Dù chỉ tập trung phát triển vào một loại cây trồng những các thành viên HTX Quới Sơn xác định sẽ phát triển theo hướng sản xuất sạch, tuần hoàn khép kín, bảo vệ môi trường mang lại hiệu quả kinh tế cao.

Kiến vàng làm vệ sĩ cho vườn bưởi

Ông Nguyễn Phước Nữa, Chủ tịch Hội đồng quản trị kiêm Giám đốc HTX bưởi da xanh Quới Sơn, cho biết, có chú trọng bảo vệ môi trường thì đặc sản bưởi da xanh Bến Tre mới có thể đứng vững trên thị trường, người nông dân mới có thể thu được lợi nhuận sau những mùa thu hoạch.

Nắm được điều này, HTX đã hướng dẫn thành viên áp dụng quy trình trồng bưởi VietGAP. Do các thành viên phải thường xuyên ra vườn để chăm sóc, theo dõi cây nên nếu bón nhiều phân và phun nhiều thuốc hóa học thì sức khỏe người trồng bưởi sẽ bị ảnh hưởng đầu tiên, sau đó là đến chất lượng sản phẩm và môi trường tự nhiên.

Vậy làm thế nào để không phải phun các loại thuốc trừ sâu hóa học? Qua tìm hiểu quy trình VietGAP, các thành viên nhận thấy nuôi kiến vàng trên cây bưởi thì kiến sẽ bắt các loại côn trùng đến phá hoại cây, quả bưởi như: bướm, rệp, bọ xít… Các thành viên cũng không phải sử dụng các loại thuốc hóa học để trị côn trùng độc hại.

Theo các thành viên, muốn nuôi kiến thành công phải mất cả năm trời. Thời gian đầu, cứ nửa tháng một lần, người trồng bưởi cần cung cấp thêm thức ăn cho kiến như cá khô, ruột gia cầm. Khi đàn kiến vàng sinh sôi, phát triển bình thường thì chúng sẽ tiêu diệt công trùng và đây chính là nguồn thức ăn cho chúng.

Đến vườn bưởi của HTX, ai cũng dễ dàng nhận thấy những tổ kiến sống khỏe mạnh. Ngoài ra, còn một số loài ốc nhỏ bám tự nhiên trên các cành bưởi. Đây là minh chứng cho hướng canh tác thân thiện môi trường mà các thành viên đã ký kết khi bắt đầu tham gia HTX.

Với sự hỗ trợ của HTX, người dân đã biết áp dụng khoa học kỹ thuật vào sản xuất và đặc biệt là hiểu được những tác động của việc lạm dụng phân, thuốc hóa học đối với môi trường.

Trước đây, khi trồng bưởi theo hướng canh tác truyền thống, thành viên thường sử dụng thuốc bảo vệ thực vật tràn lan. Sau khi sử dụng, vỏ bao gói thuốc bảo vệ thực vật vứt ngay tại gốc cây. Sau khi tham gia HTX, được các cấp các ngành tuyên truyền, vận động, 100% thành viên đã chuyển đổi sang trồng bưởi theo hướng VietGAP.

“Hiện, thành viên chỉ sử dụng phân bón hữu cơ, thuốc bảo vệ thực vật nằm trong danh mục cho phép hoặc có nguồn gốc từ hữu cơ, sinh học. Với cách làm này, chất lượng quả bưởi da xanh không ngừng được nâng lên, thị trường tiêu thụ luôn ổn định”, ông Nữa cho biết.

Nâng giá trị, gỡ khó khăn

Đến nay, HTX Quới Sơn đã tạo nên một hệ sinh thái vườn bền vững, an toàn, không ảnh hưởng tới môi trường. Toàn bộ sản phẩm bưởi da xanh của HTX không chứa dư lượng thuốc bảo vệ thực vật và hóa chất độc hại. Việc này được minh chứng cụ thể qua các đợt kiểm tra nội bộ và của các ngành chức năng.

Trái bưởi da xanh do HTX sản xuất có trọng lượng từ 1,5-1,8 kg/trái. Trung bình mỗi năm, HTX cung cấp 1.160 tấn bưởi cho thị trường thông qua mối liên kết hợp tác với doanh nghiệp.

Liên kết với doanh nghiệp không chỉ giúp HTX mở rộng đầu ra cho sản phẩm mà còn từng bước tháo gỡ khó khăn trong sản xuất.

Theo ban giám đốc HTX, thành viên luôn ý thức sự cần thiết phải trồng và chăm sóc cây bưởi theo tiêu chuẩn VietGAP để giải quyết vấn đề môi trường và thu hút khách hàng. Chính vì vậy, ai vào HTX đều tự nguyện sản xuất theo tiêu chuẩn này. Nhưng cái khó của mọi người chính là kinh phí để được công nhận tiêu chuẩn hoặc tái chứng nhận. Thế nhưng khi bảo đảm được chất lượng và được doanh nghiệp ký hợp đồng liên kết, khó khăn này đã được tháo gỡ.

Doanh nghiệp đã góp vốn và cùng làm thành viên HTX nên từ đó giúp HTX đảm bảo chi phí tái chứng nhận VietGAP. Đặc biệt, HTX cũng đã liên kết được với một số Viện cây ăn quả để được hỗ trợ giống, kỹ thuật nên những khó khăn đã dần được vượt qua.

Đến nay, HTX Quới Sơn đã trở thành một mắt xích quan trọng trong mối liên kết 4 nhà (nhà nông, nhà khoa học, Nhà nước, nhà doanh nghiệp) từ đó giúp chuỗi sản xuất bưởi da xanh trên địa bàn tỉnh Bến Tre phát triển bền vững hơn, thiết thực hơn.

Nhận thấy những tiềm năng và hiệu quả trong mô hình sản xuất của HTX Quới Sơn, trong thời gian tới, các ngành chức năng của tỉnh tiếp tục hỗ trợ HTX ứng dụng kỹ thuật canh tác tiên tiến để vừa tiêu thụ trong nước, vừa xuất khẩu. Cùng với đó, HTX sẽ mở rộng diện tích bưởi VietGAP vì đây là điều cốt lõi để nâng cao chất lượng sản phẩm và giúp bảo vệ môi trường.

Vĩnh Bảo