung Quốc cần tối thiểu 18 tháng nữa, nhưng muộn còn hơn không. Ngay từ bây giờ, ngành chăn nuôi cần triển khai vùng kiểm dịch an toàn trên cả nước, có quy trình giết mổ, đông lạnh đạt chuẩn.

“Việc nâng cao chất lượng vừa để đáp ứng yêu cầu XK, vừa để lấy lại niềm tin của người tiêu dùng trong nước, tăng sức cạnh tranh với thịt ngoại. Con đường XK còn rất dài, vì vậy, phát triển thị trường nội địa vẫn là yếu tố sống còn của ngành chăn nuôi”, ông Mười nhấn mạnh.

Văn Nguyễn