Cuộc xúc tiến thương mại đã kết nối hơn 40 tập đoàn, DN lớn của Hoa Kỳ với các DN Việt Nam. Gần 40/61 lãnh đạo của từng tỉnh thành, địa phương đã tham gia, tích cực giới thiệu để thu hút đầu tư, đẩy mạnh thương mại, tăng cơ hội XK hàng hóa địa phương sang thị trường Hoa Kỳ.

Tích cực phát đi những thông điệp

Năm 2015, KNXK của Hà Nội đạt 14,88 tỷ USD, trong đó kim ngạch với Hoa Kỳ đạt 1,86 tỷ USD, chiếm tỷ trọng 12,5%. Các mặt hàng XK chủ yếu của Hà Nội là: hàng dệt may (41%), cơ kim khí (36%), nông sản các loại (5%), linh kiện điện tử - vi tính (3%)...

KNNK của Hà Nội từ Hoa Kỳ năm 2015 đạt 1,55 tỷ USD, chiếm 6,2%. Đầu tư của Hoa Kỳ tại Hà Nội còn rất khiêm tốn, chưa tương xứng với tiềm năng, lợi thế và nhu cầu của hai bên. Hiện chỉ có 95 dự án với tổng vốn đầu tư đăng ký đạt 174,6 triệu USD tập trung chủ yếu trong lĩnh vực dịch vụ bưu chính viễn thông, xây dựng, ngân hàng, công nghệ thông tin...

Tham gia TPP, Việt Nam được xem là một trong những nước có lợi nhiều nhất, qua đó KNXK và GDP của Việt Nam có thể tăng thêm 68 tỷ USD và 36 tỷ USD vào năm 2025. Riêng với Hà Nội, chỉ trong năm 2014, KNXK vào Hoa Kỳ và Nhật Bản đã đạt khoảng 746 triệu USD (Hoa Kỳ 586 triệu USD, Nhật Bản 160 triệu USD).

Với đà tăng trưởng này, cộng với việc giảm thuế về 0%, KNXNK nhiều mặt hàng, trong đó có dệt may của Hà Nội sẽ tăng trưởng mạnh. Bên cạnh đó, đây cũng là cơ hội giúp phát triển ngành công nghiệp phụ trợ cho ngành dệt may, đáp ứng các yêu cầu của quy tắc xuất xứ, từ đó giảm bớt sự phụ thuộc vào nguyên liệu NK, tham gia sâu hơn vào chuỗi sản xuất toàn cầu.

Riêng đối với Hoa Kỳ, Hà Nội ưu tiên kêu gọi đầu tư vào các lĩnh vực có thế mạnh như: các ngành dịch vụ chất lượng cao, các trung tâm tài chính - ngân hàng, thương mại, các ngành công nghiệp phát triển phần mềm điện tử, tin học, các khu công nghệ cao, công nghiệp phụ trợ...

Ông Lê Hoài Trung - Thứ trưởng Bộ Ngoại giao, cho biết: “Quan hệ kinh tế thương mại đầu tư giữa Việt Nam - Hoa Kỳ hiện đạt trên 45 tỷ USD. Bên cạnh đó, Việt Nam cũng trở thành cầu nối kinh tế giữa Hoa Kỳ và ASEAN. Việt Nam đang trên con đường hoàn thành ký kết 14 FTA trong giai đoạn 2015 - 2020, từ đó, trở thành mắt xích kinh tế giữa 55 quốc gia. Theo nghiên cứu, Việt Nam có nguyên tắc quy chế thương mại mở nhất trong các quốc gia đang phát triển”.

Ông John Hill - Tham tán kinh tế, Đại sứ quán Hoa Kỳ, nhận định: “Những lợi ích trước mắt mà TPP mang lại cho Việt Nam có thể nhìn thấy ngay được, như: giảm thuế trong ngành da giày, may mặc... Năm 2025, thu nhập trung bình của người Việt Nam được dự báo sẽ tăng 13%, XK sẽ tăng hơn 37%. Nhiều mặt hàng XK được hưởng lợi như thủy hải sản, tôm mực, cá ngừ...”.

Tuy vậy, theo ông John Hill, điều quan trọng hơn là những lợi ích lâu dài mà TPP mang lại. Thông qua TPP và rất nhiều những hiệp định FTA khác được đàm phán và ký kết thành công trong thời gian qua, Việt Nam đang nghiêm túc theo đuổi và thực hiện quá trình hội nhập kinh tế quốc tế sâu rộng của mình, từ đó phát ra các tín hiệu tích cực với thế giới. Việt Nam đang chứng tỏ mình khác những quốc gia đang phát triển khác.

Cuộc "Gặp gỡ Hoa Kỳ" ngày 23/3

Rời phòng làm việc và... “bán hàng”

Có một vài chuyển đổi quan trọng mà Việt Nam cần thực hiện, như: xây dựng thể chế hiện đại, hiện đại hóa kinh tế do khu vực tư nhân dẫn đầu, quản lý quá trình đô thị hóa... Đây là những chuyển đổi mà Trung Quốc chưa thực hiện được trong thời gian dài qua, nên thế giới rất lo lắng về sức khỏe kinh tế Trung Quốc.

“Ngày càng nhiều DN Hoa Kỳ đến Việt Nam. Hoa Kỳ cũng đã trở thành thị trường XK số một của Việt Nam. Môi trường kinh doanh của Trung Quốc ngày càng ít thuận lợi, nên nhiều DN Hoa Kỳ mong muốn mở rộng kinh doanh sang thị trường Việt Nam”, ông John Hill nói.

Mặc dù TPP sẽ tạo cơ hội cho các DN Việt Nam nói chung, Hà Nội nói riêng phát triển sản xuất, đẩy mạnh XK, nhưng TPP cũng mang lại nhiều thách thức lớn. Thách thức khó khăn nhất, là sức ép cạnh tranh gay gắt ngoài nước. Trong khi đó, năng lực cạnh tranh của DN Việt Nam còn yếu, khả năng quản lý còn nhiều bất cập.

Bên cạnh đó, Việt Nam vẫn chưa đáp ứng được các quy định về tiêu chuẩn lao động, sở hữu trí tuệ. Ngoài ra, các DN sẽ phải đối mặt với những rào cản dưới dạng kỹ thuật phức tạp hơn một số FTA khác, như hàm lượng giá trị khu vực trong quy tắc xuất xứ, các quy định về vệ sinh dịch tễ nghiêm ngặt hay các biện pháp phòng vệ thương mại.

Đây sẽ là thách thức lớn đối với DN, nhất là DN dệt may, khi hiện nay còn phải NK số lượng lớn nguyên liệu sản xuất từ các nước ngoài khối, như Trung Quốc, Hàn Quốc. Các mặt hàng nông sản thì lại phải đáp ứng được các quy định khắt khe về ATVSTP như dư lượng thuốc trừ sâu, thuốc bảo vệ thực vật đối với sản phẩm chè, rau củ quả tươi...

Hiện nay, thương mại hai chiều giữa Việt Nam - Hoa Kỳ đã tăng lên 24%. Việt Nam là thị trường có tăng trưởng cao nhất trong XK với Hoa Kỳ. Ông Stuart Schaag - Tham tán thương mại Đại sứ quán Hoa Kỳ tại Việt Nam, chia sẻ một trong những câu hỏi ông phải trả lời nhiều nhất từ các nhà lãnh đạo, chủ DN Việt Nam là làm sao để thu hút được nhiều đầu tư hơn từ Hoa Kỳ? Làm sao để bán được nhiều hàng hơn, XK được nhiều hơn...?

Ông Stuart Schaag hóm hỉnh cho biết theo nghiên cứu, mỗi USD mà Hoa Kỳ XK sang Việt Nam thì Việt Nam lại XK ngược lại 5,4 USD. Vậy Hoa Kỳ mới là quốc gia đang phải chịu thâm hụt thương mại với Việt Nam trong mối quan hệ hai chiều này. Chính các DN Hoa Kỳ mới phải tích cực bán hàng hơn nữa và học các DN Việt trong việc “xuất khẩu”.

Về vấn đề thu hút đầu tư, ông Stuart Schaag khuyên rằng mỗi tỉnh thành địa phương cần “lùi một bước” để tự xem lại chính mình, xem có những điểm gì mạnh, đặc sắc, từ đó xây dựng những chiến lược truyền thông, quảng cáo, marketing hấp dẫn, kể những câu chuyện thu hút để thuyết phục các nhà đầu tư chứ không chỉ là những con số khô khan trên màn chiếu.

“Các lãnh đạo của mỗi tỉnh thành phố nên ra ngoài gặp gỡ những DN, các nhà đầu tư quốc tế. Không nên chỉ ngồi trong văn phòng, họ cần đến các hội nghị, buổi tiệc, tìm kiếm nhà đầu tư tiềm năng. Các bạn có rất nhiều những sản phẩm hay, vấn đề là các bạn phải biết chào hàng”, ông Stuart kết luận.

Phương Nguyên