Để việc trồng rau trong nhà màng phù hợp với quy mô HTX nông nghiệp, nhóm nghiên cứu của Trung tâm Khoa học Công nghệ và Môi trường thuộc Liên minh HTX Việt Nam vừa ra mắt đề tài “Ứng dụng công nghệ màng dinh dưỡng canh tác rau thuỷ canh trong nhà trồng phù hợp với quy mô HTX nông nghiệp”.

Năng suất vượt trội

TS. Lê Văn Nghị, Phó Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam, Chủ tịch Hội đồng nghiệm thu đề tài nhận định, công nghệ nhà màng hiện nay khá phổ biến tại Việt Nam, giá thành đã hạ xuống so với những năm trước đây. Ưu điểm của sản xuất thuỷ canh là HTX, người dân chủ động về mùa vụ, có thể triển khai rau ăn trái mùa, trái vụ và sản xuất nhiều vụ trong năm so với phương pháp canh tác rau truyền thống ngoài đất trước đây.

Ông Bùi Văn Công, Chủ nhiệm đề tài “Ứng dụng công nghệ màng dinh dưỡng canh tác rau thuỷ canh trong nhà trồng phù hợp với quy mô HTX nông nghiệp” cho biết, được sự chỉ đạo và cho phép của lãnh đạo Liên minh HTX Việt Nam, nhóm thực hiện đề tài đã triển khai xây dựng hai mô hình trồng rau thuỷ canh trong nhà màng tại 2 HTX trên địa bàn tỉnh Hậu Giang gồm: HTX nông nghiệp Long Trị, xã Long Trị A, thị xã Long Mỹ và HTX nông nghiệp Thạnh Thắng, xã Hỏa Tiến, TP. Vị Thanh. 

Qua thử nghiệm cho thấy, sản phẩm rau đảm bảo độ an toàn, chất lượng, cho sản lượng cao gấp nhiều lần so với lối canh tác rau truyền thống trên đất. Đặc biệt, việc canh tác rau thuỷ canh trong nhà màng còn giảm được chi phí nhân công, giảm phân bón, nước tưới vì hệ thống nước tưới trong nhà màng là hệ thống nước tưới nhỏ giọt.

Theo khảo sát của nhóm nghiên cứu tại 20 HTX ứng dụng công nghệ đều cho thấy, năng suất hầu hết các loại rau trồng thuỷ canh đều cao hơn hẳn so với phương pháp truyền thống. Đơn cử, rau xà lách đạt từ 300 - 330 tấn/ha/vụ (truyền thống đạt khoảng 52 tấn/ha/vụ ); cải bắp canh tác truyền thống đạt 20 đến 40 tấn/ha/vụ, trồng thuỷ canh đạt 180 đến 190tấn/ha/vụ; Cà chua canh tác truyền thống đạt 80 đến 100 tấn/ha/vụ, trồng thuỷ canh đạt 350 đến 400 tấn/ha/vụ; Dưa chuột canh tác truyền thống đạt 10 đến 30 tấn/ha/vụ, trồng thuỷ canh đạt 700 đến 800 tấn/ha/vụ...

Hội đồng nghiệm thu đề tài "Ứng dụng công nghệ màng dinh dưỡng canh tác rau thuỷ canh trong nhà trồng phù hợp với quy mô HTX nông nghiệp" và nhóm tác giả làm việc tại Trung tâm Khoa học công nghệ và Môi trường - Liên minh HTX Việt Nam (Ảnh: Phạm Duy)

"Chúng tôi hi vọng sẽ triển khai nhân rộng mô hình trồng rau thuỷ canh trong nhà màng với các HTX, nhất là đối với các HTX có diện tích đất hạn chế." Ông Công nói.

Ngoài việc ứng dụng trồng rau thuỷ canh theo hướng hữu cơ trong nhà màng, nhóm nghiên cứu cũng kiến nghị Liên minh HTX Việt Nam kết nối với doanh nghiệp và HTX nhằm có biện pháp tổ chức liên kết, đảm bảo cung cấp toàn bộ các sản phẩm rau thuỷ canh trong nhà màng để đáp ứng nhu cầu thị trường về rau sạch, an toàn, chất lượng hiện nay, đồng thời giúp các HTX yên tâm sản xuất mà không phải lo lắng đầu ra”.

Các HTX cần hỗ trợ vốn để triển khai

Theo TS Đinh Thị Lan Phương, Giảng viên khoa Hoá sinh, trường Đại học Thuỷ Lợi, công nghệ trồng rau thuỷ canh trong nhà màng đã được trường Đại học Nông nghiệp I Hà Nội nghiên cứu, ứng dụng vào thực tiễn từ năm 1997. Mô hình này cũng được giới thiệu tại các kỳ hội chợ Techmart tại Hà Nội, Hải Phòng và Thành phố Hồ Chí Minh...

Theo quy trình này, rau xà lách có thể trồng quanh năm, trong khi canh tác trên đất chỉ có 2 vụ/năm. Dưa chuột canh tác trên đất chỉ được 2 vụ/năm nhưng áp dụng kỹ thuật thuỷ canh trồng được 4 vụ/năm, chất lượng, mẫu mã và năng suất cao gấp 4 đến 5 lần so với phương pháp canh tác cũ.

Thành tựu này đã được Bộ Khoa học và Công nghệ tạo điều kiện hoàn thiện để chuyển giao cho các HTX, doanh nghiệp và cơ sở trồng rau sạch. Do vậy, các HTX sản xuất nông sản theo lối canh tác truyền thống cần phải đổi mới thiết bị công nghệ để nâng cao hiệu quả, năng suất về kinh tế.

Trồng rau thuỷ canh trong nhà màng đem lại năng suất, chất lượng và hiệu quả cao hơn so với canh tác truyền thống trên đất (Ảnh: Phạm Duy)

“Một thực tế đặt ra là hầu hết các HTX hiện nay eo hẹp về nguồn vốn nên việc tiếp cận công nghệ mới còn rất hạn chế. Muốn thực hiện được điều này, ngoài sự hỗ trợ của Liên minh HTX Việt Nam, các Bộ, ngành và chính quyền địa phương phải chung tay tháo gỡ khó khăn về chính sách vốn vay ưu đãi cho các HTX”,TS Đinh Thị Lan Phương nói.

TS. Lê Văn Nghị, Phó Chủ tịch Liên minh HTX Việt Nam khẳng định, Liên minh HTX Việt Nam sẽ tiếp tục có chính sách hỗ trợ cho các HTX để triển khai mô hình trồng rau thuỷ canh này nếu thấy có tính thuyết phục và đảm bảo đem lại lợi nhuận, tạo việc làm cho người lao động, giúp người dân xoá đói, giảm nghèo.

Phạm Duy