Không trồng sầu riêng một cách ồ ạt, HTX Ko Siêr đã lựa chọn cây chuối trồng xen canh cây sầu riêng trên vùng đất đầy nắng gió. Nhờ có nguồn thu nhập thêm từ cây chuối, cuộc sống người trồng sầu riêng đã bớt phần nào khó khăn, đồng thời xóa bỏ tâm lý lo ngại trong nông dân. 

Giảm chuyên canh, tăng xen canh

HTX Nông nghiệp Ko Siêr chuyên phát triển trồng cây cà phê trên diện tích 97ha. Khi vườn cà phê đã già cỗi, thoái hóa, HTX quyết định chặt bỏ để thay thế bằng cây sầu riêng giống cơm vàng hạt lép. 

Tuy nhiên, thường phải mất 5 năm ròng vun trồng, chăm bón, cây sầu riêng mới bắt đầu cho quả ngọt đầu mùa. Để cây sầu riêng cho hiệu quả kinh tế cao, người trồng sầu riêng phải áp dụng phương pháp rải vụ, xử lý cho ra trái vụ nghịch để bán được giá và cây phát triển tốt. 

Chi phí đầu tư xử lý nghịch vụ là trên 100 triệu đồng mỗi ha. Nếu trúng mùa, trúng giá, HTX thu về khoảng 1 tỷ đồng. Tuy nhiên, để có được nguồn lợi đó đòi hỏi HTX phải có nguồn vốn lớn, đầu vào cho tới đầu ra phải ổn định. Để giảm rủi ro, tăng thu nhập, HTX đã quyết định trồng xen canh 20.000 cây chuối trong vườn sầu riêng.

Ông Y Kuôm Niê Siêng - Giám đốc HTX Ko Siêr, cho biết cây chuối rất dễ trồng, thích nghi với mọi điều kiện thời tiết, chỉ cần tưới đủ nước và chăm bón đầy đủ là cây khỏe mạnh và phát triển tốt. Sau 6 tháng trồng, cây chuối sẽ ra hoa, tạo buồng và bắt đầu cho thu hoạch.

Nhờ chăm sóc đúng kỹ thuật nên toàn bộ diện tích chuối trồng xen sầu riêng của HTX đều phát triển tốt. Trung bình mỗi năm, HTX thu hoạch được 150 tấn chuối quả các loại, với giá bán ổn định tại vườn là 2.500 - 3.000 đồng/kg.

Những ngày gần đây, HTX đang trong niềm vui được mùa được giá khi giá chuối tại vườn có lúc lên tới 10.000 đồng/kg. Nhờ áp dụng kỹ thuật giữ độ ẩm, tạo nguồn nước cho cây; thường xuyên phun thuốc chống sương, dưỡng lá cộng với thời tiết thuận lợi nên HTX không bị động trong quá trình tìm đầu ra cho sản phẩm.

Từ khi giảm diện tích chuyên canh sầu riêng để xen canh trồng chuối, HTX không chỉ giảm được chi phí phân bón, đỡ phần độc hại, ít tốn diện tích đất trồng mà thu nhập lại tăng lên khá nhiều.

Mô hình trồng chuối xen sầu riêng của HTX Ko Siêr

Hiệu quả bền vững

Đây là cách làm rất “chắc ăn”, khi lấy ngắn nuôi dài, nếu có rủi ro về sâu bệnh, thị trường thì cây nọ bù cây kia. Trong đó, cây chuối trồng xen cây sầu riêng lại không cạnh tranh nhau về ánh sáng, cũng không cùng hệ dịch bệnh, nên khó phát sinh bệnh cho cây.

Chuối sau khi chặt buồng có thể tận dụng thân và lá để ủ gốc cây sầu riêng nhằm tạo ẩm, tăng thêm chất hữu cơ và tránh cỏ mọc. Vườn chuối sau vụ thu hoạch được HTX dọn vệ sinh, cắt bỏ lá khô, bẹ khô rồi đem đốt lấy tro, tận dụng làm nguồn phân hữu cơ bón ngược trở lại cho đất vườn, giúp tiết kiệm chi phí.

Bên cạnh đó, trồng xen chuối sẽ có tác dụng cản gió và xốp đất, giữ nước cho cây sầu riêng, nhờ vậy, năng suất của sầu riêng cũng cao hơn so với trồng thuần. Bình quân hàng năm. HTX thu về khoảng hơn 300 tấn sầu riêng, tăng 20% sản lượng so với trước đây chỉ tập chung thâm canh.

Mô hình trồng xen chuối trong vườn sầu riêng của HTX không chỉ tận dụng được đất trống mà còn góp phần nâng cao thu nhập trên cùng một diện tích đất. Mạnh dạn chuyển đổi cây trồng, sản xuất theo hướng tập trung kết hợp kỹ thuật là cách giúp HTX phát triển hiệu quả, nâng cao chất lượng sản phẩm, tạo việc làm ổn định, thường xuyên cho 34 lao động tại chỗ với mức lương 180.000 - 200.000 đồng/người/ngày công.

Như Yến