Trao đổi với báo chí tại phiên họp báo thường kỳ của Bộ Tài chính, ông Phạm Đình Thi - Vụ trưởng Vụ Chính sách thuế, cho biết xăng dầu là sản phẩm chứa các chất hóa học, gây ảnh hưởng xấu đến môi trường ở diện rộng.

Các nước trên thế giới đã đưa xăng dầu vào đối tượng thu thuế tiêu thụ đặc biệt (TTĐB), thuế BVMT nhằm mục đích BVMT với các tên gọi khác nhau, như thuế nhiên liệu, thuế năng lượng, thuế phương tiện...

Ảnh hưởng đến lợi ích quốc gia

Tại Việt Nam, thuế BVMT đang áp dụng cho mặt hàng xăng dầu ở khung thuế từ 1.000 - 4.000 đồng/lít. Theo đại diện Bộ Tài chính, mức thuế BVMT cụ thể hiện hành đối với xăng dầu đã bằng mức tối đa trong khung thuế. Do đó, bộ này đánh giá nếu không điều chỉnh sẽ ảnh hưởng đến lợi ích quốc gia.

Ông Thi lý giải, trong điều kiện phải cắt giảm dần thuế NK theo các cam kết quốc tế, giá xăng dầu của Việt Nam hiện đang thấp hơn so với giá xăng dầu của các nước có chung đường biên giới nói riêng và nhiều nước khác trong khu vực ASEAN. Đây chính là lý do khiến Bộ Tài chính phải đề xuất điều chỉnh khung thuế BVMT với mặt hàng này.

Bộ Tài chính nêu dẫn chứng, với mức giá bán lẻ xăng Ron92 của Việt Nam - cập nhật đến ngày 6/4/2017, là 17.230 đồng/lít. Mức giá này của Việt Nam thấp hơn Lào là 4.806 đồng/lít, Campuchia là 2.826 đồng/lít, Thái Lan là 1.166 đồng/lít, Singapore là 16.175 đồng/lít, Philippines là 3.375 đồng/lít, Hồng Kông là 26.518 đồng/lít.

So sánh với số liệu trên, hiện giá bán lẻ xăng dầu của Việt Nam đang ở mức thấp. Trong 180 nước, Việt Nam đứng thứ 44 từ thấp đến cao và 136 nước có giá bán lẻ xăng dầu cao hơn Việt Nam, trong đó Philippines đứng thứ 55, Campuchia đứng thứ 58, Thái Lan đứng thứ 88, Lào đứng thứ 97.

Do đó, ngày 14/2/2017, Bộ Tài chính đã trình Chính phủ đề nghị bổ sung dự án Luật thuế BVMT (sửa đổi) vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2017 của Quốc hội. Ngày 10/3/2017, Bộ trưởng Bộ Tư pháp đã thừa ủy quyền Thủ tướng Chính phủ thay mặt Chính phủ ký Tờ trình số 78/TTr-CP trình UBTVQH về đề nghị của Chính phủ bổ sung dự án Luật vào Chương trình xây dựng luật, pháp lệnh năm 2017 của Quốc hội.

Nếu được UBTV Quốc hội đồng ý, dự kiến tháng 10/2017, Bộ Tài chính sẽ điều chỉnh nâng khung thuế BVMT từ 1.000 - 4.000 đồng/lít lên 3.000 - 8.000 đồng/lít.

Theo Bộ Tài chính, tăng thuế BVMT đối với xăng dầu là phù hợp

Sẽ áp dụng theo lộ trình

Theo lý giải của Bộ Tài chính, trên cơ sở tính toán tất cả các yếu tố gồm: thuế NK, thuế TTĐB, thuế BVMT, thuế GTGT trên giá cơ sở của Việt Nam đang ở mức thấp (37,24% đối với xăng; 21,14% đối với diesel; 11,5% đối với dầu hỏa; và 18,4% đối với mazut) so với nhiều nước như: Hàn quốc là 70,3%; Campuchia khoảng 40%; Lào khoảng 56%. Do đó, Bộ đề nghị tăng khung mức thuế BVMT từ 1.000 - 4.000 đồng/lít lên 3.000 - 8.000 đồng/lít là phù hợp (khung áp dụng cho lộ trình dài).

Tại cuộc họp báo, ông Thi cho biết, trên cơ sở đánh giá tác động cụ thể đến hoạt động SX-KD của DN, tới giá bán lẻ xăng dầu và đời sống người dân, tùy vào điều kiện KT-XH từng thời kỳ, Chính phủ sẽ trình UBTV Quốc hội quyết định mức thuế BVMT cụ thể đối với xăng dầu trong phạm vi khung quy định tại Luật cho phù hợp.

“Tôi khẳng định khung này chưa có tác động gì tới DN và cũng chưa tác động đến giá cả xăng dầu. Chỉ khi áp dụng mức cụ thể thì mới có tác động đến giá cả và DN”, ông Thi nói.

Ngoài ra, Vụ trưởng Vụ chính sách thuế cũng khẳng định, một số ý kiến cho rằng, nguồn thu thuế BVMT đang được sử dụng “không đúng mục đích”, “thu nhiều chi ít” là hoàn toàn không đúng. Ông Thi nhấn mạnh, tỷ lệ chi 1% tổng thu ngân sách cho sự nghiệp BVMT chỉ là phần chi trực tiếp, chưa tính đến phần chi gián tiếp.

Thanh Hoa