Bưởi vốn là cây trồng truyền thống của địa phương. Tuy nhiên, để sống được với nghề trồng bưởi là chuyện không hề đơn giản bởi thị trường có rất nhiều sản phẩm cùng chủng loại ở các vùng miền khác nhau. Để tự tin cạnh tranh trên thị trường, HTX đã quyết tâm sản xuất theo hướng hữu cơ.

Năng động sản xuất xanh

Theo ban giám đốc HTX, trong những năm gần đây, điều kiện thời tiết cực đoan, diễn biến thất thường gây ảnh hưởng xấu đến sản xuất nông nghiệp. Để sản xuất thích ứng với biến đổi khí hậu, HTX định hướng các thành viên tuân thủ nghiêm việc không sử dụng các chất hoá học tổng hợp, vật liệu biến đổi gen trong vật tư đầu vào mà chỉ được sử dụng các vật tư được quy định như phân, thuốc hữu cơ hoặc sinh học…

Bên cạnh đó, HTX giữ cỏ trong vườn để che phủ mặt đất. Các thành viên còn chủ động trồng thêm cây lạc dại ( cỏ đậu phộng) trong vườn nhằm giữ ẩm cho đất trong mùa nắng và chống rửa trôi dinh dưỡng, xói mòn đất vào mùa mưa. Trong quá trình sinh trưởng và phát triển, bộ rễ của cỏ làm cho đất tơi xốp, thoáng khí giúp rễ cây bưởi hô hấp và hấp thu dinh dưỡng tốt hơn.

Nếu như trước đây, người dân thường phải bỏ ra một khoản mua thuốc trừ cỏ thì nay, vườn bưởi được bao phủ bởi cây lạc dại. Đặc biệt lạc dại có khả năng phát triển nhanh khi cắt ngọn theo định kỳ sau đó ủ trực tiếp vào gốc bưởi hay làm vật liệu để ủ phân hữu cơ. Việc này giúp các thành viên không phải sử dụng phân hóa học lại bảo vệ môi trường.

“Việc trồng xen lạc dại trong vườn bưởi là cách thức sản xuất nông nghiệp theo hướng bền vững, bảo đảm đa dạng hệ sinh thái do đó, HTX luôn khuyến khích các thành viên nhân rộng mô hình này”, anh Nguyễn Tuấn Oanh – Giám đốc HTX cho biết.

Sản xuất theo hướng hữu cơ thời gian đầu khó khăn và vất vả hơn vô cơ bởi thời gian đầu, cây bưởi chưa thể hấp thu ngay và nhanh các loại phân bón hữu cơ nên không thể cho nhiều quả như bình thường. Tuy nhiên, sau một năm, vườn bưởi đều phát triển xanh tốt, ít sâu bệnh và sức đề kháng cao hơn dù thời tiết biến đổi thất thường.

Hiện nay, giá buôn tại vườn đối với bưởi Bằng Luân khoảng 12.000 đồng/quả, bưởi Sửu khoảng 25.000 đồng/quả giúp mỗi thành viên thu về hàng trăm triệu đồng mỗi năm.

Không chỉ bán trực tiếp tại vườn, các thành viên còn sử dụng mạng Internet để tìm đầu ra cho sản phẩm. Theo Giám đốc Nguyễn Tuấn Oanh, thay vì ngồi chờ đợi “mối lái”, người trồng bưởi có thể đăng bài trên các mạng xã hội để quảng bá và bán sản phẩm của mình. Điều này sẽ giúp nông dân không bị lúng túng trong khâu tiêu thụ và bị tư thương ép giá.

Hiện, HTX thường xuyên quảng cáo sản phẩm trên mạng xã hội như Zalo, Facebook. Rất nhiều khách hàng ở các tỉnh thành đã đặt mua bưởi , vì thế, mạng lưới các cửa hàng phân phối bán lẻ của HTX được mở rộng. Mạng xã hội cũng trở thành kênh bán hàng chính của HTX.

Ngoài ra, HTX Công nghệ cao Đoan Hùng còn có trang web riêng để người tiêu dùng dễ dàng kiểm tra nguồn gốc, kiểm chứng, hồ sơ pháp lý của sản phẩm hàng hóa. Quá trình đặt hàng, thanh toán, giao hàng trực tuyến rất tiện lợi và nhanh chóng.

Nâng cao giá trị

Cung ứng bưởi sạch chỉ là “phần ngọn” trong quá trình sản xuất của HTX. Để nâng cao hiệu quả, HTX còn đẩy mạnh chế biến các sản phẩm từ bưởi như tinh dầu bưởi, mứt vỏ bưởi, trà bưởi …

Theo ban giám đốc HTX, những quả bưởi bị nứt hoặc rám vỏ trong quá trình trưởng thành sẽ không bán được, đặc biệt là không đủ tiêu chuẩn xuất vào các siêu thị. Tuy nhiên, sau khi lột vỏ và xếp các tép bưởi vào khay bán cho các đơn vị, HTX tận dụng phần vỏ và cùi làm mứt, tinh dầu, trà bưởi.

Không chỉ vậy, trong quá trình bưởi ra hoa, mỗi chùm hoa thường đậu 4 - 5 quả. Nếu để lại hết quả thì tất cả các quả bưởi đều thiếu dinh dưỡng để phát triển. Do vậy, sau khi quả hình thành, thành viên thường chỉ chọn để lại 2- 3 quả. Những quả bưởi non “vứt đi” của thành viên cũng được thu gom để chế biến… Ngoài ra, hạt, vỏ bưởi tươi cũng đều có các đơn vị đặt mua. Hiện, một kg hạt bưởi dao động 40.000 – 50.000 đồng, vỏ bưởi khoảng từ 10.000 đồng/kg…

Việc tận dụng các thành phần của quả bưởi không chỉ giúp nâng cao thu nhập mà còn hạn chế được một lượng lớn rác thải từ quá trình sản xuất.

Trong thời gian tới, ngoài đưa sản phẩm quả bưởi tham gia chương trình OCOP, HTX còn đưa các sản phẩm chế biến từ quả bưởi tham gia chương trình, vừa khẳng định giá trị sản phẩm địa phương vừa mở rộng đầu ra cho các thành viên.

Như Yến